Кіріспе
Германияда фотоқұқықтар немесе "Bildrechte" – фотосуреттің "авторына" тиесілі авторлық құқықтар болып табылады және "Авторлық құқық және оған қосымша қорғау туралы заңда" ("Gesetz über Urheberrecht und verwandte Schutzrechte") белгіленген. Бұл құқықтар көбейту, тарату, өңдеу, авторлықты көрсету, сондай-ақ заңсыз өңдеуге немесе көбейтуге тыйым салу құқықтарын қамтиды. Суреттерге меншік құқығы "көркем авторлық құқық" заңдарымен реттеледі. Егер мұражай немесе галерея өнер туындысына немесе фотосуретке ие болса, олар өздерінің меншігіндегі иллюстрациялар мен көшірмелерді сату бойынша өз шарттарын белгілеуге құқылы. Бұл неміс құқығындағы меншік иесінің мүлкіне бөгетсіз ие болу құқығымен байланысты. Вольф Востелл: "Авторлық құқықтар – адам құқықтары сияқты".
Фотосуреттер (Lichtbilder)
§ 72 Abs. 3 UrhG-ге сәйкес, көптеген фотосуреттер мен суреттердің авторлық құқығы алғаш рет жарияланғаннан кейін елу жыл өткен соң тоқтатылады. Егер фотосурет жасалғаннан кейін 50 жыл ішінде жарияланбаса, қорғау мерзімі аяқталады. Бірақ, егер шығарма осы кезеңде кем дегенде бір рет жарияланса, қорғау мерзімі оның алғашқы жариялануынан кейін 50 жылға дейін ұзартылады. Мысалы, егер фотосурет 2000 жылы түсірілсе, бірақ 2049 жылға дейін жарияланбаса, қорғау мерзімі 2099 жылға дейін ұзартылады.
Фотосуреттер (Lichtbildwerke)
Бастапқыда, отбасылық, демалыс және басқа да жеке тұлғалар түсірген, жариялануға арналмаған суреттер авторлық құқық мақсатында "фотографиялар" деп қарастырылмайтын. Бүгінде олар "фотографиялық туындылар" деп аталады және егер олар автордың "жекелеген зихияттық еңбегі" болса, авторлық құқықпен қорғалады (§ 2 UrhG). "Фотографиялық туындыға" авторлық құқық автордың қайтысынан кейін жетпіс жыл өткен соң тоқтатылады (§ 2 64 UrhG).
Суреттер қазіргі заманғы тарихтың құжаты
Еуропалық Одақ заңдары 1995 жылдың 1 шілдесінде "тарихи суреттер" түсінігін жойды.
Көбейтулерді қорғау
Көптеген елдердегідей, авторлық құқықпен қорғалған фотосуретті қайта көшіру үшін авторлық құқық иесінің рұқсаты алынуы керек, және кейбір жағдайларда роялти төленуі мүмкін. Қоғамдық мүлік болып табылатын суреттерді көбейтуге қатысты заң материалдың түріне қарай өзгеріп отырады.
Екі өлшемді түпнұсқалар
Жалпы алғанда, механикалық көшірме (мысалы, фотокопия), цифрландыру арқылы (сканермен), сондай-ақ қоғамдық домендегі типографиялық түпнұсқалардың (кітаптар, құжаттар және т.б.) және қоғамдық домендегі түпнұсқалардың фотосуреттері (суреттен сурет) меншік құқығын тудырмайды. 1989 жылы Батыс Германияның Бундес-Герихтсхоф (жоғарғы соты) жоғарыда сипатталған бірдей көшірмелерді авторлық құқықпен қорғауға болмайды деп шешті. 1996 жылы Oberlandesgericht Düsseldorf Жозеф Бьюистің туындыларын бейнелейтін пошта карточкалары түрінде шығарылған фотосуреттерді цифрландыру үшін үлгі ретінде пайдалануға болмайды деп шешті. Екі өлшемді үлгіні суретке түсірудің өзі «көркем туынды» болып табылмайды, бірақ оны жасау үшін қолданылатын дыбыс және арнайы әдістер болып табылады. § 72 UrhG бойынша қорғау мерзімі алғашқы жарияланудан бастап 50 жылға дейін белгіленген. Бұл шешім Жоғарғы соттың пікіріне қайшы келді, ол 2000 жылғы 7 желтоқсандағы Telefonkarte (визитка) ісінде (Az. I ZR 146/98) қайта расталды: «[ ] Осыған қарамастан, талапкер § 72 UrhG қорғауын талап ететін сурет, қолданыстағы графикалық бейненің қарапайым техникалық көшірмесінен гөрі артық болуы керек. Себебі, техникалық көбейту процесі ғана фотосуретті қорғауға негіз болмайды (BGH, 1989 жылғы 8 қарашадағы үкім – I ZR 14/88, GRUR 1990, 669, 673 – Bible reproduction, m. w. N.; Schricker/Vogel, авторлық құқық, 2. Aufl., § 72 UrhG Rdn. 22). Керісінше, жеке ой-қиялының ең төменгі деңгейі қажет, егер фотосурет немесе осыған ұқсас өнім қолданыстағы бейнелеудің техникалық көшірмесінен басқа ештеңе болмаса, онда мұндай мүмкіндік жоқ». АҚШ-тағы Федералды сот 1999 жылғы Bridgeman Art Library vs. Corel Corporation ісінде картиналардың түпнұсқа, адал фотосуреттері авторлық құқыққа ие емес деп шешті, себебі түпнұсқалық жоқ. (АҚШ-тың Оңтүстік округінің Нью-Йорк аудандық соты, 1999 жылғы 18 ақпан). Corel Corp. бағдарламалық қамтамасыз ету өндірушісі өзінің CD-ROM суреттер жинағы үшін Bridgeman Art Library слайдтарын пайдаланды. Егер бастапқы фотосурет және/немесе қоғамдық домендегі түпнұсқаның көшірмесі кітапта жарияланса, онда басым юрисдикция осы суретті фотограф пен баспагердің келісімінсіз еркін көбейтуге болады деп есептейді.
"[ ] Independently thereof the picture, for which the plaintiff claims the protection of § 72 UrhG , would have to be more its than a bare technical reproduction of an existing graphics. Because the technical reproduction procedure alone does not justify a photo protection (see BGH, judgement from 8 November 1989 – I ZR 14/88, GRUR 1990, 669, 673 – Bible reproduction, m. w. N.; Schricker/Vogel, copyright, 2. Aufl., § 72 UrhG Rdn. 22). Rather a minimum of personal mental performance is necessary, which is to be denied if a photo or a similarly manufactured product is not any more than the bare technical reproduction of an existing representation." In the United States, a Federal court decided, in its 1999 case Bridgeman Art Library vs. Corel Corporation, that original, faithful photographs of paintings were not copyrightable, since the originality is missing. (United States District Court for the Southern District of New York, 18 February 1999). The software producer Corel Corp. had used slides of the Bridgeman Art Library for the picture collection of its own CD ROM. If a raw photograph and/or reproduction of a public domain original is published in a book, then the predominant jurisdiction assumes this illustration can be reproduced at will, without agreement of the photographer and the publishing house.
Үш өлшемді мотивтер
Үш өлшемді мотивтерді фотоға түсіру әрқашан авторлық құқықпен қорғалатын фотосуретті (немесе кейде фотожұмысты) тудырады. Бұл шығармашылық процестен туындайды, себебі фотографқа орын, жарықтандыру және басқа да факторларды таңдау қажет.
Халықаралық келісімдер
Берн келісімінің қайта қаралып жаңартылған авторлық құқығы қолданылады (RBUe) (BGBl. 1973 II S. 1071, 1985 II S. 81) – бастапқыда Берн келісімі, 1886 жылдың 9 қыркүйегінен бастап әдебиет және өнер туындыларын қорғауға қатысты. Келісімде автордың қайтысынан бастап туындылар үшін кемінде 50 жылдық, ал фотосуреттер үшін кемінде 25 жылдық қорғау мерзімі қарастырылған (7-бап, 4-тармақ RBUe), бұл ұлттық заңнама үшін ең төменгі стандарт болып табылады. Бұл Германиядан тыс жерлерде жарияланған неміс туындыларына да қатысты. Сонымен қатар, 1952 жылғы 6 қыркүйектегі халықаралық авторлық құқық туралы келісім (BGBl. II/1955, 101 б. және келесілер) 1971 жылғы 24 шілдеде Парижде қайта қарастырылды (BGBl. II/1973 бөлімі, 1111 б. және келесілер). Осы келісімді INTERPOL арқылы іске асыруға болады.