Кіріспе

Италиялық археолог және тарихшы Рануччо Бьянки Бандинилли (19 ақпан 1900 жыл - 17 қаңтар 1975 жыл) - итальяндық археолог және өнер тарихшысы.

Өмірбаян

Бьянки Бандинилли Сиена қаласында Марио Бьянки Бандинилли (1859–1930) және Маргарита Оттили "Лили" фон Корн (Бьянки Бандинилли, 1878–1905) отбасында дүниеге келген. Олар Сиенадағы ежелгі аристократиядан тараған. Оның алғашқы зерттеулері отбасылық жерлеріне жақын орналасқан этруск орталықтары – Клузиум (1925) және Суана (1929) қалаларына арналған. Италия фашизміне наразы болған, тіпті Муссолини тұсында Гитлерге Римді көрсеткен адам болғанына қарамастан, ол Екінші дүниежүзілік соғыстан кейін коммунизмге көшті және марксист болды. 1945 жылы Чезаре Лупорини және Романо Биленчимен бірге «Società» журналын құрды. Антифашист болғандықтан, соғыстан кейін бірден бірнеше маңызды өнер тарихы лауазымдарына тағайындалды. Мысалы, ол жаңа үкіметтің Көркем өнер және Ескіліктер министрлігінің директоры болды (Antichità e Belle Arti, 1945–1948). Италиядағы фашизм туралы оның естеліктері 1995 жылы жарық көрді («Гитлер мен Муссолини, 1938: Италияға Фюрердің сапары»).

Мансап

Флоренция және Рим университеттеріндегі кафедраларынан Бьянки Бандинилли диалектикалық материализмге негізделген классикалық тарихқа сезімтал итальяндық археологтардың жаңа буынына жетекшілік етті. Ол сондай-ақ Нидерландыдағы Гронинген университетінде оқытумен айналысты. 1950-1960 жылдары ол классикалық өнер туралы кең және сауатты аудиторияға таратуға арналған толыққанды мәтіндерді жазуға кірісті. 1958 жылы «Enciclopedia dell'arte antica» энциклопедиясын құрды және сол жылы Кеңес ғылым академиясының шетелдік мүшесі болып сайланды. 1960-шы жылдардың ортасында Бьянки Бандиниллиге француздық «Адамзат өнері» сериясы үшін римдік өнерге арналған екі томдық еңбек жазу тапсырылды. Бұл еңбектер оның жазбаларын кең аудиторияға жеткізіп, өнерге қатысты әлеуметтік критерийлерді кең және ағылшын тілді оқырмандарға таратуға көмектесті. 1967 жылы ол студенттерімен бірге классикалық археология саласындағы ең инновациялық, бірақ даулы мерзімдік басылымдардың бірі – «Dialoghi di archeologia» журналын құрды. Ол өнерді түсіндіруде жиі ерекше көзқарас білдіретін және оның аргументтері әрдайым убедительно болмаса да, берік негізге ие болды. Мұндай жағдайдың бір мысалы – оның әйгілі Белведер Аполлонына жасаған интерпретациясы, бұл грек туындысының римдік көшірмесі, қазір б.з.д. IV ғасырға жатқызылады. Көптеген өнер тарихшылары бұл туындыны грек шебері Леохардың түпнұсқасына жатқызса, Бьянки Бандинилли оны Леохарға қатысы жоқ, эллинистік кезеңнің салқын көшірмесі деп сипаттады. Оның қызығушылығының бірі – эллинистік, этрус және рим өнерінің өзара байланысы болды. Оның студенттері арасында 20-шы ғасырдың ең ықпалды итальяндық археологтары болды, олардың ішінде Джованни Бекатти, Антонио Джулиано, Марио Торелли, Андреа Карандини және Филиппо Коарелли есімдері бар. 1966 жылы Бьянки Бандинилли Нидерланд Корольдік өнер және ғылым академиясының шетелдік мүшесі болып сайланды.