Кіріспе

Георг Шуманн (28 қараша 1886 – 11 қаңтар 1945) – неміс коммунисі және нацистік режимге қарсы тұрған күрескер.

Германия империясы

Шуманның әкесі социалист болған. 1905 жылы Германияның Социал-демократиялық партиясына (СДП) қосылып, 1907 жылы Йенада цех басқарушысы болып сайланды. 1912 жылы Йенадағы Социал-демократиялық партия мектебінде оқыды, онда Роза Люксембург оның журналистік қабілетін ашты. 1913 жылы СДП партиясы оны «Лейпциг халық газетіне» редактор болып жұмысқа орналастырды. Бірінші дүниежүзілік соғыс кезінде Шуман Люксембург, Карл Либкнехт және Клара Цеткин құрған «Gruppe Internationale» (Спартакистік лиганы қараңыз) ұйымына қосылып, «Лейпциг жұмысшы жастары» (Leipziger Arbeiterjugend) ұйымында соғысқа қарсы үгіт жүргізді. 1916 жылы әскерге шақырылды, әскерде Спартакистік лига үшін заңсыз жұмыс істегені үшін қатаң еңбекке кесіліп, 12 жылға түрмеге жабылды, бірақ қараша революциясы оны босатып жіберді. Оның күзетшілерінің бірі – кейіннен коммунист революционер болған Макс Хольц еді, оған Шуман социализмнің негіздерін түсіндірді.

Веймар Республикасы

1918 жылы қарашада Шуман Лейпцигтегі Спартакисттер лигасына жетекшілік етті, 1919 жылы Германия Коммунистік партиясының (КПД) Лейпциг округінің саяси жетекшісі, ал 1921 жылы КПД-ның Галле-Мерзебург округінің саяси жетекшісі және жергілікті Пруссия Ландтагының депутаты болып сайланды. 1923 жылы партия съезі оны партияның Орталық комитетіне мүше етіп сайлады. 1923 жылы КПД-ның «қазан жеңілісі» деп аталатын жеңілісінен кейінгі фракциялық күрес кезінде Шуман «Орталық топқа» қосылды. 1924 жылы ультрасолшылдар оны қайтадан Орталық комитетке сайлаған жоқ, соның салдарынан 1924 жылдың мамырында жеңіп алған Рейхстаг мандатынан бас тартуға мәжбүр болды. 1924 жылдың соңында оның Ландтаг мандаты және оның иммунитеті тоқтатылды. КПД Орталық комитетінің мүшесі болғандықтан, ол полиция тарапынан қуғынға ұшырады. 1925 жылдың басында Мәскеуге эмиграциялады. 1926 жылдың наурыз айында Германияға оралып, Галле-Мерзебургте партия басшысы болып қайта тағайындалды, бірақ оның орнына тұтқындалып, сотқа дейінгі тергеу изоляторында бір жылға жуық уақыт өткізді. 1927 жылы ол қайтадан Орталық комитетке сайланды, Батыс Саксонияның (Лейпциг) саяси жетекшісі болды, ал 1928 жылы Рейхстаг депутаты болды. 1929 жылғы фракциялық күрес кезінде ол қайтадан «Орталық топтың», келісімшіл фракцияның жағына шықты. Эрнст Тельманның жеңіске жеткен сол қанаты наразылық толқындарына қарамастан, оны Батыс Саксониядағы жетекші лауазымынан шеттетуге мәжбүр болды. 1929 жылдың соңында ол Тельманның саясатына бағынды. 1930–1933 жылдары ол тағы да Рейхстаг депутаты болды және ең алдымен жұмыссыз жұмысшылардың коммунистік қозғалысымен айналысты.

Нацистік Германия

Шуман, Отто Энгерт және Курт Крессемен бірге Шуман-Энгерт-Крессе тобы деп танылған, ең белсенді коммунистік қарсылық топтарының бірін құрды. 1944 жылдың жазында Шуман мен Энгертті гестапо тұтқындап, тергеу кезінде қатты түрде азаптады. Шуман "мемлекеттік қасақаналыққа дайындалу" қылмысы үшін өлім жазасына кесіліп, 1945 жылдың 11 қаңтарында Дрезденде атты. Соғыстан кейін оның күлі қарсылық тобының басқа жетекші мүшелерімен бірге Лейпцигтің оңтүстік зиратындағы басты жолдың орталық осіндегі көрнекті жерге қойылды. Оның ұлы Хорст Шуман 1959 жылдан 1967 жылға дейін FDJ төрағасы болды.

Құрметтер

1945 жылдан бері Лейпциг қаласындағы басты көше, Шкеудиц және Галле қалаларына қарайтын тас жол, Bundesstraße 6 бөлігі Георг Шуман көшесі деп аталады. 1972 жылдан 1991 жылға дейін Лейпцигтің Мёкерн ауданындағы Шығыс Германияның Ұлттық халық армиясының казармасы Георг Шуман казармасы деп аталды. Сол жерде Шуманға қойылған ескерткіш те болған, ол кейін бұзылыпты. Дегенмен, сол қарсылық топтың ескерткіші Уолтер Арнольд жобалаған түрде бейіште сақталған. Лейпцигте Георг Шуман мектебі деген атпен әлі де мектеп бар. 1976 жылы ГДР оның құрметіне 10 пфенигтік пошта маркасын шығарды. Георг Шуманның атылған бұрынғы сот ғимараты мен жақын жердегі көше әлі де оның атымен аталады. Бүгінде Георг Шуман ғимараты – Дрезден техникалық университетінің ғимараты, онда нацистік режим және ГДР кезіндегі әділетсіздіктің құрбандарына арналған музей орналасқан. Бұрынғы рейхстаг депутаты болғандықтан, Рейхстагтың қаза тапқан мүшелеріне арналған мемориал да оны еске алады.