Вакцинация кестесі және түрлері

Кіріспе

Вакцинация сериясы

Вакцинация кестесі – бұл барлық дозалардың уақытын қоса алғанда, вакцинация сериясы, және ол тұрғылықты елге байланысты ұсынылған немесе міндетті болып табылуы мүмкін. Вакцина – бұл кез келген табиғи немесе «жабайы» патогеннің жұқтыру әсерін алдын алу немесе азайту мақсатында ауруға қарсы белсенді иммунитет қалыптастыру үшін қолданылатын антигендік препарат. Вакциналардың қауіпсіздігі мен тиімділігін қамтамасыз ету үшін олар сынақтардың бірнеше кезеңінен өтеді. Көптеген вакциналар тиімділігін максималды деңгейге жеткізу үшін бірнеше дозаны қажет етеді, себебі олар жеткілікті бастапқы иммундық жауапты тудыруға немесе уақыт өте келе әлсірейтін жауапты күшейтуге мүмкіндік береді. Мысалы, тетанус вакцинасының екпесін әдетте 10 жыл сайын жасау ұсынылады. Вакцинация кестесін мемлекеттік органдар немесе дәрігерлер тобы жергілікті жерде қажетті және ұсынылатын вакциналарды пайдалану арқылы максималды тиімділікке қол жеткізу үшін және денсаулық сақтау жүйесімен байланыстың санын азайту үшін әзірлейді. Соңғы екі онжылдықта ұсынылатын вакцинация кестесі көптеген жаңа вакциналар жасалғандықтан тез өсті және күрделірек болды. Кейбір вакциналар тек белгілі бір аймақтарда (елдер, ұлттық аймақтар немесе тәуекел тобы) ғана ұсынылады, онда ауру жиі кездеседі. Мысалы, сары қызылшаға қарсы вакцинация Француз Гвианасының стандартты вакцинация кестесіне кіреді, Бразилияның кейбір аймақтарында ұсынылады, бірақ АҚШ-та бұл аурудың тарихы бар елдерге сапар шегетін саяхатшыларға ғана жасалады. Дамып келе жатқан елдерде вакцина ұсыныстары денсаулық сақтауға қолжетімділіктің деңгейін, вакцинаның құнын және вакцинаның қолжетімділігі мен сақталуымен байланысты мәселелерді ескереді. Дүниежүзілік денсаулық сақтау ұйымы талқылаған вакцинация кестелерінің мысалдары дамыған елдің баланың өмірінің алғашқы бес жылында қолданылатын және әкімшілік шығындарын қоса алғанда 700 доллардан астам құнға тұратын вакциналарды пайдаланатынын, ал дамып келе жатқан елдің өмірдің алғашқы 9 айында вакциналарды ұсынатын және тек 25 долларға тұратын кестелерді қолданатынын көрсетеді. Бұл айырмашылық денсаулық сақтаудың төмен құнымен, дамып келе жатқан елдерге ұсынылатын көптеген вакциналардың төмен құнымен және жиі кездеспейтін ауруларға арналған қымбат вакциналардың қолданылмауымен байланысты.

A vaccination schedule is a series of vaccinations, including the timing of all doses, which may be either recommended or compulsory, depending on the country of residence. A vaccine is an antigenic preparation used to produce active immunity to a disease, in order to prevent or reduce the effects of infection by any natural or "wild" pathogen. Vaccines go through multiple phases of trials to ensure safety and effectiveness. Many vaccines require multiple doses for maximum effectiveness, either to produce sufficient initial immune response or to boost response that fades over time. For example, tetanus vaccine boosters are often recommended every 10 years. Vaccine schedules are developed by governmental agencies or physicians groups to achieve maximum effectiveness using required and recommended vaccines for a locality while minimizing the number of health care system interactions. Over the past two decades, the recommended vaccination schedule has grown rapidly and become more complicated as many new vaccines have been developed. Some vaccines are recommended only in certain areas (countries, sub national areas, or at risk populations) where a disease is common. For instance, yellow fever vaccination is on the routine vaccine schedule of French Guiana, is recommended in certain regions of Brazil but in the United States is only given to travelers heading to countries with a history of the disease. In developing countries, vaccine recommendations also take into account the level of health care access, the cost of vaccines and issues with vaccine availability and storage. Sample vaccination schedules discussed by the World Health Organization show a developed country using a schedule which extends over the first five years of a child's life and uses vaccines which cost over $700 including administration costs while a developing country uses a schedule providing vaccines in the first 9 months of life and costing only $25. This difference is due to the lower cost of health care, the lower cost of many vaccines provided to developing nations, and that more expensive vaccines, often for less common diseases, are not utilized.

Австрия

Австрияның вакцинация жөніндегі ұсыныстары Ұлттық вакцинация комитеті (Nationales Impfgremium) тарапынан әзірленеді, ол Федералды әлеуметтік мәселелер, денсаулық сақтау, күтім және тұтынушылардың қорғалуы министрлігінің құрамында болады. 14 жасқа толған және одан үлкен балаларды ата-анасының рұқсатынсыз вакцинациялауға болады.

Канада

Канадада мемлекеттік қаржымен жүзеге асырылатын егу кестелері провинциялар мен аумақтар бойынша өзгеше болуы мүмкін.

Гонконг

Гонконгта Денсаулық сақтау департаменті жаңа туған сәбилерден бастауыш мектеп оқушыларына дейін тегін вакцинация жасауға жауапты.

Жүктілік кезінде

CDC жүкті әйелдерге жүктілікке дейін кемінде бір ай бұрын қызылша, парвовирус, қызылша (MMR) вакцинасы сияқты бірнеше вакцина жасауды ұсынады. Жүктілік кезінде көк жөтелге қарсы Tdap вакцинасы таңдалады. Грипп вакцинасы сияқты басқа вакциналарды грипп маусымы болса не болмаса жүктілікке дейін немесе жүктілік кезінде жасауға болады. Бала туғаннан кейін, тіпті емшек берген кезде де вакцинация қауіпсіз.

Тарих

1900 жылы балаларға тек шешек вакцинасы егілген. 1950 жылдардың басына қарай балалар дифтерия, көкірек жөтел, тетанус және шешекке қарсы қорғану үшін міндетті түрде үш вакцина алған, ал екі жасқа дейін бес рет егіледі.