Кіріспе

Индонезияның ұлттық парктері

Лоре Линду ұлттық паркі – Индонезияның Сулавеси аралында, Орталық Сулавеси провинциясында орналасқан қорғалатын орман аймағы. Индонезия ұлттық паркінің ауданы 2 180 км². Ұлттық парк ЮНЕСКО-ның Дүниежүзілік биосфералық резерваттар желісінің бір бөлігі болып табылады. Паркте бай жануарлар дүниесімен қатар, 1300 жылға дейінгі мегалиттер де кездеседі.

География және климат

Парктің шекарасы солтүстікте Палоло аңғары, шығыста Напу аңғары және оңтүстікте Бада аңғарымен белгіленеді. Батыс шекарасын бірнеше тар аңғарлар құрайды, олар жиынтығында Кулауи аңғары деп аталады. Палоло, Напу, Линду және Безоа аңғарлары бұрын көлдер болған, қазір шөгінділермен ішінара толып жатыр. Линду көлі (Данау Линду) – бүгінгі таңда қалған жалғыз ірі көл. Биіктігі теңіз деңгейінен 200-ден 2500 метрге дейін жетеді. Климаты тропикалық, ылғалдылығы жоғары. Жыл бойы температура бірнеше градусқа ғана өзгереді, жазық аймақтарда 26°C–32°C аралығында. Биіктік көтерілген сайын, таулы аймақтарда температура әр 100 метрге шамамен 6°C-қа төмендейді. Ең көп жауын-шашын қарашадан сәуірге дейін созылатын муссон маусымында жауады. Өсімдік түрлеріне Eucalyptus deglupta, Pterospermum celebicum, Cananga odorata, Gnetum gnemon, Castanopsis argentea, Agathis philippinensis, Phyllocladus hypophyllus, дәрілік шөптер және ратан жатады.

Мегалиттер

Бұл аймақта 400-ден астам гранитті мегалиттер бар, олардың шамамен 30-ы адам бейнесін көрсетеді. Олардың мөлшері бірнеше сантиметрден бастап, шамамен 5 метрге дейін жетеді. Мегалиттердің бастапқы мақсаты белгісіз. Аймақтағы басқа мегалиттер – тас қақпақтарымен (Түтуна) жабдықталған үлкен тас құмыралар (Калаламба). Мегалиттер Напу, Бехоа (Покекеа Мегалиттік орны) және Бада аңғарларында орналасқан. Әртүрлі археологиялық зерттеулер мүсіндердің жасалу мерзімін б.з.д. 3000 жылдан б.з. 1300 жылға дейін даралайды.

Адамның мекендеуі

Паркті қоршап тұрған 117 ауыл бар, оның 62-сі парктің шекарасында, ал біреуі парктің ішінде орналасқан. Жергілікті тұрғындар Каили, Кулави және Лоре этностарына жатады. Сонымен қатар, Оңтүстік Сулавеси, Ява және Балиден келген көшпенділер де бар. Басқарудағы қиындықтар – орманды сақтаудың маңыздылығы туралы хабардарлықтың жетіспеуі және заңды сақтау шараларының тиімсіздігі. 2000 жылдан бері Индонезия-Германия ынтымақтастық зерттеу орталығы "STORMA" (Индонезиядағы жаңбырлы орман шеттерінің тұрақтылығы) Лор Линду ұлттық паркі мен оның қоршау аймағын жан-жақты зерттеп келеді. STORMA-ның қоршаған ортаны қорғаудың парктегі орманның кесу деңгейіне тигізетін әсерін талдауы, парктің қорғалатын аумақ статусының нәтижесінде орман кесу қарқынының шамамен 9%-ға төмендегенін көрсетеді. Бұл бағалау дәстүрлі спутниктік суреттерді салыстырудың орнына, ықтималдық балл сәйкестігін қолданатын әдістемеге негізделген.