Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Суккур бөгеті () – Пәкістанның Синд провинциясындағы Суккур қаласының жанындағы Инд өзенінде орналасқан бөгет. Бұл бөгет 1923-1932 жылдар аралығында Британдық үстемдік кезінде салынды және алғашқыда Ллойд бөгеті деп аталды. Суккур бөгеті – Пәкістанның суару жүйесінің мақтанышы, себебі ол әлемдегі осы сияқты ең үлкен жеке суару желісі болып табылады. Ол Синд провинциясының солтүстігіндегі Суккур ауданынан бастап, оңтүстігіндегі Мирпурхас/Тарпаркар және Хайдарабад аудандарына дейін, провинцияның дерлік барлық аймақтарын суарады.
Sukkur Barrage (, ) is a barrage on the River Indus near the city of Sukkur in the Sindh province of Pakistan. The barrage was built during the British Raj from 1923 to 1932 and was named Lloyd Barrage. The Sukkur Barrage, is the pride of Pakistan's irrigation system as it is the largest single irrigation network of its kind in the world. It irrigates from Sukkur district in the north, to Mirpurkhas/Tharparkar and Hyderabad districts in the south of Sindh, almost all parts of the province.
Тарих
Синд облысының тіршілігі негізінен Инд өзенінің суымен қамтамасыз етіледі, себебі жер асты суының қоры өте шектеулі. Облыстағы жауын-шашынның орташа жылдық мөлшері 100-200 мм, ал булану мөлшері 1000-2000 мм аралығында. Осылайша, Синд құрғақ аймақ болып табылады және Синдтің шөлейтті жерлерін суару Инд өзенінің арқасында ғана мүмкін. Облыстағы жер асты суларының қорларын бағалау мақсатында жүйелі зерттеулер жүргізілмеген. Әртүрлі дереккөздердің мәліметінше, Синд облысының географиялық аумағының 28 пайызында 3-тен 5 МАФ (миллион акр-фут) көлемінде су бар. Дегенмен, кейбір сарапшылар бұл көрсеткіштердің нақтырақ емеуі мүмкін екенін айтады. Бұл су көбінесе Инд өзенінің арналары мен табиғи жер асты ағындары бойында кездеседі. Суккур бөгетінің идеясы 1868 жылы К.А. Файф мырзаға тиесілі. Алайда, жоба 1923 жылы ғана мақұлданды. Бөгеттің құрылысы Sir Charlton Harrison, CIE бас инженерлігімен, ал Sir Arnold Musto, CIE жобаның сәулетшісі және инженері ретінде басшылық етті. Бас құрылыстар мен каналдар 1932 жылы аяқталды. Бөгеттің ашылу салтанатында Үндістанның вице-королі, Уиллингдонның 1-ші графы қатысты. Жобаны Бомбей губернаторы сэр Джордж Ллойд (кейіннен Лорд Ллойд) бастады және оның құрметіне аталды. Пандуранг К. Шинде [Esqr, B.A., I.S.E.] өз инженерлік қызметтерін ұсынды, ол кейіннен Үндістанның Махараштра штатындағы Раданагари бөгетінің құрылысына жауапты болды. Императорлық қызметтегі Сайед Гулам Мустафа да бөгеттің жобалау және құрылыс жұмыстарында маңызды рөл атқарды. Үндістанның көрнекті инженері М. Вишвешварая су құбырларын салуға өз үлесін қосты. Су сақтау сыйымдылығын және тарату тиімділігін арттыру мақсатында Пәкістан Үкіметі Суккур бөгетін қайта жаңарту жұмыстарын жүргізді. Жұмыс 2004 жылдың 22 қарашасында Пәкістан Армиясының Инженерлік корпусы және Frontier Works Organisation (FWO) ұйымдарымен басталып, 2005 жылдың шілдесінде 15 миллион АҚШ долларына аяқталды, мерзімінен бұрын. Сарапшылардың пікірінше, бөгетті қайта жаңарту оның тиімділігін тағы 60-70 жылға ұзартуға мүмкіндік берді.
Sindh survives almost entirely on the water of the River Indus as there is very limited groundwater available. Rainfall in the province averages between 100 and 200 mm per year, while the evaporation rate is between 1,000 and 2,000 mm. Thus, Sindh is arid and it is only the Indus which irrigates otherwise barren lands of Sindh. Regular surveys have not been carried out to assess the availability of groundwater in the province. Various sources estimate that its volume is between three and five MAF scattered in 28 per cent of the geographical area of Sindh. However, some experts suggest it to be less than these estimates. This water is found mainly along the Indus water channels and in the few natural underground streams. The idea of Sukkur Barrage was conceived by Mr. C. A. Fife, in 1868. However, the project was finally sanctioned in 1923. It was constructed under the overall direction of Sir Charlton Harrison, CIE, as chief engineer, while Sir Arnold Musto, CIE, was the architect and engineer of the scheme. The Head Works and Canals were completed by 1932. On its completion it was opened by The 1st Earl of Willingdon, Viceroy of India. The scheme had been launched by the Governor of Bombay, Sir George Lloyd (later known as Lord Lloyd), and it was named in his honour. Pandurang K Shinde [ Esqr, B. A, I. S. E ] offered his engineering services, who was later responsible for Radhanagari Dam in Maharashtra, India, Syed Ghulam Mustafa of the Imperial Service also played an instrumental role in the design and construction of the barrage. Legendary Indian civil engineer M. Vishveswaraya lent his services for the development of the waterworks. To revitalise its water storage capacity and distribution efficiency, the Government of Pakistan embarked upon a massive rehabilitation work of Sukkur Barrage. The work was started by Pakistan Army Engineering Corps and Frontier Works Organisation (FWO) on 22 November 2004, and was completed ahead of the deadline in July 2005, with the cost of just 15 million US$ (US dollars). Experts believe that the rehabilitation of the barrage has enhanced its efficiency for another 60 to 70 years.
Жұмыс істеу
Суккур бөгеті Инд өзеніндегі су ағынын суландыру және су тасқынын бақылау мақсатында пайдаланылады. Бұл бөгет – еліміздің экономикасының тірегі. Оның арқасында су бастапқыда 9923 шақырым (6166 миль) ұзындығындағы жеті канал желісі арқылы ағады, бұл әлемдегі ең ірі суару жүйесін құрайды. Суарылатын жердің жалпы ауданы 7.63 миллион акрға жетеді, бұл елдегі барлық каналдармен суарылатын жердің шамамен 25% құрайды. Бөгеттің ұстау қабырғасында 66 қақпа (су шығару қақпалары) бар, олардың әрқайсысының ені 18 метр (60 фут), салмағы 50 тонна. Осы бөгеттен басталатын жеті каналдың бірі – Нара каналы, ол елдегі ең ұзын канал. Оның су ағыны Лондондағы Темза өзенінің ағынымен шамалас, ал ені 105 метр (346 фут), Суэц каналынан 1,5 есе үлкен. Шындығында, Нара каналы адам жасаған канал емес, ол Сутледж тауларының етегінен бастау алған Хакро өзенінің оңтүстік бөлігі болды. Бұл өзен Пәнджаб және Бхавалпур жазықтары арқылы ағып, Раини өзені арқылы Нараға қосылды, оның қалдықтары Синд провинциясының Готки ауданында әлі де көрініп тұр. Бұл канал аумақты сумен қамтамасыз етеді.
Sukkur Barrage is used to control water flow in the River Indus for the purposes of irrigation and flood control. This barrage which is the backbone of the economy of the entire country enables water to flow through what was originally a network of seven canals 6166 mile (9923 km) long, feeding the largest irrigation system in the world, with more than 7.63 million acres of irrigated land which forms about 25% of total canal irrigated area of the country. The retaining wall of the barrage has 66 spans (outfall gates), each 60 feet (18 m) wide and weighing 50 tons. The Nara Canal which is one of the seven canals off taking from this barrage is the longest canal of this country, carrying discharge almost equal to that of the River Thames at London and its bed width which is 346 feet (105 m) and 1 1/2 times as big as the Suez Canal. In fact Nara Canal is not a man made canal as it was the southernmost part of Hakro River which emanated from the foothills of Sutlej which after traversing through the Punjab and Bhawalpur plains joined Nara through Raini River, the remnants of which are still exiting in Ghotki District of Sindh Province. This canal caters for an area of
The next largest canal is Rohri Canal which though slightly shorter in length than Nara Canal is yet taking discharge much more than the former. It has cultivable area of settled for irrigation. Cotton, wheat and sugar cane are the main crops grown on this canal system. All the four canals on the left and two canals on the right bank of River Indus are perennial canals, delivering irrigation supplies all the year round. The seventh canal namely, Rice Canal on the right side is a seasonal canal which flows only in kharif season and is designed for rice cultivation. The N. W. Canal on the right bank provides perennial irrigation for an area of out of which are situated in Baluchistan province.
Ең ірі каналдың бірі – Рохри каналы, ол Нара каналынан сәл қысқа болғанымен, су ағыны жағынан одан көп. Оның суарылатын егістік жері белгіленген. Бұл канал жүйесінде мақта, бидай және қант құрабы өсіріледі. Индус өзенінің сол жағындағы төрт канал және оң жағындағы екі канал – жыл бойы сумен қамтамасыз ететін көп жылдық каналдар. Оң жақтағы жетінші канал – Күріш каналы, ол тек қана қаріп маусымында ғана ағып, күріш өсіруге арналған маусымдық канал. Оң жағалаудағы N. W. каналы аумақты көп жылдық суарумен қамтамасыз етеді, оның ішінде Белуджистан провинциясында орналасқан жерлер бар.
Sukkur Barrage is used to control water flow in the River Indus for the purposes of irrigation and flood control. This barrage which is the backbone of the economy of the entire country enables water to flow through what was originally a network of seven canals 6166 mile (9923 km) long, feeding the largest irrigation system in the world, with more than 7.63 million acres of irrigated land which forms about 25% of total canal irrigated area of the country. The retaining wall of the barrage has 66 spans (outfall gates), each 60 feet (18 m) wide and weighing 50 tons. The Nara Canal which is one of the seven canals off taking from this barrage is the longest canal of this country, carrying discharge almost equal to that of the River Thames at London and its bed width which is 346 feet (105 m) and 1 1/2 times as big as the Suez Canal. In fact Nara Canal is not a man made canal as it was the southernmost part of Hakro River which emanated from the foothills of Sutlej which after traversing through the Punjab and Bhawalpur plains joined Nara through Raini River, the remnants of which are still exiting in Ghotki District of Sindh Province. This canal caters for an area of
The next largest canal is Rohri Canal which though slightly shorter in length than Nara Canal is yet taking discharge much more than the former. It has cultivable area of settled for irrigation. Cotton, wheat and sugar cane are the main crops grown on this canal system. All the four canals on the left and two canals on the right bank of River Indus are perennial canals, delivering irrigation supplies all the year round. The seventh canal namely, Rice Canal on the right side is a seasonal canal which flows only in kharif season and is designed for rice cultivation. The N. W. Canal on the right bank provides perennial irrigation for an area of out of which are situated in Baluchistan province.
Жабайы табиғат
Индус өзенінің дельфиндері көбінесе бөгеттен жоғары қарай көрінеді.
Indus river dolphins are usually seen upstream of the barrage.