Кіріспе

Жартылай синтетикалық опиоидты анальгетикалық препарат

Дигидроморфин (Параморфан, Параморфан) – морфинмен құрылымдық байланысы бар және одан алынған жартылай синтетикалық опиоид. Морфиндегі 7,8 қос байланысы дигидроморфин алу үшін жеке байланысқа дейін тоғытылады. Дигидроморфин – орташа күшті анальгетик және ауырсынуды емдеуде клиникалық қолданылады, сондай-ақ анальгетикалық опиоидты препарат дигидрокодеиннің белсенді метаболиті болып табылады. Дигидроморфин, дигидрокодеин, дигидротебаин, тетрагидротебаин және т.б. сияқты, кейде опийді зерттеу кезінде шамалы мөлшерде кездеседі. Морфиннен дигидроморфинді фармацевтикалық мақсатта өндіру процесі Германияда 19 ғасырдың соңында әзірленді, синтез 1900 жылы жарияланды және дәрі көп ұзамай Paramorfan ретінде клиникалық қолданысқа енгізілді. Кейін тетрагидротебаиннен жоғары өнімді синтез әзірленді.

Медициналық

Дигидроморфин қатерлі ісік сияқты орташадан ауырға дейінгі ауырсынуды басқару үшін қолданылады; алайда, ол невропатиялық ауырсынуды емдеуде нашар тиімді және психологиялық ауырсынуға қатысты қолдануға қолайсыз және тиімсіз деп есептеледі.

Зерттеу

Дигидроморфин, көбінесе тритий изотопымен [3H] дигидроморфин түрінде белгіленеді, және ғылыми зерттеулерде орталық жүйке жүйесіндегі опиоид рецепторларына байланысуды зерттеу үшін пайдаланылады.

Қуаттылығы

Дигидроморфин анальгетикалық әсері жағынан морфиннен сәл күштірек және жанама әсерлері ұқсас. Дигидроморфиннің күші морфиннікінен шамамен 1,2 есе артық. Атап айтқанда, дигидрокодеиннің күші кодеиннен 1,2-ден 1,75 есеге дейін жоғары.

Фармакокинетика

Дигидроморфиннің әсері морфинге қарағанда жылдамдау басталады және оның әсер ету ұзақтығы көбінесе 4–7 сағатқа дейін созылады.

Заңдық

1961 жылғы халықаралық Есірткі құралдары жөніндегі бірыңғай конвенцияға сәйкес дигидроморфин I тізімдегі бақылауға алынатын есірткі болып саналады, ал басқа елдердің заңнамасы әртүрлі болуы мүмкін.

Америка Құрама Штаттары

Бақыланатын заттар туралы заң бойынша, дигидроморфин героинмен бірге І тізімдегі зат ретінде тіркелген. АҚШ-та дигидрокодеин және басқа да осыған ұқсас препараттарды өндірудегі рөлі оны І тізімге енгізіп, АҚШ Есірткіге қарсы күрес басқармасы (DEA) берген жылдық өндіріс квоталарының ең жоғарыларының біріне ие етті: 2013 жылы 3300 килограмм. Дұрыс DEA лицензиясы және оған байланысты штаттық рұқсаттары бар өндірушілер, дистрибьюторлар және импорттаушылар, егер I тізімдегі препараттар төменгі тізімге ауыстырылса, оларды осылай пайдалана алады. DEA дигидроморфинге және оның барлық тұздарына, эфирлеріне және т.б. 9145 ACSCN нөмірін берген. Никоморфин, MDMA және героин сияқты, дигидроморфин де тиісті лицензиясы бар мекемелерде ғылыми зерттеулерде қолданылады. АҚШ DEA-ның 225 нысаны – ең көп таралған және ең арзан жеке зерттеушінің лицензиясы – І тізімдегі препараттарды қамтымайды, сондықтан зертхана жоғары деңгейдегі DEA тіркеліміне ие болуы керек. Басқа елдерде медициналық мақсатта қолданылатын басқа да заңды опиоидтар сияқты, тіпті никокодеин, бензилморфин және тилидин сияқты нашар опиоидтар да, дигидроморфиннің І тізімге енуінің себебі – 1970 жылғы Бақыланатын заттар туралы заң жасалған кезде ол АҚШ-та медициналық қолданысқа ие болмаған.

Еуропа

Дигидроморфин Германиядағы BtMG, Австрияның SMG және Швейцарияның BtMG заңдары бойынша морфин сияқты реттеледі, және ол әлі де ауырсық басушы дәрі ретінде қолданылады. Бұл препарат 1900 жылы Германияда ойлап табылып, одан кейін көп ұзамай саудаға түсірілген. Ол көбінесе пациент бақылауымен анальгезия жасайтын бөлімдерде қолданылады.