Кіріспе

Вернер Силенбиндер (2 тамыз 1904 – 24 қазан 1944) – неміс коммунисі және күрескер.

Алғашқы жылдар

Селенбиндер Стетинде, Померанияда (қазіргі Польша) дүниеге келді және шеберлік білгеннен кейін күреспен айналыса бастады. Ол жастайынан жұмысшылар қозғалысымен байланыста болды. Селенбиндер 1925 жылы Франкфуртта өткен жұмысшылар Олимпиадасында грек-рим күресінің жеңіл салмақ дәрежесінде жеңіске жетті. 1928 және 1929 жылдары ол Мәскеудегі Спартакиадада жеңімпаз атанды; 200-ден астам неміс спортшысына қатысуға тыйым салынды, бірақ марксизмге қызығушылығы болған Селенбиндер бәсекеге қатысты. Оның Мәскеуге алғашқы сапары оны Германия Коммунистік партиясына (КПД) мүше болуға ықпал етті. 1933 жылы ол неміс күресі чемпионатында медалін алғанда нацистік сәлем беруден бас тартты. Түрмеде отырғаннан кейін салмағы бұрынғы 90 килограмнан (198 фунт) 60 килограмға (132 фунт) дейін түсті. Ол әкесіне жазған қоштасу хатында былай деп жазды: "Енді мен қоштасу уақытым келді. Түрмеде отырған кезімде адам көтере алатын барлық қиындықтарды бастан өткердім. Денсаулығым нашарлап, дене және рухани азаптан құтыла алмадым. Мен сіздермен, достарыммен және спорттағы әріптестеріммен соғыс аяқталғаннан кейін өмірдің қуаныштарын мен жайлылығын бастан өткергім келді, енді оларды екі есе қатты бағалаймын. Сіздермен өткізген уақытым керемет болды, мен түрмеде отырғанда оны еске алып, сол сәттерді қайта бастан өткергім келді. Өкінішке орай, ұзақ азаптан кейін тағдыр басқаша шешім қабылдады. Бірақ мен сіздердің және көптеген спорт жанкүйерлерінің жүрегінде өз орнымды тапқанымды білемін, онда мен әрқашан тұруға дайынмын. Осы білім мені мақтандырады, күш береді және соңғы сәттерімде әлсіз болуға жол бермейді."

Ескерткіштер мен даулар

1945 жылғы 29 шілдеде Селенбиндердің күлін қамтитын урна оның бұрынғы клубының стадионында, «Берлина 03» спорт клубы стадионында, Нойкёльн қаласында, Берлинде жерленді. Сонымен қатар, стадионның өзі «Вернер Селенбиндер Кампфбан» деп аталды, бірақ суық соғыс күшейген сайын және Батыс Германиядағы саяси ахуал антикоммунистік болып кеткен сайын, 1949 жылы «Нойкёльн стадионы» деп аталды. Бұрынғы Шығыс Германиядағы бірқатар мектептерге, көшелерге және спорттық нысандарға оның есімі берілді. Вернер Селенбиндер күрес турнирі әлі күнге дейін (2004) жылына бір рет Берлинде өткізіледі. Алайда, коммунистікке қарсы Батыс неміс және коммунистікке жақтас Шығыс немістердің бейтараптығының жоқтығы, олар Вернер Селенбиндерді икона мәртебесіне көтерді, сондықтан оның тарихи маңызы бүгінгі күні күмән тудырады. «Нейс-Дичланш» атты неміс социалистік газетінің 2004 жылғы 2 тамыздағы мақаласында Берлин спорт мұражайының директоры Мартина Бехрент оның ГДР-дегі қарсылық қозғалысындағы рөлі тым жоғарылатылған және сенімді биографиялар жоқ деп мәлімдеді. 2004 жылы 2 тамызда Нойкёльн стадионының алдында Селенбиндердің туғанына 100 жыл толуына орай Демократиялық социализм партиясы Селенбиндердің күлін жерлеген. Партия мүшелері стадионның атын өзгерткеніне өкініш білдірді. Басқалары 1990 жылы шығыс Германиядағы «Вернер Селенбиндер Холл» «Велодром им Евроспортпарк» деп аталғанын және Лейпцигтегі «Вернер Селенбиндер мұнарасы» «Глокотурм» деп аталғанын қайғылы атап өтті. 2004 жылы 24 қазанда Селенбиндер қайтыс болғаннан кейін 60 жыл өткенде, Нойкёльн стадионы оның есіне «Вернер Селенбиндер стадионы» деп қайта аталды. 1950 жылы Селенбиндердің есімімен аталған жабық спорттық арена, «Вернер Селенбиндер Холле», сол кезде Шығыс Берлиндегі Пренцлауэр Берг ауданында ашылды. Ол 10 000 адамға арналған және Шығыс Германияның «Жастарды еркін Германия» және «Германияның Социалистік бірлік партиясы» сияқты бұқаралық ұйымдарының конгресс залы ретінде тұрақты пайдаланылған. Ол сондай-ақ концерттік арена ретінде де пайдаланылды, онда Depeche Mode, Джонатан Ричман және The Wedding Present сияқты музыканттар, сондай-ақ Feeling B және Rio Reiser сияқты неміс артистері өнер көрсетті. Ол 1993 жылы Шығыс Германия құлағаннан кейін қиратылды және оның орнына қазіргі Велодром салынды. 1964 жылы «Нордикалық кемежайлар Варнемунде» кеме жасау зауыты (бұрынғы «Варновверфт») 7704 тонналық жүк кемесі «Вернер Селенбиндер» атты кемеге қосты. Ол 1988 жылы ГДР құлау алдында жойылған. Ол өзінің барлық мансабында спортшының есімімен аталған, Аланға соңғы сапарынан басқа, ол үшін қайта тіркеліп, MILOS 1 деп аталды. Селенбиндер 2008 жылы Германияның спорттық даңқ залына енгізілді.

Өмірбаян

Селенбиндердің өмірбаяны соңғы рет Жаңа Зеландиялық жазушы Джеймс МакНишпен жазылды.