1932 жылғы Лозанна конференциясы: Германияның бірінші дүниелік соғыс төлемдерін азайту туралы келісімдер
Lausanne Conference of 1932
Лозанна конференциясы 1932: Германияның 1-ші Дүниежүзілік соғыс төлемдері азайтылды. Үлкен экономикалық дағдарыс кесірінен төлемдер 90% төмендетілді, бірақ күшіне енбеді.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
1932 жылғы Лозанна конференциясы – Ұлыбритания, Франция, Италия, Бельгия, Жапония және Германия өкілдерінің 1932 жылдың 16 маусымынан 9 шілдесіне дейін Швейцарияның Лозанна қаласында өткен кездесуі. Бұл кездесу Версаль келісім-шарты мен 1929 жылғы Янг жоспары бойынша Германияға таңылған Бірінші дүниежүзілік соғыс бойынша өтемақы міндеттемелерін азайту туралы келісімге әкелді. Шамамен 90 пайызға жуық азайтту Ұлы депрессия кезіндегі қиын экономикалық жағдайлардың нәтижесінде жасалды. Лозанна шарты күшіне енген жоқ, себебі ол Бірінші дүниежүзілік соғыс кезінде одақтас державаларға берген қарыздарын қайтару туралы АҚШ-пен келісімге байланысты болды, ал мұндай келісімге қол жеткізілмеді. Лозанна конференциясы Германияның Екінші дүниежүзілік соғысқа дейін өтемақы төлеуінің де-факто аяқталуын белгіледі.
1932 conference on German WWI reparations
The Lausanne Conference of 1932, held from 16 June to 9 July 1932 in Lausanne, Switzerland, was a meeting of representatives from the United Kingdom, France, Italy, Belgium, Japan and Germany that resulted in an agreement to lower Germany's World War I reparations obligations as imposed by the Treaty of Versailles and the 1929 Young Plan. The reduction of approximately 90 per cent was made as a result of the difficult economic circumstances during the Great Depression. The Lausanne Treaty never came into effect because it was dependent on an agreement with the United States on the repayment of the loans it had made to the Allied powers during World War I, and that agreement was never reached. The Lausanne Conference marked the de facto end of Germany's reparations payments until after World War II.
Өмірбаян
1931 жылдың ортасында, 1929 жылғы Уолл-стрит құлауынан кейін он сегіз ай өткен соң, Германияда ауыр банк дағдарысы басталды. Оның нәтижесінде елдің екінші ірі банкі – «Данат» банкі құлады және алтынға айналдыру тоқтатылды. 1931 жылдың шілдесінде АҚШ президенті Герберт Гувер 15 елдің қолдауымен Германияның Янг жоспары бойынша соғыс өтемақы төлеуге, сондай-ақ одақтастар арасындағы соғыс қарыздарына бір жылдық мораторий жариялады. Бұл қарыздардың көп бөлігі АҚШ-қа тиесілі болды. Кейіннен бірнеше сарапшылар комиссиясы Германия мораторий аяқталғаннан кейін де өтемақы төлеуді жаңартпайтынын анықтады. Бұл қорытынды 1931 жылдың желтоқсанында Халықаралық Төлемдер Банкінің Арнайы Кеңесші Комитетінің соңғы есебінде расталды. Комитет Германияның өтініші бойынша жиналды және жаңа өтемақы конференциясын шақыруды ұсынды. Лозаннадағы конференция бастапқыда 1932 жылдың 18 қаңтарында басталуы жоспарланған, бірақ маусымға дейін кейінге жылдырылды. Конференция ашылу алдында Германия канцлері Генрих Брюнинг үкіметі отставкаға шықты. Жаңа канцлер Франц фон Папен, оның кабинеті неміс рейхстагы арқылы емес, президенттік жарлықтармен басқарды, Лозанна конференциясында Германияны өкілдік етті.
In mid 1931, eighteen months after the Wall Street Crash of 1929, Germany experienced a severe banking crisis that saw the collapse of the Danat Bank, the country's second largest, and the suspension of gold convertibility. In July 1931 United States President Herbert Hoover, with the support of 15 other nations, announced a one year moratorium on Germany's war reparations payments under the Young Plan and also on the payment of war debts between the Allies, which were owed mostly to the United States. A number of expert commissions then determined that Germany would not be able to resume its reparations payments even after the moratorium expired. The conclusion was confirmed in the December 1931 final report of the Special Advisory Committee of the Bank for International Settlements, which had met at Germany's request and recommended that a new reparations conference be convened. The conference in Lausanne, Switzerland was originally scheduled to begin on 18 January 1932 but was postponed until June. Shortly before it opened, the government of German chancellor Heinrich Brüning resigned. The new chancellor, Franz von Papen, whose cabinet was ruling by presidential decrees rather than through the German Reichstag, represented Germany at the Lausanne conference.
Келіссөздер
Германия делегациясы, бұрынғы канцлер Брюнингтің саясатына сәйкес, репарация төлемдерін толық жоюды көздеді. Экономика министрі Герман Вармбольд және қаржы министрі Лютц Граф Шверин фон Кроссигк бұл ұстанымды қорғады, ол британдық қаржы әлемінде де кеңінен тараған еді. Вармбольд пен Кроссигк осы уақытқа дейін төленген репарациялар, соғыс кезіндегі одақтас елдердің қарыздары мен оларға байланысты алынған несиелердің төлемі әлемдік қаржы және экономикалық дағдарыстың себебі болды деп мәлімдеді. Олардың пікірінше, инвестицияларға жұмсалмаған, тиімсіз капитал жағдайды нашарлатады. Франция үкіметі Янг жоспары Германия қалған соманы толық төлеген жағдайда ғана тоқтатылатынын айтты. Германия Франциямен жақынырақ саяси байланыс орнату арқылы репарация төлемдерін тоқтату туралы ұсыныстары қабылданбады, оның орнына Еуропаны қайта құру бағдарламасына экономикалық және қаржылық қатысу ұсынылды. Германия Еуропа экономикасының жақсаруына үміттенгендіктен, репарация төлемдерін қолдауға болады деп есептеді. Қосымша саяси мәселе ретінде Франция, Ұлыбритания, Италия және Германия арасындағы консультативтік келісім жобасы ұсынылды. Ол Германияны сыртқы саясат және қауіпсіздік мәселелерінде Батыс одақтастарымен жақындастыруды мақсат етті. Франко-герман келіссөздерінде екі ел арасында әскери келісім жасау, бірлескен бас штабтардың тұрақты түрде кездесулерін өткізу ұсынылды. Конференция екі аптадан кейін сәтсіз аяқталу қаупі туғанда, оның төрағасы, Ұлыбритания премьер-министрі Рамзи Макдональд Германияның қандай саяси шарттарда соңғы репарация төлемін қабылдауға келісетінін сұрады. Тек содан кейін Германия Версаль келісімінен соғыс жауапкершілігі туралы бапты алып тастау және келісімнің V бөліміндегі әскери шектеулерді Германия үшін тең құқықтармен алмастыру мәселесін күн тәртібіне қойды. 5 шілдеде Батыс елдері арасындағы қиын келіссөздерден кейін, Германия төрт миллиард рейхсмарка сомасында соңғы төлем жасау шартына қол жеткізді. Бұл келісімге барлық репарация төлемдерін тоқтату, Франция, Ұлыбритания, Италия және Германия арасындағы консультативтік келісім, жалпы еуропалық валюта саясаты, «соғыс жауапкершілігі» бабының жойылуы және Женева қарусыздандыру конференциясында Германияның «моральдық теңдігін» жариялау кірді. Бірақ Папен үкіметі саяси салаға қатысты одан да кең ауқымды және нақты талаптар қойды, сондай-ақ қарсы ұсыныс ретінде 2,6 миллиард рейхсмарканы ұсынды. 7 шілдеде Франция премьер-министрі Эдуар Эррио Лозанна конференциясына саяси мәселелерді қосуға қарсылық танытты, ал екі күннен кейін Лозанна келісімі жарияланды.
The German delegation, in keeping with former chancellor Brüning's policy, sought the complete cancellation of reparations payments. Economics Minister Hermann Warmbold and Finance Minister Lutz Graf Schwerin von Krosigk defended the position, which was also widely held in the British financial world. Warmbold and Krosigk argued that the reparations paid up to that point, together with the payments of inter allied war debts and related loans, were the cause of the worldwide financial and economic crisis. Unproductive capital of that kind, they said, capital that was not used for investments, only worsened the crisis. The French government insisted that the Young Plan could be terminated only by Germany paying the full remaining balance. German proposals to make the complete termination of reparations acceptable through closer political ties with France were rejected and then countered with an offer of economic and financial participation in a European reconstruction programme. It was thought that reparations payments would be supportable since Germany would also benefit from the hoped for general improvement of the European economy. As an additional political consideration, the draft of an advisory pact between France, Great Britain, Italy and Germany was presented. It was intended to bind Germany more closely to the Western Allies in foreign and security policy. The Franco German talks even proposed a military entente between the two nations, with regular joint general staff meetings. When the conference threatened to fail after two weeks, its president, British Prime Minister Ramsay MacDonald, asked under what political conditions Germany would agree to a final reparations payment. Only then did Germany put on the agenda the removal of the so called war guilt clause from the Treaty of Versailles and the replacement of its military limitations in Part V of the Treaty with equal rights for Germany. On 5 July, after difficult negotiations among the Western powers, a solution was reached which, for a final payment of four billion Reichsmarks, offered not only the termination of all reparations but also an advisory pact between France, Great Britain, Italy and Germany; a common, Europe wide monetary policy; the striking of the "war guilt" article and a declaration of Germany's "moral equality" at the ongoing Geneva Disarmament Conference. The Papen government then overstepped the mark with even more comprehensive and specific wishes in the political sphere along with a counter offer of only 2.6 billion Reichsmarks. On 7 July French Prime Minister Édouard Herriot rejected the inclusion of political issues in the Lausanne conference and two days later the Treaty of Lausanne was announced.
Нәтижесі мен салдары
Лозанна келісім-шарты Веймар Республикасын Швейцарияның Базель қаласындағы Халықаралық есеп айырысулар банкіне бес пайыздық облигациялармен төленетін үш миллиард алтын марканың соңғы төлемін жасауға міндеттеді. Облигациялар тек үш жыл өткен соң ғана еңдірілуге жатты – осылайша төлемдерді үш жылға тоқтату мүмкіндігі жасалды – ал алынатын сыйақы кредитор елдерге тиесілі болды. Кейін облигациялар 15 жыл ішінде экономикалық жағдайлар жақсарғанда нарыққа шығарылуы керек еді, немесе жағдайлар оңалмаса, жойылды. Бұл шарттар Германияның міндеттемелерін 90 пайызға, яғни 33 миллиард доллардан 714 миллион долларға дейін азайтты.
The Treaty of Lausanne obliged the Weimar Republic to make a final payment of three billion gold marks, payable in five percent bonds to the Bank for International Settlements in Basel, Switzerland. The bonds were redeemable only after a period of three years – thus providing a 3 year suspension of payments – with the interest income accruing to the creditor powers. The bonds were then to be put on the market within 15 years when economic conditions became favorable or, if that failed to occur, destroyed. The terms reduced Germany's obligations by 90%, from $33 billion to $714 million.