Қашықтан басқарылатын егеуқұйрықтар: Зерттеулер мен этикалық мәселелер
Guided rat
Басқарылатын егеуқұйрықтар (ratbot) – миына электродтар орнатылған және сырттан басқарылатын жануарлар. Олар сенсорлық қабылдау арқылы бағытталды, жаңа технология!
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Кіріспе
Қашықтан басқарылатын тышқан, көбінесе тышқан-бот немесе робот-тышқан деп аталады, миының медиалдық алдыңғы ми шоғырына (МАМШ) және сенсомоторлық қабығына электродтар енгізілген тышқан. Олар 2002 жылы Санжив Талвар мен Джон Чапин Нью-Йорк штаты университетінің Даунстайт медициналық орталығында жасаған. Тышқандар радио қабылдағыш және электрлік стимулятордан тұратын кішкентай электрондық рюкзак тартады. Рюкзак арқылы тышқанның сенсомоторлық қабығында қашықтан стимуляция жасалады, бұл оның сол немесе оң мойыншаларында сезім тудырады, ал МАМШ-дағы стимуляция сыйлық немесе ләззат ретінде қабылданады. Ұзақ жаттығудан және МАМШ стимуляциясын сыйлық ретінде пайдаланып шарттандырудан кейін, тышқандарды мойынша стимуляциясы сигналдарына жауап ретінде солға, оңға және алға қарай қашықтан бағыттауға болады. Осылайша, жануарды кедергілер арасынан жүргізуге, кішкентай аралықтардан секіруге және кедергілерден өтуге болады.
A remotely guided rat, popularly called a ratbot or robo rat, is a rat with electrodes implanted in the medial forebrain bundle (MFB) and sensorimotor cortex of its brain. They were developed in 2002 by Sanjiv Talwar and John Chapin at the State University of New York Downstate Medical Center. The rats wear a small electronics backpack containing a radio receiver and electrical stimulator. The rat receives remote stimulation in the sensorimotor cortex via its backpack that causes the rat to feel a sensation in its left or right whiskers, and stimulation in the MFB that is interpreted as a reward or pleasure. After a period of training and conditioning using MFB stimulation as a reward, the rats can be remotely directed to move left, right, and forward in response to whisker stimulation signals. It is possible to roughly guide the animal along an obstacle course, jumping small gaps and scaling obstacles.
Этика
Жануарларды қорғаушы топтар осы жағдайда жануарларды пайдалану туралы, әсіресе тәуелсіз тіршілік иесінен автономияны алу мүмкіндігіне байланысты алаңдаушылық білдірді. Мысалы, медицинада жануарларға жасалатын зерттеулердің баламаларын қаржылайтын доктор Хадвен қорының өкілі, бұл эксперименттердің "адамзаттың басқа түрлерді құрал ретінде пайдалануының қорқынышты мысалы" екенін айтты. Зерттеушілер робот-тышқанды оқыту механизмін стандартты операциялық шарттау әдістерімен салыстыруға бейім. Талвар өзі робот-тышқанды әзірлеуде туындаған этикалық мәселелерді мойындады, бірақ зерттеулер Ұлттық денсаулық институты белгілеген жануарларға қатысты емдеу стандарттарына сәйкес келетінін атап өтті. Сонымен қатар, зерттеушілер жануарларды белгілі бір мінез-құлыққа мәжбүрлемей, оқыту арқылы бағыттайтынын мәлімдеді. Тышқандар бұлшықет күшімен емес, ләззат сезімі арқылы әрекет етуге ынталандырылғандықтан, МФБ стимуляциясы кезіндегі олардың мінез-құлқы, ынталандырумен басқарылатын мінез-құлықтың жем мен қамшы үлгісімен салыстырылады, ал емес сананы бақылау жүйесімен. Тіпті осы стимуляция арқылы да тышқандарды өз өмірін қауіпке тігуге көндірудің қиын екені көрінеді. "Біздің жануарларымыз толыққанды бақытты және оларға жақсы қарауылдық", - деді Талвар. Доктор Роберт Галбрейт Хит те пациенттердің миына электродтар орналастырып, өз жұмысы туралы жүздеген медициналық мақалалар жазған.
Concerns have been raised by animal rights groups about the use of animals in this context, particularly due to a concern about the removal of autonomy from an independent creature. For example, a spokesman of the Dr Hadwen Trust, a group funding alternatives to animal research in medicine, has said that the experiments are an "appalling example of how the human species instrumentalizes other species." Researchers tend to liken the training mechanism of the robo rat to standard operant conditioning techniques. Talwar himself has acknowledged the ethical issues apparent in the development of the robo rat, but points out that the research meets standards for animal treatment laid down by the National Institute of Health. Moreover, the researchers emphasize that the animals are trained, not coerced, into particular behaviors. Because the rats are encouraged to act via the reward of pleasure, not muscularly compelled to behave in a particular manner, their behavior under MFB stimulation is likened to a carrot and stick model of encouraged behavior versus a system of mind control. It seems unlikely that the rats could be persuaded to knowingly risk their lives even with this stimulation. "Our animals were completely happy and treated well," Talwar stated. Doctor Robert Galbraith Heath also placed electrodes deep into the brains of patients and wrote hundreds of medical papers on his work.