Соллас: Шабуыл мен шеттеу тарихы

Кіріспе

Геолог Соллас (Солас) – Шотландияның Солтүстік Уист аралының солтүстік жағалауындағы шағын шаруа қожалықтарының кенті.

Солас шайқасы

Солластан Бейхедке қарай созылатын жол Комитет жолы деп аталады. Осы ат 1840 жылдары Таулы аймақтағы картоп ашаршылығына көмек көрсету үшін құрылған комитет еңбегінің нәтижесінде пайда болды. Соллас шайқасы 1849 жылы, Таулы жерлерді тазарту кезеңінде болған. 1849 жылы лорд Макдональд Солластан 600-700 адамды күшпен шығарып жіберуге шешім қабылдады. Ол кезде халық бірнеше жылдан бері картоп ашаршылығының ауыртпалығын сезініп, азап шегуде. Күшпен шығару туралы бұйрықтар 1849 жылдың 15 мамырында жалға алушыларға жеткізілді. Олар малдары мен мүліктерін тиімді пайдалану үшін мерзім беруді өтінді, бірақ оларға жауап берілмеді. Көптеген адамдар қысқа уақыттың ішінде үйлерінен қуылды, ал мүліктері тәркіленді. Олар үшін Канадаға аттануға бұл уақыт тым кеш болды, себебі келген кезде қысқы суық басталып, оған қарсы тұруға ешқандай мүмкіндіктері болмады. Сондықтан олар қарсылық көрсетті. Нәтижесінде, бас шерифтік қызметкер Колхун және оның офицерлері, сондай-ақ полиция күштері Инвернестен Солласқа, Солтүстік Уист аймағына іс-шараларды жүргізу үшін аттанды. Тұрғын үйлерді бұзу кезінде, олар осы жұмысты атқарып жатқан адамдарға тас лақтыра бастады, олар үйлерден шығып, полициядан қорғаныс іздеді. Содан кейін тас және басқа да заттармен шабуылдар жасалды. Полиция екі топқа бөлініп, оларға шабуыл жасады, екі тараптан да жарақат алғандар болды, бірақ бұзу жұмысы тоқтатылмады. Тарихшы Александр Маккензи баяндаған оқиғалардың бірінде, қарт әйел бір офицерге таяғымен шабуыл жасап, оның бас киімін түсірген, бірақ оны екі полиция қызметкері алып кеткен. Кейіннен төрт ер адам офицерлерге қарсылық көрсеткені үшін айыпталып, Инвернесс соттарында әрқайсысы төрт айға бас бостандығынан айырылды. Келесі жылы бүкіл аймақ қалған тұрғындарынан толығымен тазартылды. Соллас шайқасы Майрид МакЛеодтың "Жалған ерлер" романында бейнеленген.

From Sollas, the road that heads towards Bayhead is known as the Committee Road. It is called this as it was organised by a committee charged with providing relief to the Highland Potato Famine in the 1840s. The Battle of Sollas took place in 1849 during the time of the Highland Clearances. In 1849, Lord Macdonald decided to evict between 600 and 700 people from Sollas. At the time the people were suffering from several years of potato famine. The notices of ejection were served on the tenants on 15 May 1849. They asked for a delay in order to use their cattle and other effects to their best advantage, but were given no answer. Many of them were soon turned out of their houses and their property seized. It was now the month of July and far too late for them to set out for Canada as the cold winter would be setting in when they arrived, with no means to provide against it and therefore they rebelled. As a result the principal Sheriff Substitute by the surname of Colqhoun along with his officers and a strong body of police left Inverness and headed for Sollas on North Uist to eject the tenants from their homes. As the tenant's homes were demolished they began to throw stones at the men carrying out this work who were then driven from the houses and had to retire behind the police for shelter. Volleys of stones and other missiles followed. The police then charged at them in two divisions and there were some cuts and bruises on both sides, but the demolition work then went on uninterrupted. Among the incidents of eviction mentioned by historian Alexander Mackenzie was that of an old woman who attacked an officer with her stick, knocking off his hat, but she was then carried out by two police officers. Four of the men were later charged with deforcing the officers and were each sentenced to four months imprisonment at the Inverness Court of Justiciary. The following year the whole district was completely cleared of the remaining inhabitants. The Battle of Sollas is featured in the novel The False Men by Mhairead MacLeod.

Жергілікті жайлылықтар

Бүгінде Соллас ауылында жергілікті супермаркет бар, ал ескі мектеп ғимараты Taigh Sgire Sholais қоғамдық орталығына айналдырылды. Соллас тұрғындары әр шілде айында "Соллас апталығы" деп белгілі бірқатар шаралар ұйымдастырады. Соллас Солтүстік Уист қауымында орналасқан, және тұрғындарының басым көпшілігі протестант дінін ұстанады.

Халықтық мәдениетте

"Жалған адамдар" Махиред МакЛаудтың романы. Оқиға Солтүстік Уист аймағында, Таулы жерлерді тазарту дәуірінде өтеді, сол кезде Соллас маңындағы елді мекендердің барлық тұрғыны күшпен қоныстан шығарылып, Соллас шайқасына ұласқан. Соллас жағажайы Питер Мэйдің "Шахматшылар" романында суреттелген.

Әуеайлақ

Northern & Scottish Airways компаниясы 1936 жылғы ақпанда Sollas-қа рейстерді бастады, жағажайды және махирді (онда екі шөп ұшу-қону жолағы, ангар және жанармай қоймасы салынған) пайдаланды. British European Airways 1950 жылдары De Havilland Rapides ұшақтарын пайдалануын тоқтатқанға дейін рейстер жалғасты. Tràigh Ear жағажайында жеңіл ұшақтар кейде пайдаланыла береді. Highland Aviation жағажайға қону курсын өткізу үшін осы жағажайды, сондай-ақ Барадағы Traigh Mhòr жағажайын (Бара әуежайы орналасқан жер) пайдаланады.