Сомалилендтің әкімшілік аймақтарының құрылымы

Кіріспе

Сомалилендтің бірінші деңгейдегі әкімшілік бөлімшелері

Сомалиленд аймақтары (; محافظات صوماليلاند) алты әкімшілік аймаққа бөлінеді: Аудал, Сахил, Маруди Джих, Тогдир, Санаг және Суль. Бұл аймақтар өз кезегінде жиырма екі ауданға бөлінеді. Сомалиленд аймақтары – Сомалилендтің әкімшілік басқару жүйесіндегі негізгі географиялық бөліністер болып табылады. Ауданды халық саны, аумағы, экономикасы және өндірісіне қарай А, В, С және D санаттарына бөледі.

Одақ дәуірі

1960 жылғы 1 шілдеде Сомалиленд мемлекеті Италияның Сомалилендін қосып алып, Сомали Республикасы ретінде қайта тәуелсіздік алды. Осыдан бастап бұрынғы британдық аумақ «солтүстік аймақ» деп, ал астанасы Могадишо болатын бұрынғы итальяндық аумақ «оңтүстік аймақ» деп аталды. 1962 жылғы 14 маусымда бұрынғы алты британдық аумақ екі штатқа қайта ұйымдастырылды. Бұрынғы итальяндық аумақты құраған алты округ өзгеріссіз штатқа берілді. Бурао аймағы (Солтүстік-Шығыс аймағы): Эригаво, Бурао және Лас-Анод біріктірілді. Оның халқы 330 000 (1961 жылғы мәлімет бойынша) және ауданы 128 000 шаршы километрді құрады. Харгейса аймағы (Солтүстік-Батыс аймағы): Бербера, Борама және Харгейса округтері біріктірілді. Оның халқы 270 000 (жоғарыда көрсетілгендей) және ауданы 48 000 шаршы километрді құрады. Кейіннен 1963 жылғы 14 тамызда «Жергілікті әкімшілік және жергілікті жиналыстар сайлау туралы» заң қабылданды және округтік кеңес (британдық аумақтан өзгеше) құрылды. 1967 жылғы 8 ақпандағы аймақтар мен округтерді ұйымдастыру жөніндегі қаулы екі деңгейлі аймақ-округ құрылымын белгіледі. 1969 жылғы 21 қазанда генерал-майор Мохаммед Сиад Барре әскери төңкеріс жасады. Билікті басып алған Барре 1972 жылғы 8 маусымдағы «Жергілікті басқару реформасы туралы» заңға сәйкес аймақтар мен округтерді қоса алғандағы барлық жергілікті билікті үкіметтің тікелей бақылауына алды және 1977 жылғы 3 ақпандағы жарлық бойынша партиялық басқаруға көшті. Ол диктатуралық социализмге негізделген жергілікті басқару жүйесін құрды. 1982 жылға қарай Барре әкімшілігі елдің аймақтарын қайта ұйымдастырды, соның салдарынан солтүстік екі аймағы Воқоойи Галбед, Тогдиер және Санаг болып бөлінді. 1984 жылғы маусым айында Аудал аймағы Воқоойи Галбед аймағынан, ал Суль аймағы Нугал аймағынан (бұрынғы итальяндық аумақ) бөлініп шықты (бірақ бұл екі аймақтың қосылуы іске аспаған деген пікір бар). Огаден соғысы кезінде (1977–1988 жж.) сол кездегі халық санымен (шамамен 1,3 миллион) тең босқындар солтүстік аймаққа ағылып келді, бұл басқарушы органдардың жұмысын тоқтатты.

On July 1, 1960, the State of Somaliland annexed Italian Somaliland and became independent again as the Somali Republic. From then on, the former British territory is called the "northern region" and the former Italian territory with the capital Mogadishu is called the "southern region". On June 14, 1962, the six former British territories were reorganized into two states. The six districts that made up the former Italian territory have been transferred to the state as they are. Burao region (North East region): Erigavo, Burao and Las Anod merged. It has a population of 330,000 (estimated in 1961) and an area of 128,000 square kilometers. Hargeisa region (North West region): Berbera, Borama and Hargeisa districts merged. It has a population of 270,000 (same as above) and an area of 48,000 square kilometers. Subsequently, the "Local Administration and Local Assembly Election Act" was enacted on August 14, 1963, and a district (District, different from that of the British territory) council was established. A decree governing region and district organization on February 8, 1967 established a two tiered region district structure. On October 21, 1969, a military coup by Maj. Gen. Mohammed Siad Barre broke out. Barre, who seized power, placed all local governments, including regions and districts, under the direct control of the government under the "Local Government Reform Act" of June 8, 1972, and was a party under the decree of February 3, 1977. He established a local rule system based on dictatorship socialism. By 1982, the Barre administration had reorganized the regions of the country, and the two northern regions were divided into Woqooyi Galbeed, Togdheer, and Sanaag. In June 1984, Awdal was separated from Woqooyi Galbeed, and Sool was separated from Nugal (former Italian territory) (although there is a theory that the addition of these two regions was not implemented ). During the Ogaden War (1977–1988), the same number of refugees as the population at that time (estimated at 1.3 million) rushed to the northern region, and the governing body was paralyzed.

Тәуелсіздік

Солтүстік аймақтар 10 жылдық тәуелсіздік соғысынан кейін 1991 жылдың 18 мамырында Сомали Демократиялық Республикасынан тәуелсіздік жариялады және егемендікті қалпына келтірді. Осылайша, Сомалиленд Республикасы құрылды. 1993 жылғы "Ішкі істер министрлігінің құрылымын және аймақтар/аудандарды белгілеу туралы қаулыларға" сәйкес, ол Сомалиленд кезеңінен қалған 6 аймаққа, Сомали кезеңіндегі 18 ауданға және Сомалиленд үкіметі құрған бір ауданға бөлінді, барлығы 19 ауданды құрады. Бұдан бөлек, облыстық бағалаулар жүргізілді. Тәуелсіздік алғаннан кейін атқарушы бұйрықтармен 23 аудан құрылды, бірақ олардың көп бөлігі аудандық стандарттарға сай келмегендіктен парламент бекітпеді. 1993 жылға қарай парламент тек Балигубадл ауданын бекітіп, заңға енгізді. Воқои Галбеедтегі Бербера ауданы атқарушы бұйрықпен Сахил аймағына айналдырылды, ал 1998 жылы Тогдиердің Шейх ауданы Сахилге қосылды. 2007 жылы Воқои Галбеед аймағы Марооди Жеекс деп қайта аталды (1-тарау, 2-бап [23]).

2008-2014 жылдар

2008 жылдың 22 наурызы мен 15 мамыры аралығында Сомалилендтің сол кездегі президенті Дахир Рияле Кахин баспасөз мәлімдемесі арқылы Сомалидің орталық үкіметі құрған әкімшілік бөліністерге қосымша алты жаңа аймақ және 16 жаңа аудан құрылғанын жариялады. 2008 жылдың 15 мамырында Кахин екінші мәлімдеме жасап, Хавдты Сомалилендтің он үшінші аймағы деп белгіледі. 2014 жылдың маусым айында Сомалиленд президенті Ахмет Мохамед Мохамуд (бұрынғы президент) Сомалилендтің 14-ші аймағын құру туралы хабарлады, ол 4 жаңа ауданнан тұрады. Хайсимо деп аталған жаңа аймақ, шығыс Соол және Санааг аймақтарының аудандарынан құрылды. Оған Талех, Сарманьо, Годаало, Халлин және Аролей қалалары кіреді. Президенттің жарлығында Талех аймақтың орталығы деп көрсетілген. Президент Дахир Рияле және Силанио құрған 8 аймақ парламент тарапынан бекітілмеді, өйткені жаңа аймақтық шекаралар нақты анықталмаған.

Қазіргі әкімшілік бөліністер

Қазіргі уақытта Сомалиленд 6 аймаққа бөлінген: Авдал, Сахил, Маруди Джих, Тогдер, Санаг және Суль. Бұл 2011 және 2015 жылдары Сомалиленд туралы жарияланған екі саяси зерттеуге, сондай-ақ қазіргі уақытта Сомалилендте жұмыс істейтін ActionAID гуманитарлық ұйымының мәліметтерімен сәйкес келеді. 2019 жылы қабылданған жергілікті басқару туралы заң (Lr. 23/2019, әрі қарай – 2019 жылғы жергілікті басқару заңы) аймақтардың «Сомалиленд алты облысқа бөлінген» (осы заңның 9-бабы) екенін айтады. 2019 жылғы жергілікті басқару заңы 2020 жылдың 4 қаңтарында күшіне енді. Аймақтардың шекаралары Сомалиленд протекторатының құрамындағы алты ірі ауданның шекараларымен сәйкес болуы тиіс, бірақ де-факто шекаралар Сиад Барре кезеңінің шекаралары болып табылады. 2020 жылы күшіне енген, өзгертілген жергілікті басқару заңының 11-бабының 1-тармағында: text=Xuduudaha Lixda Gobol Ee JSL ka kooban tahay waxay ku salaysan yihiin Xuduudahii ay lahaan jireen lixdii Degmo Ee Waaweynaa Ee jiray xiligii Ingiriiska ka hor 26/06/1960 Ee kala ahaa Hargeysa, Burco, Ceerigaabo, Laascaanood, Boorama iyo Berbera kuwaas oo isku beddelay Gobolladda JSL hadda ka kooban tahay.