Кіріспе

«Инфляцияға қарсы заң» жөніндегі референция, [1976] 2 S. C. R. 373 – Инфляцияға қарсы заңның конституциялықтығы туралы Канада Жоғарғы Сотының референциялық сауалға берген маңызды жауабы болды. Жоғарғы соттың федерализм жөніндегі ең маңызды істерінің бірі саналатын бұл істе, заң федералды үкіметтің құзыретіне жатты деп шешілді. Инфляцияға қарсы заң 1975 жылы Канада Банкінің ұсынысымен, соңғы бірнеше жыл бойы өсіп келе жатқан инфляцияны бақылау мақсатында қабылданды. Заңға наразылықтың күшеюіне байланысты, федералды үкімет заңның заңдылығы туралы екі сауалды Жоғарғы Сотқа жолдады. Басты сауал – заң федералды үкіметтің құзыретінен тысқары (ultra vires) бола ма екені. Алдымен, сот заңның нысаны – инфляция екенін, оны 1867 жылғы Конституциялық актідегі тізімделген өкілеттіктердің біріне жатқызу мүмкін емес екенін атап өтті. Осыған байланысты, заң Конституциядағы бейбітшілік, тәртіп және жақсы үкімет (POGG) өкілеттігімен ғана қолдауға ие бола алады, бұл федералды үкіметке төтенше жағдайлар немесе ұлттық маңызы бар мәселелерге қатысты заң шығаруға мүмкіндік береді. Сот екі мүмкіндікті де қарастырып, заңның бейбітшілік, тәртіп және жақсы үкімет өкілеттігінің төтенше жағдайларға қатысты билігімен қолдауға ие екенін анықтады.

Салдары

1997 жылы Жоғарғы Сот провинциялық судьялар жөніндегі мәлімдемесінде тәуелсіз комиссиялар судьялардың жалақысын ұсынуға тиіс екенін анықтады. Егер үкіметтер ұсыныстарды қабылдамаса, Жоғарғы Сот осы жағдайдағы инфляцияға қарсы заңды талдағандай, соттар осы бас тартуды да сол тәсілмен талдауы керек деді. «New Brunswick провинциялық сот судьяларының қауымдастығы v. New Brunswick (Әділет министрі)» (2005) ісінде Жоғарғы Сот ұсыныстарды орындамау үшін экономикалық төтенше жағдайдың болуы міндетті емес екенін нақтылады. Ол тек бас тартудың негізділігін анықтауға арналған қарау әдісіне сілтеме жасады.