Триполи портының екінші шайқасы және АҚШ-тың Барбария соғысы
Second Battle of Tripoli Harbor
Триполи портындағы 2-ші шайқас (1804) – АҚШ пен Триполитания арасындағы Бірінші Барбары соғысының теңіз шайқасы. «Филадельфия» кемесінің тұтқындалуы туралы ақпарат.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Триполи портының екінші шайқасы – 1804 жылғы 14 шілдеде Триполи портында өткен американдық теңіз блокадасы барысында болған теңіз шайқасы. Бұл шайқас АҚШ және Триполитания әйелетінің күштері арасындағы Бірінші Барбария соғысының бір бөлігі болды.
The Second Battle of Tripoli Harbor was a naval action that occurred during the American naval blockade which took place in Tripoli Harbor on July 14, 1804. The battle was part of the First Barbary War between forces of the United States and the forces of the Eyalet of Tripolitania.
Өмірбаян
Комодор Эдвард Пребл 1803 жылы АҚШ Жерорта теңізі эскадрильясының басшылығын қабылдады. Сол жылдың қазан айында Пребл Триполи портын блокадалауды бастады. Блокаданың алғашқы маңызды әрекеті 31 қазанда болды: «Филадельфия» кемесі белгіленбеген маржан рифіне тіреліп, Триполи теңіз күштері кемені, оның экипажын және капитан Уильям Бэйнбриджді қолға түсірді. «Филадельфия» американдықтарға қарсы қолданылып, гаваньға артиллериялық батарея ретінде орналастырылды. 1804 жылдың 16 ақпанында түнде, лейтенант Стивен Декатурдың басшылығымен, тұтқынға алынған Триполи кеші «Интрепид» деп қайта аталған АҚШ теңізшілерінің шағын тобы «Филадельфия» кемесіндегі күзетшілерді алдап, тұтқынға алынған кемеге жақындап барды. Декатурдың адамы кемені шабуылдап, күзетте тұрған Триполи теңізшілерін талқандады. Осы батыл шабуылды аяқтау үшін Декатурдың тобы «Филадельфияны» өртеп, оны жаудың пайдалануына мүмкіндік бермеді. Декатурдың ерлігі оны Революциялық соғыстан бергі алғашқы американдық батырлардың біріне айналдырды. Британдық адмирал Горацио Нельсон, өзінің әрекеттерімен және батылдығымен танымал болған, бұл оқиғаны «осы заманның ең батыл және қаһармандық әрекеті» деп атады. Тіпті Папа Пий VII: «АҚШ, әлі жас болса да, Африка жағалауындағы христианға қарсы варварларды бағындыруда барлық еуропалық мемлекеттерден артық іс тындырды» деді.
Commodore Edward Preble had assumed command of the U. S. Mediterranean Squadron in 1803. By October of that year Preble had begun a blockade of Tripoli harbor. The first significant action of the blockade came on October 31, when Philadelphia ran aground on an uncharted coral reef and the Tripolitan Navy was able to capture the ship along with its crew and Captain William Bainbridge. Philadelphia was turned against the Americans and anchored in the harbor as a gun battery. On the night of February 16, 1804, a small contingent of U. S. Marines in a captured Tripolitan ketch rechristened Intrepid and led by Lieutenant Stephen Decatur, Jr. were able to deceive the guards on board Philadelphia and float close enough to board the captured ship. Decatur's men stormed the vessel and decimated the Tripolitan sailors standing guard. To complete the daring raid, Decatur's party set fire to Philadelphia, denying her use to the enemy. Decatur's bravery in action made him one of the first American military heroes since the Revolutionary War. The British Admiral Horatio Nelson, himself known as a man of action and bravery, is said to have called this "the most bold and daring act of the age." Even Pope Pius VII stated, "The United States, though in their infancy, have done more to humble the anti Christian barbarians on the African coast than all the European states had done "
Шайқас
Пребл 1804 жылғы 14 шілдеде Триполиге тікелей шабуыл жасады, нәтижесіз шайқастар сериясы болды, соның ішінде капитан-лейтенант Ричард Сомерс басқарған USS Intrepid өрт кемесінің батылдығымен, бірақ сәтсіз шабуылы да осы шайқастардың бірі еді. Intrepid, жарылғыш заттармен толтырылып, Триполи портына кіріп, өзін және жау флотын жоюға тиіс болды; аталған мақсатына жетпей тұрып, мүмкін жаудың оқтарынан жойылды, Сомерс және оның экипажы қаза тапты.
Preble attacked Tripoli outright on July 14, 1804, in a series of inconclusive battles, including a courageous but unsuccessful attack by the fire ship USS Intrepid under Master Commandant Richard Somers. Intrepid, packed with explosives, was to enter Tripoli harbor and destroy itself and the enemy fleet; it was destroyed, perhaps by enemy guns, before achieving that goal, killing Somers and his crew.
Салдары
Триполи портына жасалған шабуылдар қыркүйек айына дейін нәтижесіз болып келді, сол кезде коммодор Сэмюэл Баррон Жерорта теңізі эскадрильясының басшылығын қабылдап, флоттың күшін Уильям Итонның Дернеге жасаған шабуылын қолдауға жұмылдырды, бұл жеңіспен аяқталды.
The actions against Tripoli harbor continued to prove indecisive until September when Commodore Samuel Barron assumed command of the Mediterranean Squadron and focused the fleet's attention on supporting William Eaton's attack on Derne, which ended in a victory.
Белгілі ардагерлер
АҚШ-тың алғашқы теңіз батырларының бірнешесі блокадада қызмет етті, олардың ішінде Стивен Декатур, Уильям Бэйнбридж, Чарльз Стюарт, Исаак Халл, Дэвид Портер, Рубен Джеймс және Эдвард Пребл болды. «Преблдің балалары» деп аталатын осы офицерлердің көптегені алдағы 1812 жылғы соғыста маңызды рөл атқарды.
Several of the United States' early naval heroes served in the blockade including Stephen Decatur, William Bainbridge, Charles Stewart, Isaac Hull, David Porter, Reuben James and Edward Preble. Collectively referred to as Preble's Boys, many of these officers would play a significant role in the upcoming War of 1812.