Кіріспе

Аргентиналық экономист және саясаткер

Фелиса Мицели (26 қыркүйек 1952 жылы туған) – аргентиналық экономист, Аргентинаның бұрынғы экономика және өндіріс министрі. Ол президент Нестор Киршнер 2005 жылдың 28 қаңтарында Роберто Лаваньяның орнына тағайындады және бұл министрлікті басқарған тұңғыш әйел болды. 2007 жылдың 16 шілдесінде оның министрлік кеңсесінде табылған ақшаға қатысты қылмыстық іс тергеуі күшейген кезде ол қызметінен кетті.

Өмірбаян

Буэнос-Айрес провинциясының Карлос Касарес қаласында туған Мичели Буэнос-Айрес университетінде Лаваньяның студенті болды. Ол 1960-шы жылдары солшыл белсенді болды, кейіннен 1983 және 1987 жылдар аралығында Альдо Феррер банк президенті болған кезде Буэнос-Айрес провинциясының банкінің директор-хатшысы қызметін атқарды. Содан кейін ол 1990-шы жылдардың басында Лаваньяның Ecolatina консалтингтік фирмасында жұмыс істеді. 2002 жылдың мамырында Эдуардо Духальде президенті болған кезде және 1998–2002 жылдардағы Аргентинаның үлкен депрессиясының кезінде ол Лаванья командасының құрамына Экономика министрлігінің Орталық банк алдындағы өкілі ретінде кірді. 2003 жылдың 30 мамырында ол Banco Nación төрағасы болды. Ол Лаваньяның ізбасары деп есептелді және бұрынғы министр енгізген табысты экономикалық саясат күшінде болады деп күтілді, бірақ Мичели прогрессивті, сондай-ақ президенттен тәуелсіз емес деп саналды (Лаваньямен келіспеушіліктер болды). Сұхбаттарда ол өзінің әкімшілігінің басты мақсаты табыс үлестірімін жақсарту екенін айтты. Аргентина экономикасы 2004 және 2005 жылдары жыл сайын 9% өсті, бірақ орташа жалақылар 2006 жылға дейін Аргентина песосының 2002 жылғы девальвациясына дейінгі деңгейге жетпеді, ал табысты кедейлік, өте төмен болса да, тарихи стандарттарға сәйкес жоғары болды. 2005 және 2006 жылдары 10%-дан жоғары болған инфляция тақырыбында Мичели "инфляция күткеннен сәл жоғары болады, бірақ бұл немесе бейбітшілік, немесе қабірлердің тыныштығы" деді – бұл мемлекеттік шығындарды қысқарту және экономиканы қысқарту үшін пайыздық мөлшерлемені көтеру туралы ХВҚ ұсынымдарына сілтеме. Мичели сондай-ақ жалақының өсуі инфляцияның көзі емес екенін, керісінше, оны өсіп келе жатқан сұранысты қамтамасыз ету үшін инвестициялардың жетіспеушілігіне байланыстырады. Мичели салық реформасын жүргізу және жеке зейнетақы қорының жұмысын тексеру ниеті бар екенін айтты, ол бұл жүйе сәтсіздікке ұшырады деп есептеді. Оның тағайындалуына Аргентина нарықтары сәл таңғалды; Буэнос-Айрес қор биржасының MerVal индексі 4,5%-ға төмендеді, ал доллар бағасы сәл өсті. Министр Мичели өзінің өкілеттігі кезінде прогрессивті экономикалық саясат жүргізді, еңбек құқықтарын және табысты қайта бөлуді, сондай-ақ жалпы жаһандануға қарсы болды; оның фискалдық саясаты орташа болды, бірақ ол ЖІӨ-нің 1,8%-ы көлемінде бюджет профицитін сақтады. Аргентинаның ЖІӨ-і 2003 жылдан бері 8,5%-ға өсті, ал ағымдағы шоттағы артықшылық ЖІӨ-нің 3,5%-ын құрады. Ол сондай-ақ 2005 жылдың басынан бастап үкімет қабылдаған қарызды қайта құрылымдау және "борышты азайту" стратегиясын қолдады, ол қарызды азайту және одан қаржылық тәуелсіздік алу үшін мүмкіндігінше келіссөздерсіз, ХВҚ-ға уақытында және толық төлеуден тұрады; Бұл саясаттың соңғы қадамы 2006 жылдың қаңтарында шамамен 9,5 миллиард АҚШ долларын бір рет төлеу арқылы ХВҚ-қа қалған қарызды жою болды. Мичели Орталық банкпен бірге экспорттық бәсекеге қабілеттілікті сақтау үшін песоның АҚШ долларына 3 доллардан төмен бағалануына жол бермеу үшін жұмыс істеді, Орталық банк жиі доллар сатып алу саясатын ұстады; Орталық банк резервтері осылайша 2006 жылғы 27 қыркүйекте ХВҚ-ның қайтару алдындағы деңгейінен асып түсті.

Ашу-ыза және отставка

2007 жылдың шілдесінде Мичели 31 000 АҚШ доллары және 100 000 аргентиналық песосы бар сөмкеге байланысты дауға қатысты. Полиция оны кеңсесінің дәретханасындағы шкафтан тапты. Мичели бұл ақшаның оған ағасы жылжымайтын мүлікті сатып алуға берген қарыз екенін мәлімдеді. Алайда, аргентиналық песо банкноттары Орталық банк шығарған, нөмірленген арнайы қаптамада мөрленген еді және олар мұндай соманың алынғанын көрсететін жазбалары жоқ, сондай-ақ Мичели мен оның ағасын клиенттер ретінде тіркемеген қаржы фирмасына байланысты болды. Федералды прокурор Гильермо Марихуан Мичелимен тыңдау өткізуді талап етті. Осы оқиғаның нәтижесінде министр 16 шілдеде отставкаға кетті. Бірінші ханым және президенттікке үміткер сенатор Кристина Фернандес де Киршнер: «Біз жемқорлыққа қарсы күресті туымыз деп санайтын үкіметпіз және осы мәселеде күмәнділіктерге жол бере алмаймыз», – деді. Мичелидің орнына бұрынғы Өнеркәсіп хатшысы Мигель Пейрано тағайындалды және сол күні жарияланды. Фелиса Мичели 2012 жылдың 17 желтоқсанында кінәлі деп танылып, 4 жылға бас бостандығынан айырылды; ол үкімге шағымдануға мәлімдеді.