Мео соғысы: Жүз жылдық соғыстағы қоршау (Meo soğısı: Jüz jılдық soğıstagi qorshau)

Кіріспе

1421–1422 жылдардағы жүз жылдық соғыстағы қоршау

Мео қаласының қоршауы 1421 жылдың қазанынан 1422 жылдың мамырына дейін жүз жылдық соғыс кезінде ағылшындар мен француздар арасында өтті. Ағылшын әскеріне король Генрих V басшылық етті. Генрих осы ұзақ қоршауды басу кезінде, қыс айларында ауырып, 31 тамызда қайтыс болды.

Өмірбаян

Генрих 1421 жылы маусымда 4000 әскермен Англиядан оралды және бірден Парижге Ексетер герцогын құтқару үшін аттанды. Елорданы Дрю, Мо және Жуаньиде орналасқан француз әскерлері қауіпті қоршап алған. Патша Дрюді қоршап алып, оңай басып алды, содан кейін оңтүстікке қарай Вендом мен Божансиді жаулап алды, одан кейін Орлеанға бет бұрды. Ол мұндай үлкен және жақсы қорғалған қаланы қоршауға жеткілікті жабдықтамаға ие болмады, сондықтан үш күннен кейін солтүстікке қарай Вильнёв-ле-Руа қаласын басып алуға бағытталды. Бұл міндетті орындағаннан кейін Генрих 20 000-нан астам әскермен Мо қаласына қарай жорық жасады.

Қоршау

Қаланың қорғанын Ваурус бастығы басқарды, есептерге сүйенсек, қатыгез және зұлым болғанмен, сол себепті батыл қолбасшы да еді. Қоршау 1421 жылғы 6 қазанда басталды, шахта салу және бомбалау салдарынан қабырғалар тез құлады. Генрих патшаның көптеген одақтастары оған қоршауда көмектесу үшін келді. Жақында ғана ағылшын түрмесінен босатылған Британия герцогы Артур III, Англия патшасына адал болуға ант беріп, өзінің бритондық әскерлерімен бірге қызмет етуге келді. Бургундия герцогы Филипп III де онда болды, бірақ оның көптеген әскерлері басқа аймақтарда шайқасты: Пикардияда Жан де Люксембург және Хуг де Ланной, мергендердің шебері, ағылшын-бургундық армиясымен бірге 1422 жылғы наурыз айының соңында шабуыл жасап, Жоаким Рухо, Жан Потон де Ксентрайль және Жан д'Аркур әскерлерінің қарсылығына қарамастан, Понтье және Вимеуда бірнеше жерді басып алды. Шампаньде граф Водемонт Ла Ирмен шайқаста жеңілді. Ағылшын армиясындағы қазалар көбейе бастады, оның ішінде Харфлер қоршауында, Агинкур шайқасында болған және Шербурдың тапсырылуын қабылдаған Джон Клиффорд, 7-ші барон де Клиффорд та бар. Дереккөздің сенімділігі күмәнді: certain=y. Сондай-ақ, қоршауда 17 жасар Джон Корнуолл, әйгілі ақсүйек Джон Корнуоллдың жалғыз ұлы, 1-ші барон Фанхоуп қаза тапты. Ол әкесінің қасында көз жұмды, ол ұлының оқтан жарылған басын көрді. Ағылшын әскерлері де қоршаудың басында ауыра бастады, және қоршаушылардың он алтыдан бірі дизентерия мен шешекке шалдығып қайтыс болды, ал мыңдаған адамдар қала ішіндегі қарулы күштердің батыл қорғанысының арқасында қаза тапты. Қоршау жалғасқанда Генрихтің өзі де ауырып қалды, бірақ ол қоршау біткенге дейін кетпеуге бел буды. Англиядан оған 6 желтоқсанда патшайым Екатеринаның Уиндзорда ұл мен мұрагер тапқаны туралы жақсы жаңалық келді. 1422 жылғы 9 мамырда Мео қаласы берілді, бірақ гарнизон қарсылық көрсетті. Ұдайы бомбалаудан кейін гарнизон да 10 мамырда, жеті айлық қоршаудан кейін бас берді. Ваурус бастығының басы кесілді, сондай-ақ, Генрихтің атын мазақтаған Ораций есімді сурнайшының да басы кесілді. Содан кейін Джон Фортескью Мео қаласының ағылшын капитаны болып тағайындалды.

The town's defense was led by the Bastard of Vaurus, by all accounts cruel and evil, but a brave commander all the same. The siege commenced on 6 October 1421, mining and bombardment soon brought down the walls. Many allies of King Henry were there to help him in the siege. Arthur III, Duke of Brittany, recently released from an English prison, came there to swear allegiance to the King of England and serve with his Breton troops. Duke Philip III of Burgundy was also there, but many of his men were fighting in other areas:
In Picardy, Jean de Luxembourg and Hugues de Lannoy, master of archers, accompanied by an Anglo Burgundian army attacked, in late March 1422 and conquered several places in Ponthieu and Vimeu despite the efforts of troops of Joachim Rouhault Jean Poton de Xaintrailles and Jean d'Harcourt while in Champagne, Count Vaudemont was defeated in battle by La Hire. Casualties began to mount in the English army, including John Clifford, 7th Baron de Clifford who had been at the siege of Harfleur, the Battle of Agincourt, and received the surrender of Cherbourg. Unreliable source: certain=y Also killed in the siege was 17 year old John Cornwall, only son of famous nobleman John Cornwall, 1st Baron Fanhope. He died next to his father, who witnessed his son’s head being blown off by a gun stone. The English also began to fall sick rather early into the siege, and it is estimated that one sixteenth of the besiegers died from dysentery and smallpox while thousands died thanks to the courageous defense of the men at arms inside the city. As the siege continued, Henry himself grew sick, although he refused to leave until the siege was finished. Good news reached him from England that on 6 December, Queen Catherine had borne him a son and heir at Windsor. On 9 May 1422, the town of Meaux surrendered, although the garrison held out. Under continued bombardment, the garrison gave in as well on 10 May, following a siege of seven months. The Bastard of Vaurus was decapitated, as was a trumpeter named Orace, who had once mocked Henry. John Fortescue was then installed as English captain of Meaux Castle.

Салдары

Осы кезде Генридің денсаулығы қатты нашарлаған еді. Қоршаудан кейін көп ұзамай, Козн-сюр-Луарға жол жүріп бара жатқанда, ол атқа міне алмай қалды және оны Винсенге көтеріп әкелуге мәжбүр болды, онда 10 тамызда жетті. Генрих V 1422 жылдың 31 тамызында Винсенде 35 жасында қайтыс болды.