Кіріспе

Жануарлардағы шұғаланың жетілмегендігі, адамдардағы жағдай.

Шұғала гипоплазиясы (ШЖ) – бұл шұғаланың қалыптыдан кіші немесе толық жетілмеген неврологиялық жағдай. Ол көптеген жануар түрлерінде кездеседі.

Мидың қызметі мен дамуы

Мишық – дене, мүшелер және көздердің қозғалыстарын жоспарлау, реттеу және орындау үшін мидың басты басқару орталығы болып табылады. Ол тепе-теңдік пен дене күйін қоса алғанда, қозғалыс дағдыларын үйренудің бірнеше түрінде маңызды рөл атқарады. Бұрын мишықтың танымдық функциялардағы рөлі туралы дәлелдер нашар болған. Дегенмен, мишықтың танымдық нейробиологиясы саласындағы зерттеулер қарқынды дамып, дәстүрлі көзқарас шегінен асып түсуде. Адамдар үшін қазіргі теориялар мишық сенсомоторлық және вестибулярлық бақылауда не істейтін болса, сонымен қатар таным, эмоция және автономды функцияларға да сондай әсер етеді деп көрсетеді. Оның жануарларда танымдық, эмоциялық немесе автономды функцияларда қалай жұмыс істейтіні әлі толыққанды белгісіз. 2012 жылы егешқұйрықтарда жүргізілген зерттеу мишық құрылымындағы ұсақ бұзылулардың аутизмге ұқсас мінез-құлықпен байланысты болатын мінез-құлыққа айқын әсер ететінін тікелей дәлелдеді. Мишықтың дамуы ана құрсағындағы ұрықта басталады және түрлеріне байланысты, туылғаннан кейін де біраз уақытқа созылуы мүмкін. Туғаннан кейінгі даму кезеңдері түрлеріне қарай өзгеше болады: иттің жасында 75 күнге дейін, мысықтың жасында 84 күнге дейін, бұзаудың жасында алты айға дейін.

Ерекше ескертулер

2004 жылы кетамин мысықтарда анестезиядан кейінгі шашақша дисфункциясымен байланысты зерттеу жарияланды. Операцияға дейін шашақша жетіспеушілігінің белгілері болмаған 11 мысықта операциядан кейін бұл жетіспеушілік пайда болды. Бұл мысықтардың барлығы парсы тұқымды мысықтардың будандары болды. Кетамин нашар бақыланатын, спастикалық, сілкініске ұшыраған және бұлшықеттердің діріліне себеп болуы мүмкін, сондай-ақ организмнен шығуына көп уақыт кетеді. 2018 жылғы Американдық Мысықтар Практикалық Ассоциациясының Мысық Анестезиясы бойынша нұсқаулығында көптеген баламалар келтірілген. Газдық анестезия көптеген жағдайларда көптеген артықшылықтар ұсынады. CH мысықтарындағы ең маңызды артықшылығы – жылдам қалпына келу.

Болжам

Егер туа біткен жағдайдың (CH) түпкі себебі дамитын мидың және/немесе дене мүшелерінің басқа бөліктеріне әсер етсе, жалпы денсаулық пен өмір сүру ұзақтығына әсер ете алады немесе етпеуі мүмкін. Мысалы, FPLV жұқпасынан ана құрсағында зардап шеккен, бірақ аман қалған ұрықтар мен бірнеше апталық мысықтарда торлы қабық дисплазиясы және көру жүйкесінің зақымдануы (оптикалық нейропатия) да пайда болуы мүмкін.