Веремердің «Сүт қызы» суреті: 1658-61 ж. жазылған, Голландия суретшісінің шедевр туындысы. Амстердамдағы Рейксмузейде сақталады. Тарихы мен ерекшеліктері.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
1658–1661 жылдар аралығында Жоханнес Вермер салған картина
1658–1661 painting by Johannes Vermeer
«Сүт қызы» (голланд тілінде: De melkmeid немесе Het melkmeisje), кейде «Ас үй қызы» деп аталатын бұл картина, голланд суретшісі Жоханнес Вермердің «сүт қызы» бейнесін, шын мәнінде, үй шаруашылығындағы ас үй қызметшісін бейнелейді. Ол Амстердамдағы (Нидерланды) Риксмузейде сақталады, және мұражай оны «өздерінің ең тамаша туындыларының бірі» деп санайды. Картинаның аяқталуының нақты жылы белгісіз, әртүрлі дереккөздерде әртүрлі бағалаулар бар. Риксмузей бұл картинаны шамамен 1658 жылы салынған деп есептейді. Нью-Йорктегі Метрополитен өнер мұражайының мәліметінше, ол 1657 немесе 1658 жылдары салынған. «Essential Vermeer» веб-сайты 1658–1661 жылдары аралығын көрсетеді.
The Milkmaid (Dutch: De melkmeid or Het melkmeisje), sometimes called The Kitchen Maid, is an oil on canvas painting of a "milkmaid", in fact, a domestic kitchen maid, by the Dutch artist Johannes Vermeer. It is in the Rijksmuseum in Amsterdam, the Netherlands, which regards it as "unquestionably one of the museum's finest attractions". The exact year of the painting's completion is unknown, with estimates varying by source. The Rijksmuseum estimates it as circa 1658. According to the Metropolitan Museum of Art in New York City, it was painted in about 1657 or 1658. The "Essential Vermeer" website gives a broader range of 1658–1661.
Сипаттамалар мен түсініктемелер
Суретте сүт сауушы әйел бейнеленген, ол сиырлардан сүт сауып, сары май мен ірімшік сияқты сүт өнімдерін жасайды. Әйел қарапайым бөлмеде үстелдегі қыш ыдысқа сақтықпен сүт құйып отыр. Сүт сауушы қыздар бастапқыда тек сарайларда жұмыс істеген, бірақ кейін үлкен үйлер оларды қосымша қызметкерлерді жалдамай, үй шаруасын да істеуге тартқан. Сүт сауушы әйелдің алдындағы үстелде әртүрлі нан түрлері де бар. Ол жас, денелі әйел, киіз бас киім, көк алжапқыш және қалың білектен жоғары итерілген жұмыс жеңдері бар. Оның артында еденде аяқ қыздырғыш тұр, оның жанында Купидонды (көрушінің сол жағында) және таяқ ұстаған тұлғаны (оң жағында) бейнелейтін Дельфт қабырғалық плиткалары бар. Жарық, суреттің сол жағындағы терезеден күшті ағып кіреді. Сурет керемет реалистік, ол тек егжей-тегжейлі ғана емес, сонымен қатар әйел мен үстелдің салмағын сезіндіреді. "Нью-Йорк Таймс" газетінің сыншысы Карен Розенберг: "Жарқын жарық нан қабығының кедір-бұдыр текстурасын жоймайды және әйелдің қалың белін, дөңгелек иықтарын тегістемейді" деп жазды. Дегенмен, әйелдің жарты беті көлеңкеде болғандықтан, "оның көздерінің төмен қарауы мен ерінінің қысылуы қайғыны немесе шоғырлануды білдіретінін анықтау мүмкін емес", - деп қосты ол.
The painting shows a milkmaid, a woman who milks cows and makes dairy products like butter and cheese, in a plain room carefully pouring milk into a squat earthenware container on a table. Milkmaids began working solely in the stables before large houses hired them to do housework as well rather than hiring out for more staff. Also on the table in front of the milkmaid are various types of bread. She is a young, sturdily built woman wearing a crisp linen cap, a blue apron and work sleeves pushed up from thick forearms. A foot warmer is on the floor behind her, near Delft wall tiles depicting Cupid (to the viewer's left) and a figure with a pole (to the right). Intense light streams from the window on the left side of the canvas. The painting is strikingly illusionistic, conveying not just details but a sense of the weight of the woman and the table. "The light, though bright, doesn't wash out the rough texture of the bread crusts or flatten the volumes of the maid's thick waist and rounded shoulders", wrote Karen Rosenberg, an art critic for The New York Times. Yet with half of the woman's face in shadow, it is "impossible to tell whether her downcast eyes and pursed lips express wistfulness or concentration," she wrote.
Голландиялық қызметші қыздардың иконографиясы
Сурет жасалған кезде әйелді "сүтші" деп атағаннан гөрі "ас үй қызметшісі" немесе барлық жұмыстың қызметшісі деп атаған болар еді: "сүтші" – сиыр сауатын әйелдер, ал ас үй қызметшілері ас үйде жұмыс істеді. Суреттердің кейбіреулері, мысалы "Сүт қызы", жасырын ойларға толы болса, ал кейбіреулері одан да ашық әрекеттерді көрсетеді. Вермеердің заманындағы голланд әдебиеті мен суреттерінде қызметшілер көбінесе ерлердің құштарлығының нысаны ретінде бейнеленді – голланд өмірінің ортасы болған үйдің абыройы мен қауіпсіздігіне қауіп келтіретін қауіпті әйелдер. Дегенмен, Вермеердің замандастарының бірі, Питер де Хоох сияқты суретшілер, оларды бейтарап түрде бейнелеуді бастады, сондай-ақ Майкл Свертс та осылай жасады. Вермеердің суреті – қызға шынайы сезіммен және құрметпен қараған сирек мысалдардың бірі.
The woman would have been known as a "kitchen maid" or maid of all work rather than a specialised "milkmaid" at the time the painting was created: "milk maids" were women who milked cows; kitchen maids worked in kitchens. Some of the paintings were slyly suggestive, like The Milkmaid, others more coarsely so. In Dutch literature and paintings of Vermeer's time, maids were often depicted as subjects of male desire—dangerous women threatening the honor and security of the home, the center of Dutch life—although some Vermeer contemporaries, such as Pieter de Hooch, had started to represent them in a more neutral way, as did Michael Sweerts. Vermeer's painting is one of the rare examples of a maid treated in an empathetic and dignified way,
Сурет, қазір Еуропада жоғалған және Америкада кеңінен танылмаған, жоғары әлеуметтік статустағы ерлер мен қызметшілер арасындағы жыныстық немесе романтикалық қарым-қатынастардың әлеуметтік контексінің бір бөлігі болып табылады. Лидтке Вермеердің замандасы Сэмюэл Пеппсті мысал ретінде келтіреді, оның күнделігінде ас үй қызметшілерімен, устрица сатушы қыздармен кездескені және 1660 жылы Делфтке сапары кезінде қонақ үйде "ойынға өте сүйкімді қыз" кездескені жазылған. Сурет алғаш рет Питер ван Руйвенге тиесілі болған (және оның тапсырысымен салынған болуы мүмкін), ол Вермеердің тағы бірнеше суретінің иесі болған, оларда тартымды жас әйелдер бейнеленген және құштарлық пен өзіне шек қою тақырыбы Пеппстің және голландтық "ас үй қызметшісі" дәстүріндегі көптеген суреттерден мүлдем өзгеше болған. Голланд тілінде "Het Melkmeisje" – картинаның ең көп қолданылатын атауы. Бұл атау қазіргі голланд тілінде толыққанды дұрыс болмаса да, "meid" (қызметші) сөзіне оның кіші түрінде ("meisje") жоқ теріс мән берілген, сондықтан Рейксмузей және басқалар картинаны атау үшін одан да жақындырақ атауды қолданады.
The painting is part of a social context of the sexual or romantic interactions of maids and men of higher social ranks that has now disappeared in Europe and which was never commonly recognized in America. Liedtke offers as an example Vermeer's contemporary, Samuel Pepys, whose diary records encounters with kitchen maids, oyster girls, and, at an inn during a 1660 visit to Delft, "an exceedingly pretty lass right for the sport". The painting was first owned by (and may have been painted for) Pieter van Ruijven, owner of several other paintings by Vermeer which also depicted attractive young women and with themes of desire and self denial quite different from the attitude of Pepys and many of the paintings in the Dutch "kitchenmaid" tradition. In Dutch, Het Melkmeisje is the painting's most used name. Although this title is less accurate in modern Dutch, the word "meid" (maid) has gained a negative connotation that is not present in its diminutive form ("meisje")—hence the use of the more friendly title for the work, used by the Rijksmuseum and others.
Тарихи және тақырыптық элементтер
Өнер тарихшысы Гарри Рэндтің пікірінше, картинада әйел нан пудингі дайындап жатқанын көрсетеді, бұл үстелдегі сүт пен нан сынықтарына түсінік береді. Рэнд оның картинада көрсетілген сәтте жұмыртқа қосылған нанға сіңіп тұрған кремді дайындаған болуы керек деп есептейді. Ол қоспаны жабу үшін голланд пешіне сүт құйып жатыр, әйтпесе нан пісірілгенде сұйықтықта қайнап тұрмаса, пудингтің әдеттегі беткі қабатын жасаудың орнына, дәмсіз, құрғақ қабыққа айналып кетеді. Ол сүтті ақырындап құюға сақ болады, себебі нан пудингі ингредиенттер дәл өлшенбесе немесе жақсы араластырылмаса, нашарлап кетуі мүмкін.
According to art historian Harry Rand, the painting suggests the woman is making bread pudding, which would account for the milk and the broken pieces of bread on the table. Rand assumed she would have already made custard in which the bread mixed with egg would be soaking at the moment depicted in the painting. She pours milk into the Dutch oven to cover the mixture because otherwise the bread, if not simmering in liquid while it is baking, will become an unappetizing, dry crust instead of forming the typical upper surface of the pudding. She is careful in pouring the trickle of milk because bread pudding can be ruined when the ingredients are not accurately measured or properly combined.
Құрастыру стратегиясы
Метрополитен өнер мұражайының веб-сайтында айтылғандай, суретшінің салыстырмалы түрде төменгі көзқарасты таңдауы және сол жақ алдыңғы планда әйелдің басына дейін пірамида тәрізді формаларды құрауы суретке монументалдық әсер береді және "мүмкін, қадір-қасиет сезімін" тудырады. Метрополитен өнер мұражайының мәлімдемесіне сәйкес, бұл картина Дельфт мектебінің және Вермеердің туындыларына тән "классикалық тепе-теңдікке" және "жарықтың ерекше бейнелеуіне" ие. Сурет 1696 жылы суретшінің басқа туындыларымен бірге сатылған. Сату тізімінде "Сүт қызы" картинасы "өте жақсы" деп сипатталған, ал ол сатылымдағы екінші ең жоғары бағаны әкелді (175 гульдер, Вермеердің "Дельфт көрінісі" атты қала пейзажы үшін төленген 200 гульдерден кейін). "Дельфттық Вермеердің шеберлікпен салған "Сүт қызы" картинасы" кем дегенде бес Амстердам коллекциясынан өтіп, Метрополитен өнер мұражайының "Голланд өнерінің ұлы коллекционерлерінің бірі" деп атаған Лукреция Йоханна ван Винтерге (1785–1845) тиесілі болды. 1822 жылы ол коллекционерлердің алты отбасының біріне үйленді, ал 1908 жылы оның екі ұлы картинаны (отыз тоғыз туындыдан тұратын әйгілі алты коллекцияның бір бөлігі ретінде) Голландия үкіметі мен Рембрандт қоғамының қолдауымен Риксмюзейге сатты. Екінші дүниежүзілік соғыс басталғанда, Германияның Нидерландыны басып алуы салдарынан картина Голландия азат етілгенге дейін АҚШ-та қалды. Осы кезеңде ол Мичиган штатындағы Детройт өнер институтында (Дүниежүзілік көрменің кураторы жұмыс істейтін мұражайда) көрсетілді және 1939 және 1941 жылдары осы мұражайдың көрме каталогтарына енгізілді. Соғыс жылдарында картина Нью-Йорктегі Метрополитен өнер мұражайында да көрсетілді, Лейдтке мәлімдемесіне сәйкес, ол 1944 жылға дейін онда ілінген.
An impression of monumentality and "perhaps a sense of dignity" is lent to the image by the artist's choice of a relatively low vantage point and a pyramidal building up of forms from the left foreground to the woman's head, according to a web page of The Metropolitan Museum of Art. Characteristic of Delft artistry and of Vermeer's work, the painting also has a "classic balance" of figurative elements and an "extraordinary treatment of light", according to The Metropolitan Museum of Art. whose estate sold it with other paintings by the artist in 1696. Records of that sale described The Milkmaid as "exceptionally good", and the work brought the second highest price in the sale (175 guilders, exceeded only by the 200 guilders paid for Vermeer's cityscape, View of Delft. "The famous milkmaid, by Vermeer of Delft, artful", went through at least five Amsterdam collections before it became part of what The Metropolitan Museum of Art called "one of the great collectors of Dutch art", that of Lucretia Johanna van Winter (1785–1845). In 1822 she married into the Six family of collectors, and in 1908 her two sons sold the painting (as part of the famous Six collection of thirty nine works) to the Rijksmuseum, which acquired the works with support from the Dutch government and the Rembrandt Society and the outbreak of World War II during the fair – with the German occupation of the Netherlands – caused the work to remain in the U. S. until Holland was liberated. During this time it was displayed at the Detroit Institute of Arts in Michigan (the museum where the curator of the World's Fair exhibit was working), and was included in that museum's exhibition catalogues in 1939 and 1941. During the war, the work was also displayed at The Metropolitan Museum of Art in New York, where it was hanging as late as 1944, according to Leidtke.
Мультимедиялық
Лидтке, Уолтер. Арнайы көрме: Вермеердің шедеврі, «Сүт қызы» Вермеердің шедеврі «Сүт қызы» көрмесі (10 қыркүйек 2009 – 29 қараша 2009). Аудио. Транскрипт қоса берілген. Лидтке, Уолтер. Вермеердің шедеврі «Сүт қызы»: «Күңкілді құштарлықтың сырлы нысаны» – Нью-Йорк Метрополитен өнер мұражайының Еуропалық суреттер бөлімінің кураторы Уолтер Лидтке жасаған кураторлық әңгіме. 2009 жылдың 26 қыркүйегі. Бейне (72 мин). Лопате, Леонард. Вермеердің «Сүт қызы», Леонард Лопате шоуы. WNYC. 2009 жылдың 18 қыркүйегі. Вермеер көрмесінің кураторы Уолтер Лидткемен аудио сұхбат. (18 мин)
Liedtke, Walter. Special Exhibition: Vermeer’s Masterpiece, The Milkmaid on Vermeer’s Masterpiece The Milkmaid exhibit (September 10, 2009 – November 29, 2009). Audio. Includes transcript. Liedtke, Walter. Vermeer’s Masterpiece The Milkmaid: Discreet Object of Desire: A Curatorial Talk by Walter Liedtke, Curator, Department of European Paintings, The Metropolitan Museum of Art, New York. September 26, 2009. Video. (72 min)
Lopate, Leonard. Vermeer's The Milkmaid, The Leonard Lopate Show. WNYC. September 18, 2009. Audio interview with Walter Liedtke, curator of a Vermeer exhibit. (18 min)