Кіріспе

Аннулиндер немесе дегидроаннулендер – бір және екі байланыстары бар, сондай-ақ кем дегенде бір үш байланысы бар конъюгацияланған моноциклді көмірсутектер. Олар тек бір және екі байланыстары бар аннулендермен байланысты. Бұл кластың ең кішкентай мүшесі [4]аннулин, бірақ молекуланың бұрыштық кернеуі тым жоғары болғандықтан оны ешқашан байқамаған. Келесі мүшесі – [6]аннулин немесе бензин, ол органикалық химияда жақсы белгілі реакциялық аралық зат. [8]аннулиннің бар екені белгілі, бірақ ол тез димеризацияланады немесе тримеризацияланады; бұл қосылыс радикал-анион ретінде тұтқындалып, ЭПР спектроскопиясымен байқалды. [10]аннулин, [4]аннулин сияқты, тек теорияда ғана бар. [12]аннулин 2005 жылы Стивенсон және авторлар тобы бөлме температурасында ЯМР спектроскопиясы арқылы ерітіндіде байқалды. 1,5-гексадиин мен калий трет-бутоксидінің реакциясы нәтижесінде 1:1 қатынаста 5,9-ди-транс-[12]аннулин және 3,11-ди-транс-[12]аннулиннің екі изомері түзілді. Ұсынылған реакция тізбегінде белгісіз электрондық тасымалдану реакциясы қарастырылған. Гексабромоциклододеканнан үш қадам арқылы 3,9-ди-транс-[12]аннулиннің үшінші изомерін алуға болады. Басқа аннулиндерден айырмашылығы, [12]аннулин изомерлері өте тұрақты болып табылады және өздігінен конденсацияланбайды. Бұл аннулиндер калий металлымен реакцияласып, радикал-аниондар мен дианиондар түзеді. Дианионның екі ішкі протонының ЯМР химиялық ығысуы теріс болды және бұл ароматтық сақина тогымен байланысты. Үш байланыстың жанындағы сыртқы протонның химиялық ығысуы шамамен 14-ке тең, бұл оған координацияланған калий катионының оң зарядымен түсіндіріледі. 2008 жылы сол топ екі жаңа [12]аннулин изомерін хабарлады. Стивенсоннің нәтижелеріне 2009 жылы Кристал және Хопф қарсылық білдірді. Олар сенімді механизмды ұсына алмады және қолда бар спектроскопиялық деректерге сүйене отырып, түзілген өнімдер шын мәнінде екі сызықтық 1,3-гексадиен-5-ин изомерлері екенін, макроциклдер емес екенін дәлелдеді. Бұл қосылыстың есептеулік талдауы валентті изомерленудің бифенилге өте экзотермиялық екенін, сонымен қатар жоғары кинетикалық кедергіге ие екенін көрсетті. [14]аннулин туралы 1962 жылы Джекман және авторлар тобы хабарлады.

Басқа да аннулиндер

Бірден көп үш байланысы бар дегидроаннулендерді Франц Сондхаймер бастап кіргізді, оның зерттеу тобы 1962 жылы бисдегидро[12]аннулен, ал 1966 жылы 1,5,9-тридегидро[12]аннулен туралы хабарлады. 2001 жылы Бойдстон мен Хейли дегидробензо[14]аннуленді синтездегенін мәлімдеді.

Қолданбалы зерттеу салалары

Қайталанатын дегидроаннулен мотивін қамтитын белгілі бір екі өлшемді көміртек желілері оптоэлектроника саласында қолдану мүмкіндіктері зерттелді.