Кіріспе
Гонконгтағы авторлық құқық заңдары көбінесе ағылшын үлгісін қабылдайды. Гонконгтың Конституциялық заңы, оның негізгі құжаты, Қытаймен қайта біріккеннен кейін жоғары дәрежеде автономияны және бұрын қолданылып келген заңдардың сақталуын қамтамасыз етеді. Сондықтан Гонконг Қытайдың құрлық аймағынан өзгеше зияткерлік меншік жүйесін сақтап келеді.
Ашық біліктілік жүйесі
Жалпы мазмұндық критерийлерден өзге, шығармада авторлық құқық болуы үшін, авторлық құқық қорғауға қатысты 177-бапқа сәйкес заңдық талаптар орындалуы тиіс (Авторлық құқық туралы жарлықтың 2(3)-бабы). Гонконг авторлық құқық туралы жарлықтың 177(1)(a), 177(1)(b) және 178-баптарындағы ашық біліктілік жүйесінің арқасында кең ауқымды авторлық құқық қорғауына ие. Бұл автордың ұлттығына немесе басқа мәртебесіне, сондай-ақ шығарманың алғаш рет жарияланған жеріне қатысты талаптардың ешқайсысы қорғауға қолдану үшін орындалуы қажет емес дегенді білдіреді. Интернет, радио және теледидар арқылы таратылатын шығармалардың барлығы қорғауға жатады (26-бап және 177(1)(c)). Дегенмен, авторлық құқық туралы жарлықтың 180(1)-бабы Бас атқарушыға өзаралық емес юрисдикцияларда туындаған шығармаларға авторлық құқық қорғауын жоюға немесе шектеуге рұқсат береді.
Авторлық құқық туралы жарлық
1997 жылғы 27 маусымда күшіне енген Авторлық құқық туралы жарлық (Cap 528) – Гонконгтың алғашқы, толығымен жергілікті авторлық құқық заңы. Дегенмен, Ұлыбританияның 1956 жылғы Авторлық құқық туралы заңы 1997 жылғы 27 маусымға дейін жасалған туындылардың авторлық құқықтарын қорғау үшін бұрынғысынша қолданыла береді.
Авторлық құқықпен қорғауға өтініш берудің критерийлері
Авторлық құқықпен қорғауға сәтті үміттену үшін 3 талап орындалуы тиіс: (1) нысан «шығарма» болуы керек; (2) шығарма Гонконг авторлық құқық орнатылымының 2(1) тармағында көрсетілген 9 санаттың біріне жатуы керек; және (3) егер нысан әдеби, драмалық, музыкалық немесе көркем шығарма болса, шығарма түпнұсқа болуы керек.
Авторлық құқықтың қолданылу мерзімі
Авторлық құқық туралы ереженің 17-21 баптары авторлық құқықпен қорғалған туындылардың қолданылу мерзімін реттейді. Туындының авторы туындыны жасаған адам деп есептеледі (тапсырыс бойынша жасалған туындылар мен еңбек шарты бойынша жасалған туындыларға қатысты ерекшеліктер бар). 17-баптың 1-5 тармақтарында әдеби, драмалық, музыкалық және көркем туындылардың авторлық құқығының мерзімі автордың өміріне 50 жыл қосылған мерзім немесе автордың жеке басы белгісіз болған жағдайда, туынды алғаш жасалған немесе жарияланған жылдың соңынан бастап 50 жылды құрайды. Басылған басылымдардың типографиялық безендірілісінен басқа, өзге туындыларға авторлық құқық мерзімі авторлық құқық туралы ережеде белгіленген нақты оқиғалардан бастап 50 жылды құрайды. Авторлық құқық туралы ереженің 21-бабына сәйкес, басылған басылымдардың типографиялық безендірілісіне авторлық құқық алғаш басылған жылдан бастап 25 жылға дейін сақталады.
Моральдық құқықтар
Гонконг авторлық құқық туралы жарғысының II бөлімінің IV тармағы (89–100-тармақтары) авторлық құқықтың иесі болсын болмасын, жұмыстың авторы, режиссері немесе тапсырыс берушісінің пайдасына келесі екі түрлі моральдық құқықты ("droit d'auteur") мойындайды: (i) автор немесе режиссер ретінде танылу құқығы (Авторлық құқық туралы жарғысының 89-бабы); және (ii) жұмыстың бұрмалануына қарсылық білдіру құқығы (Авторлық құқық туралы жарғысының 92-бабы).
Материалдарды көшіруді қылмыстық қылмыс деп танудағы даулар
2000 жылы сауда қызметі барысында материалдарды көшіруді қылмыстық құқық бұзушылық деп жариялайтын даулы өзгерістер енгізілді: егер бұл өзгерістер баспа материалдарына қатысты болса, білім беру және тұтынушылар ұйымдарының қарсылығынан кейін дереу күшін жойды. Авторлық құқық туралы (өзгерістерді тоқтата тұру) 2001 жылғы жарлықта қарастырылған тоқтата тұру 2004 жылғы 31 шілдеде аяқталады. Гонконг қазіргі таңда жалпы құқық жүйесінде баспа материалдары мен баспа емес материалдарды көшіру арқылы құқық бұзушылықты әртүрлі қарастыратын жалғыз мемлекет болып табылады.
Авторлық құқық туралы заңдарды басқару
Авторлық құқық заңдары Гонконг үкіметінің Интеллектуалдық меншік департаментімен басқарылады.