Перүдегі шаруалардың өздігінен құрылған патрульдік жасақтары
Rondas campesinas
Перүдегі шаруалар патрулі: "Рондас кампесинас" – маоисттік "Шығанақ жол" қозғалысына қарсы қалыптасқан, мал ұрлығына қарсы күрескен шаруалардың өздігінен құрылған тобы.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Перудің ауылдық жерлеріндегі дербес шаруа патрульдері
Autonomous peasant patrols in rural Peru
Rondas campesinas – Перудің ауылдық жерлеріндегі дербес шаруа патрульдері. Рондалар 1980 жылдардың басында Перудің солтүстігінде, сондай-ақ Перудегі Маоисттік «Жарқын жол» және «Тупак Амару революциялық қозғалысы» көтерілісі кезіндегі ішкі қақтығыс барысында ерекше белсенділік танытты.
Rondas campesinas are autonomous peasant patrols in rural Peru. The rondas were especially active during the early 1980s in northern Peru and during internal conflict in Peru with the insurgency of the Maoist group Shining Path and the Túpac Amaru Revolutionary Movement.
Шығу тегі
Рондалар бастапқыда ұрлыққа, әсіресе мал ұрлауға қарсы қорғану күштері ретінде құрылған. Олар "Шырақ жол" партиясының жергілікті басшыларға жасаған зорлық-зомбылығына жауап ретінде дамыды. 1980 жылы "Шырақ жол" партиясының жетекшісі Абимаэль Гусман үкіметке қарсы көтеріліс бастағанда, Перу қарулы күштері бастапқыда бұл қауіпті елемеді. Көтерілістің өзегі жер мен байлықты қайта бөлу болғандықтан, ол Анд аймағындағы, жергілікті және америкалық тайпалар тұратын ауылдық жерлермен шектелді және үкіметтің назарынан тыс қалды. "Шырақ жол" партиясы үкіметке қарсы әрекет етіп, жағдайды шиеленістірді. Олар ғимараттарды жарып, генералдың қабірін жару немесе иттерді асып қою сияқты айқын символдық әрекеттер жасады.
The rondas were originally formed as a protection force against theft, especially cattle rustling. They developed further as a response to the Shining Path's violence against their local leaders. When Shining Path leader Abimael Guzmán launched his insurgency against the government in 1980, the Peruvian armed forces by and large ignored the threat at the very outset. Because the very core of the movement was land and wealth redistribution, the insurgency was confined to rural areas in the Andean regions inhabited by indigenous and Amerindian groups, and largely off the radar of the government. The Shining Path challenged the government by making scenes. They would dynamite buildings and make big symbolic gestures, such as "blowing up a major general's tomb or hanging dogs".
Заңдастыру және мемлекеттік үйлестіру
Тек 1982 жылы Перу үкіметі нақты шаралар қабылдауға кірісті. Сол жылдың желтоқсан айында төтенше жағдай жарияланғаннан кейін тоғыз провинцияда әскери билік орнатылды, және рондас-кампесиналар әскерилермен бірге жұмыс істеді. Перу әскері, олардың көмекшілері – рондас-кампесиналар, және Sendero Luminoso партизандары – қақтығыс барысында адам құқықтарын зерттеуге қатысты қылмыстар жасады. Екі жыл бойы "қорқынышты соғыс" жүрді, барлық тараптар кез келген себеппен "жау" деп санайтын адамдармен байланысы бар деген күдікпен кісі өлтірді. Перу теңіз жаяу әскері шайқасқа дайындық үшін елді мекендерді тазалау саясатын ұстанды және адамдарды стратегиялық тұрғыдан қорғалған аймақтарға көшірді. Осы жаңа елді мекендердің бірінде азаматтар әскери үлгідегі басқаруға негізделген алғашқы ресми азаматтық қорғаныс комитетін құрды. Атап айтқанда, "Комитеты автообороны" (Өзін-өзі қорғау комитеттері) әскерилермен және/немесе полициямен бірлесіп, өз ауылдарын жергілікті түрде қорғау үшін жұмыс істеуге тиіс болды. Бұл комитеттер үкімет тарапынан, көбінесе 12 калибрлі оқ атар қарумен қаруландырылды және ресми Перу әскерімен оқытылды. Кейінірек шығарылған жарлықта барлық заңды түрде танылған рондалар Өзін-өзі қорғау комитеттерінің басшылығымен жұмыс істеуі керек екені көрсетілді.
It was only in 1982 that the Peruvian government began to take action in earnest. Military rule was established in nine provinces after a state of emergency was declared in December of that year, and the rondas campesinas were employed by the military. The Peruvian military, their auxiliaries the rondas campesinas, and the Sendero Luminoso guerrillas all committed human rights atrocities during the course of the conflict. For two years, the "dirty war" was fought, with all sides killing anyone suspected for any reason of being with whoever "the enemy" was to the killers. The Peruvian Marine Infantry made a policy of clearing the countryside for battle, and relocating people to strategically defended areas. It was in one of these new settlements that the first official civil defense committee was developed by the citizens, based on the military's model of government. Specifically, the “Comites de Autodefensa” (Committees of Self Defense) were to work in tandem with the military and/or the police to provide local defense of their villages. These committees were armed by the government, mostly with 12 gauge shotguns, and trained by the official Peruvian military. A later decree specified that all legally recognized rondas needed to work with and under the guidelines of the Comites de Autodefensa.
Қазіргі заманғы әсері
Ішкі қақтығыс қазір көбінесе VRAEM аймағымен шектелген және 1992 жылдан бері күрт азайғанмен, "рондеро" термині Перуде күнделікті тілде әлі де қолданылады. Ол ауылдық жерлерде немесе Лима, Трухильо сияқты қалалардың шет елді мекендеріндегі ерікті үй күзетшісін білдіреді. Бүгінде рондероның басты ерекшелігі – ол жалақысыз жұмыс істейді, бұл оны Перудың түкпір-түкпірінде кездесетін "Уачиманнан" және үйлер мен кеңселердің алдында кезек тізбесін құрап тұратын, форма киген күзетшілерден ерекшелендіреді. Ауылдық шаруалар ұйымы рондас кампесинасын біріктірді. Рондас кампесинаның бірнеше бұрынғы жетекшілері саяси процеске сәтті қатыса алды. Перудің бұрынғы президенті Педро Кастильо өзінің бұрын рондеро болғанын мәлімдеді.
Even though the internal conflict is now largely confined to the VRAEM and has greatly diminished since 1992, the term rondero is still used in everyday speech in Peru to signify a volunteer neighbourhood watchman either the countryside or in the suburbs of cities such as Lima or Trujillo. These days, the defining quality of the rondero appears to be that he is unpaid, unlike the ubiquitous "Huachiman" and the uniformed security guards that are seen outside of homes and business all over Peru. The communal peasant organization integrated the rondas campesinas. Several former leaders of the rondas campesinas were able to participate successfully in the political process. The previous president of Peru Pedro Castillo claims to be a former rondero.