Жан-Мишель Баския: Американ суретшісінің өмірі мен шығармашылығы

Кіріспе

Жан Мишель Баскиа (22 желтоқсан 1960 – 12 тамыз 1988) – американдық суретші, 1980-ші жылдары неоэкспрессионизм қозғалысының бөлігі ретінде танымал болған. Баскиа 1970-ші жылдардың соңында Аль Диазбен бірге SAMO граффити дуэтінің құрамында Манхэттеннің түкпір-түкпірінде, әсіресе рэп, панк және көше өнері ертедегі хип-хоп музыка мәдениетіне біріккен Төменгі Шығыс жағындағы мәдени ортада жұмбақ эпиграммалар жазып, көзге түсті. 1980-ші жылдардың басында оның суреттері халықаралық галереялар мен мұражайларда көрсетілді. 21 жасында Баскиа Германияның Кассель қаласында өткен Documenta көрмесіне қатысқан ең жас суретші атанды. 22 жасында ол Нью-Йорктегі Уитни биенналында көрмеге қойылған ең жас суретшілердің бірі болды. 1992 жылы Уитни американдық өнер мұражайында оның туындыларының ретроспективасы ұйымдастырылды. Баскианың өнері байлық пен кедейлік, интеграция мен сегрегация, ішкі және сыртқы тәжірибе сияқты қарама-қарсылықтарға негізделген. Ол поэзияны, сурет салуды және кескіндемені пайдаланды, мәтін мен бейне, абстракция, фигурация және тарихи мәліметтерді заманауи сынмен үйлестірді. Суреттерінде әлеуметтік мәселелерді қара қауымдағы өмірлік тәжірибесімен байланыстырып, билік құрылымдары мен расизм жүйелеріне қарсы күрестің құралы ретінде қолданды. 1988 жылы 27 жасында қайтыс болғаннан бері Баскианың туындыларының құны үздіксіз өсіп келеді. 2017 жылы 1982 жылы салынған, қызыл және сары түсті жолақтары бар қара бас сүйегін бейнелейтін "Аты жоқ" картинасы рекордтық 110,5 миллион долларға сатылып, ең қымбат картиналардың бірі ретінде танылды.

Ерте өмір: 1960-1977

Баскиат 1960 жылдың 22 желтоқсанында Нью-Йорк қаласының Бруклин ауданындағы Парк-Слоп елді мекенінде дүниеге келді. Ол Матильда Баскиаттың (қызметтік аты Андрадес, 1934–2008) және Жерар Баскиаттың (1930–2013) төрт баласының екіншісі еді. Әкесі Гаитидің Порт-о-Пренс қаласында, ал анасы Бруклинде Пуэрто-Рикодан келген ата-аналардың отбасында туған. Ол католик дінінде тәрбиеленді. Матильда жас ұлына өнерге деген сүйіспеншілікті егемендік ете білді, оны жергілікті өнер мұражайларына алып барып, Бруклин өнер мұражайының кіші мүшесі ретінде тіркеді. Баскиат төрт жасында оқу-жазуды үйренген, дамыған бала еді. Анасы ұлының өнерге деген құштарлығын қолдады, ол өзінің сүйікті мультфильмдерін салуға тырысты. 1967 жылы ол жекеменшік мектепке бармая бастады. Онда ол досы Марк Проццомен танысты және олар бірге Баскиаттың жеті жасында жазған және Проццо салған балалар кітабын жасады. 1968 жылы Баскиат көшеде ойнап жүргенде көлік шауып өтті. Оның қолы сынды, ішкі жарақаттары болды, сондықтан оған өткір ішек алып тастау операциясы жасалды. Ауруханада жатқанда анасы оған "Грейдің анатомиясы" кітабын әкелді. Сол жылы ата-анасы ажырасып кеткеннен кейін Баскиат пен оның қарындастары әкесі тәрбиеледі. Он бір жасқа келгенде Баскиат француз, испан және ағылшын тілдерін жетік меңгерді және үш тілде де жақсы оқыды. Баскиаттың отбасы Бруклиндегі Борум-Хилл ауданында тұрып, содан кейін 1974 жылы Пуэрто-Риконың Мирамар қаласына көшіп кетті. 1976 жылы Бруклинге оралғанда Баскиат Эдвард Р. Мэрроу орта мектебіне оқуға түсті. Ол анасының тұрақсыздығымен күресіп, жасөспірім шағында қарсылық көрсетті. Ол достарымен бірге сабақтан қашып, бірақ мұғалімдерінен қолдау алып, мектеп газеті үшін жазу және сурет салуды бастады. Ол SAMO кейіпкерін жалған дінді жақтау үшін ойлап тапты. "SAMO" деген сөз Баскиат пен оның мектептесі Аль Диаз арасындағы жеке әзіл ретінде "Ескі әдеттегі нәрсе" фразасының қысқартылған түрі ретінде пайда болды. Олар SAMO© қолданғанға дейін және одан кейін мектеп газеті үшін бірнеше карикатуралар жасады. SAMO псевдонимімен жұмыс істейтін олар "SAMO© ҚҰДАЙҒА АЛТЕРНАТИВА" сияқты поэтикалық және сатиралық жарнамалық ұрандарды жазды. 17 жасында әкесі оны мектепті тастағандықтан үйден қуды. 1978 жылдың 11 желтоқсанында "The Village Voice" газеті SAMO граффити туралы мақала жариялады. 1979 жылы Баскиат Гленн О'Брайен жүргізген тікелей эфирдегі "Телешоу" бағдарламасында пайда болды. Баскиат пен О'Брайен достық қарым-қатынас орнатты және ол келесі бірнеше жыл бойы бағдарламаға үнемі қатысты. Грейдің басқа мүшелері Шэннон Доусон, Ник Тейлор, Уэйн Клиффорд және Винсент Галло болды. Олар Макс Канзас-Сити, CBGB, Hurrah және Mudd Club сияқты түнгі клубтарда өнер көрсетті. Ол көбінесе Адлердің ғылым оқулықтарынан алынған химиялық қосылыстардың схемаларын көшіріп алды. Ол Баскиаттың едендерді, қабырғаларды, есіктерді және жиһаздарды өзінің өнер туындыларына айналдырған кездегі шығармашылық ізденістерін жазды. Ол сондай-ақ досы Дженнифер Стейнмен бірге открыткалар жасады. СоХода открытка сату кезінде Баскиат Энди Уорхолді өнер сыншысы Генри Гелдзалермен W. P. A. мейрамханасында көрді. 1979 жылдың қазан айында Арлин Шлостың А деп аталатын ашық кеңістігінде Баскиат SAMO монтаждарын өзінің жұмыстарының түсті ксерокс көшірмелерін пайдалана отырып көрсетті. Шлосс Баскиатқа бұл кеңістікті "Адам жасаған" киімдерін жасауға рұқсат берді, олар қайта өңделген киімдер еді. 1979 жылдың қарашасында костюм дизайнері Патриция Филд Гринвич Виллидждегі 8-ші көшедегі сәнді бутигінде оның киім желісін сатты. Филд дүкеннің терезесінде оның мүсіндерін де көрсетті. Баскиат пен Диаз арасында дау туғанда, ол 1980 жылы СоХо ғимараттарының қабырғаларына "SAMO IS DEAD" деп жазды. 1980 жылдың маусым айында ол өзінің алғашқы ұлттық басылымы High Times журналында Гленн О'Брайеннің "Граффити '80: Заңсыз өнердің жай-күйі" атты мақаласының бір бөлігі ретінде пайда болды. Кейін сол жылы ол О'Брайеннің тәуелсіз фильмі Downtown 81 (2000) түсірілімін бастады, бастапқыда New York Beat деп аталды, оның саундтрегінде Грейдің кейбір жазбалары болды.

Basquiat was born on December 22, 1960, in Park Slope, Brooklyn, New York City, the second of four children to Matilde Basquiat (née Andrades, 1934–2008) and Gérard Basquiat (1930–2013). His father was born in Port au Prince, Haiti and his mother was born in Brooklyn to Puerto Rican parents. He was raised Catholic. Matilde instilled a love for art in her young son by taking him to local art museums and enrolling him as a junior member of the Brooklyn Museum of Art. Basquiat was a precocious child who learned to read and write by the age of four. His mother encouraged her son's artistic talent and he often tried to draw his favorite cartoons. In 1967, he started attending Saint Ann's School, a private school. There he met his friend Marc Prozzo and together they created a children's book, written by Basquiat at the age of seven and illustrated by Prozzo. In 1968, Basquiat was hit by a car while playing in the street at the age of seven. His arm was broken and he suffered several internal injuries, which required a splenectomy. While he was hospitalized, his mother brought him a copy of Gray's Anatomy to keep him occupied. After his parents separated that year, Basquiat and his sisters were raised by their father. By the age of eleven, Basquiat was fluent in French, Spanish and English, and an avid reader of all three languages. Basquiat's family resided in the Brooklyn neighborhood of Boerum Hill and then in 1974, moved to Miramar, Puerto Rico. When they returned to Brooklyn in 1976, Basquiat attended Edward R. Murrow High School. He struggled to deal with his mother's instability and rebelled as a teenager. He would skip school with his friends, but still received encouragement from his teachers, and began to write and illustrate for the school newspaper. He developed the character SAMO to endorse a faux religion. The saying "SAMO" had started as a private joke between Basquiat and his schoolmate Al Diaz, as an abbreviation for the phrase "Same old shit." They drew a series of cartoons for their school paper before and after using SAMO©. Working under the pseudonym SAMO, they inscribed poetic and satirical advertising slogans such as "SAMO© AS AN ALTERNATIVE TO GOD." At 17, his father kicked him out of the house when he decided to drop out of school. On December 11, 1978, The Village Voice published an article about the SAMO graffiti. In 1979, Basquiat appeared on the live public access television show TV Party hosted by Glenn O'Brien. Basquiat and O'Brien formed a friendship and he made regular appearances on the show over the next few years. Other members of Gray included Shannon Dawson, Nick Taylor, Wayne Clifford and Vincent Gallo. They performed at nightclubs such as Max's Kansas City, CBGB, Hurrah and the Mudd Club. He often copied diagrams of chemical compounds borrowed from Adler's science textbooks. She documented Basquiat's creative explorations as he transformed the floors, walls, doors and furniture into his artworks. He also made postcards with his friend Jennifer Stein. While selling postcards in SoHo, Basquiat spotted Andy Warhol at W. P. A. restaurant with art critic Henry Geldzahler. In October 1979, at Arleen Schloss's open space called A's, Basquiat showed his SAMO montages using color Xerox copies of his works. Schloss allowed Basquiat to use the space to create his "MAN MADE" clothing, which were painted upcycled garments. In November 1979, costume designer Patricia Field carried his clothing line in her upscale boutique on 8th Street in Greenwich Village. Field also displayed his sculptures in the store window. When Basquiat and Diaz had a falling out, he inscribed "SAMO IS DEAD" on the walls of SoHo buildings in 1980. In June 1980, he appeared in High Times magazine, his first national publication, as part of an article titled "Graffiti '80: The State of the Outlaw Art" by Glenn O'Brien. Later that year, he began filming O'Brien's independent film Downtown 81 (2000), originally titled New York Beat, which featured some of Gray's recordings on its soundtrack.

Атак-даңққа және табысқа жету: 1980-1986

1980 жылдың маусым айында Баскиат Collaborative Projects Incorporated (Colab) және Fashion Moda ұйымдастырған Times Square Show көрмесіне қатысты. Ол түрлі сыншылар мен кураторлардың назарына ілікті, соның ішінде Джеффри Дейч, ол 1980 жылдың қыркүйек айында шыққан Art in America журналындағы «Таймс-скверден хабар» атты мақаласында оны атады. 1981 жылдың ақпанында Баскиат Диего Кортез ұйымдастырған New York/New Wave көрмесіне қатысты, ол Нью-Йорктегі P.S.1 залында өтті. Итальян суретшісі Сандро Чиа Баскиаттың туындыларын итальян дилері Эмилио Маццолиге ұсынды, ол 1981 жылдың мамырында Италияның Модена қаласындағы галереясында Баскиаттың 10 суретін сатып алды. Осы кезеңде Баскиат көшеде тапқан заттарға, мысалы, тасталған есіктерге көптеген суреттер салды. Баскиат өзінің алғашқы суреті Cadillac Moon (1981) панк-рок тобы Blondie-дің вокалисі Дебби Гарриге Downtown 81 фильмін бірге түсіргеннен кейін 200 долларға сатты. Ол 1981 жылы «Rapture» атты Blondie музыкалық бейнебаянында диджей ретінде де пайда болды, бұл рөл бастапқыда Grandmaster Flash үшін қарастырылған. Сол кезде Баскиат әйелі Сюзанна Маллукпен бірге тұрды, ол оны қызметкер ретінде қаржылай қолдады. 1981 жылдың қыркүйегінде өнер сатушысы Аннина Носей Сандро Чианың ұсынысы бойынша Баскиатты өзінің галереясына шақырды. Ол оған материалдар мен галереясының жертөлесінде жұмыс істеуге арналған орын берді. 1982 жылдың наурызында Аннина Носей галереясында Баскиаттың алғашқы американдық жеке көрмесі өтті. Ол өзін пайдаланғандай сезініп, көрмеден бас тартты, өйткені бір апта ішінде сегіз сурет салуды талап етті. 1982 жылдың маусымында 21 жасында Баскиат Германияның Кассель қаласындағы Documenta көрмесіне қатысқан ең жас суретші болды. Оның туындылары Джозеф Бойс, Ансельм Кифер, Герхард Рихтер, Сай Твомбли және Энди Уорхолдың туындыларымен бірге көрмеге қойылды. Бишофбергер 1982 жылдың қыркүйегінде Баскиатқа өзінің Цюрих галереясында жеке көрме ұйымдастырды және 1982 жылдың 4 қазанында Уорхолмен түскі асқа кездесті. Уорхол: «Мен Полароид суретін түсірдім, ол үйіне кетті, екі сағаттан кейін сурет әлі де ылғалды болса да, екеуміз бірге түскендей, қайта келді», - деп еске алды. Баскиатты Джеймс Ван Дер Зей Генри Гелдзалермен 1983 жылдың қаңтарында Уорхолдың «Интервью» журналында жарияланған сұхбатында суретке түсірді. 1982 жылдың қарашасында Баскиаттың жеке көрмесі Шығыс ауданындағы Fun галереясында ашылды. Көрмеге қойылған туындылардың арасында «A Panel of Experts» (1982) және «Equals Pi» (1982) болды. 1982 жылдың желтоқсан айының басында Баскиат Калифорниядағы Венециядағы үйінің астында Ларри Гагосян салған студиялық кеңістікте жұмыс істей бастады. Лос-Анджелесте ол досы, суретші Джордж Кондомен бірге «Whisky a Go Go» және «Tail o' the Pup» клубтарына жиі баратын. Ол жерде 1983 жылдың наурызында Гагосян галереясындағы екінші көрмесіне арналған суреттер сериясын бастады. Гагосян былай деп еске алды: «Барлығы жақсы болып жатты. Жан Мишель суреттер салып, мен оларды сататынмын, біз өте көңілді болдық. Бірақ бір күні Жан Мишель: «Менің әйелім маған келеді» деді. «Ол кім?» - деп сұрадым. Ол: «Оның аты Мадонна, ол үлкен жұлдыз болады» деді. Мен оның осы сөздерін ешқашан ұмытпаймын». Баскиат суретші Роберт Раушенбергтің Батыс Голливудтағы Gemini G. E. L. -де жасаған жұмысына үлкен қызығушылық танытты. Ол көбінесе басқа граффити суретшілерінің портреттерін суретке түсірді, кейде олармен бірлесіп жұмыс істеді, мысалы, «Portrait of A One A. K. A. King» (1982), «Toxic» (1984) және «ERO» (1984). 1983 жылы ол Rammellzee және рэпер K Rob қатысқан «Beat Bop» хип-хоп альбомын шығарды. Ол оның Tartown Inc. баспасында шектеулі санда басылды. Ол синглдің мұқабасын жасады, оны музыкалық және өнер коллекционерлері арасында өте танымал етті. 1983 жылдың наурызында 22 жасында Баскиат Уитни биенналында өткен қазіргі заманғы өнер көрмесіне қатысқан ең жас суретшілердің бірі болды. Interview журналының баспагерінің көмекшісі Пейдж Пауэлл 1983 жылдың сәуір айында Нью-Йорктегі досының пәтерінде оның туындыларының көрмесін ұйымдастырды. Көп ұзамай ол Пауэллмен қарым-қатынас орнатты, ол Уорхолмен достығын дамытуға көмектесті. 1983 жылдың тамызында Баскиат НоХодағы 57-ші Грейт Джонс көшесіндегі Уорхолға тиесілі пәтерге көшті, ол сонымен қатар студия ретінде де пайдаланылды. 1983 жылдың жазында Баскиат Боб Марлидің тобының бұрынғы музыканты Ли Джаффеді Азия мен Еуропаға саяхатқа шақырды. Нью-Йоркке оралғаннан кейін, ол 1983 жылдың қыркүйегінде көлік полициясының қолынан қаза тапқан Майкл Стюарттың өліміне қатты қайғырды. Ол оқиғаға жауап ретінде «Defacement (The Death of Michael Stewart)» (1983) суретін салды. Ол сондай-ақ 1983 жылы Майкл Стюарттың отбасы үшін түрлі Нью-Йорк суретшілерімен бірге Рождестволық қайырымдылық шарасына қатысты. 1983 жылы Мэри Бунның СоХо галереясына қосылған Баскиат 1984 жылдың мамырында ондағы алғашқы көрмесін өткізді. 1984 және 1985 жылдары Уорхол мен Баскиаттың бірлескен жұмыстарын бейнелейтін көптеген фотосуреттер бар. Олар бірлесіп жұмыс істеген кезде Уорхол нақты немесе танымал бейнемен бастап, Баскиат оны өзінің жанды стилінде өңдейтін. Олар 1984 жылғы Жазғы Олимпиадаға «Olympics» (1984) туындысымен құрмет көрсетті. Басқа да бірлескен туындылардың арасында «Taxi, 45th/Broadway» (1984–85) және «Zenith» (1985) бар. Олардың бірлескен көрмесі «Paintings», Тони Шафрази галереясында сыншылар тарапынан жаман бағаланып, Баскиатты Уорхолдың «маскоты» деп атады. Баскиат көбінесе қымбат Armani костюмдерін киіп, сол бояумен дағы бар киімдерінде көпшілікке шығатын. Ол Area түнгі клубының тұрақты тұрғыны болды, онда ол көңіл көтеру үшін диджейлік жұмыс істейтін. Ол сондай-ақ Нью-Йорк қаласындағы Palladium түнгі клубы үшін қабырға суреттерін салды. Оның аты шуға түсуі медиада жарияланды. Ол 1985 жылдың 10 ақпанында шыққан The New York Times Magazine журналының мұқабасында «Жаңа өнер, жаңа ақша: Американ суретшісінің таныстырылуы» деген мақалада пайда болды. Оның туындылары GQ және Esquire журналдарында жарияланды және MTV-ның «Art Break» сегменті үшін сұхбат берді. 1985 жылы ол Нью-Йорктегі Comme des Garçons көктемгі сән көрсетімінде сәнде жүрді. 1980-жылдардың ортасында Баскиат жылына 1,4 миллион доллар табатын, ал өнер сатушылардан 40 000 доллар көлемінде біржолғы төлемдер алатын. Жетістігіне қарамастан, оның эмоционалдық тұрақсыздығы оны мазалап қойды. «Баскиат қанша ақша тапса, соғұрлым параноидалық және есірткіге тәуелді болды», - деп жазды журналист Майкл Шнайерсон. Батыс жағалауындағы соңғы көрмесі үшін Баскиат 1986 жылдың қаңтарында Гагосян галереясында Лос-Анджелеске оралды. 1986 жылдың ақпанында Баскиат Фау Голд галереясындағы суреттерінің көрмесі үшін Атланта, Джорджияға сапарлады. Сол айда ол Лимелайттың «Apartheid-ке қарсы өнер» қайырымдылық шарасына қатысты. Жазда ол Зальцбургтағы Galerie Thaddaeus Ropac-та жеке көрме өткізді. Ол Рей Кавакубо үшін тағы да сәнде жүруге шақырылды, бұл жолы Париждегі Comme des Garçons Homme Plus сән көрсетімінде. 1986 жылдың қазанында Баскиат Абиджан, Кот-д’Ивуардағы француз мәдени институтында Бруно Бишофбергер ұйымдастырған туындыларының көрмесі үшін ұшты. Оған Area түнгі клубында жұмыс істейтін әйелі Дженнифер Гуд бірге болды. 1986 жылдың қарашасында 25 жасында Баскиат Германияның Хановер қаласындағы Kestner Gesellschaft галереясында көрме өткізген ең жас суретші болды.

In June 1980, Basquiat participated in The Times Square Show, a multi artist exhibition sponsored by Collaborative Projects Incorporated (Colab) and Fashion Moda. He was noticed by various critics and curators, including Jeffrey Deitch, who mentioned him in an article titled "Report from Times Square" in the September 1980 issue of Art in America. In February 1981, Basquiat participated in the New York/New Wave exhibition, curated by Diego Cortez at New York's P. S.1. Italian artist Sandro Chia recommended Basquiat's work to Italian dealer Emilio Mazzoli, who promptly bought 10 paintings for Basquiat to have a show at his gallery in Modena, Italy in May 1981. During this period, Basquiat painted many pieces on objects he found in the streets, such as discarded doors. Basquiat sold his first painting, Cadillac Moon (1981), to Debbie Harry, lead singer of the punk rock band Blondie, for $200 after they had filmed Downtown 81 together. He also appeared as a disc jockey in the 1981 Blondie music video "Rapture", a role originally intended for Grandmaster Flash. At the time, Basquiat was living with his girlfriend, Suzanne Mallouk, who financially supported him as a waitress. In September 1981, art dealer Annina Nosei invited Basquiat to join her gallery at the suggestion of Sandro Chia. She provided him with materials and a space to work in the basement of her gallery. He had his first American one man show at the Annina Nosei Gallery in March 1982. Feeling exploited, that show was canceled because he was expected to make eight paintings in one week. In June 1982, at 21, Basquiat became the youngest artist to ever take part in Documenta in Kassel, Germany. His works were exhibited alongside Joseph Beuys, Anselm Kiefer, Gerhard Richter, Cy Twombly and Andy Warhol. Bischofberger gave Basquiat a one man show at his Zurich gallery in September 1982, and arranged for him to meet Warhol for lunch on October 4, 1982. Warhol recalled, "I took a Polaroid and he went home and within two hours a painting was back, still wet, of him and me together." Basquiat was photographed by James Van Der Zee for an interview with Henry Geldzahler published in the January 1983 issue of Warhol's Interview magazine. In November 1982, Basquiat's solo exhibition opened at the Fun Gallery in the East Village. Among the works exhibited were A Panel of Experts (1982) and Equals Pi (1982). In early December 1982, Basquiat began working at the studio space art dealer Larry Gagosian had built below his Venice, California home. In Los Angeles, he frequented the Whisky a Go Go and Tail o' the Pup with his friend artist George Condo. There, he commenced a series of paintings for a March 1983 show, his second at the Gagosian Gallery in West Hollywood. Gagosian recalled: "Everything was going along fine. Jean Michel was making paintings, I was selling them, and we were having a lot of fun. But then one day Jean Michel said, 'My girlfriend is coming to stay with me.' So I said, 'Well, what's she like?' And he said, 'Her name is Madonna and she's going to be huge.' I'll never forget that he said that." Basquiat took considerable interest in the work that artist Robert Rauschenberg was producing at Gemini G. E. L. in West Hollywood. He often painted portraits of other graffiti artists—and sometimes collaborators—in works such as Portrait of A One A. K. A. King (1982), Toxic (1984), and ERO (1984). In 1983, he produced the hip hop record "Beat Bop" featuring Rammellzee and rapper K Rob. It was pressed in limited quantities on his Tartown Inc. imprint. He created the cover art for the single, making it highly desirable among both record and art collectors. In March 1983, at 22 years old, Basquiat became one of the youngest artists to participate in the Whitney Biennial exhibition of contemporary art. Paige Powell, an associate publisher for Interview magazine, organized a show of his work at her friend's New York apartment in April 1983. Shortly after, he began a relationship with Powell, who was instrumental in fostering his friendship with Warhol. In August 1983, Basquiat moved into a loft owned by Warhol at 57 Great Jones Street in NoHo, which also served as a studio. In the summer of 1983, Basquiat invited Lee Jaffe, a former musician in Bob Marley's band, to join him on a trip throughout Asia and Europe. On his return to New York, he was deeply affected by the death of Michael Stewart, an aspiring black artist in the downtown club scene who was killed by transit police in September 1983. He painted Defacement (The Death of Michael Stewart) (1983) in response to the incident. He also participated in a Christmas benefit with various New York artists for the family of Michael Stewart in 1983. Having joined the Mary Boone's SoHo gallery in 1983, Basquiat had his first show there in May 1984. A large number of photographs depict a collaboration between Warhol and Basquiat in 1984 and 1985. When they collaborated, Warhol would start with something very concrete or a recognizable image and then Basquiat defaced it in his animated style. They made an homage to the 1984 Summer Olympics with Olympics (1984). Other collaborations include Taxi, 45th/Broadway (1984–85) and Zenith (1985). Their joint exhibition, Paintings, at the Tony Shafrazi Gallery, caused a rift in their friendship after it was panned by critics, and Basquiat was called Warhol's "mascot". Basquiat often painted in expensive Armani suits and would appear in public in the same paint splattered clothes. He was a regular at the Area nightclub, where he sometimes worked the turntables as a DJ for fun. He also painted murals for the Palladium nightclub in New York City. His swift rise to fame was covered in the media. He appeared on the cover of the February 10, 1985, issue of The New York Times Magazine in a feature titled "New Art, New Money: The Marketing of an American Artist". His work appeared in GQ and Esquire, and he was interviewed for MTV's "Art Break" segment. In 1985, he walked the runway for the Comme des Garçons Spring fashion show in New York. In the mid 1980s, Basquiat was earning $1.4 million a year and he was receiving lump sums of $40,000 from art dealers. Despite his success, his emotional instability continued to haunt him. "The more money Basquiat made, the more paranoid and deeply involved with drugs he became," wrote journalist Michael Shnayerson. For what would be his last exhibition on the West Coast, Basquiat returned to Los Angeles for his show at the Gagosian Gallery in January 1986. In February 1986, Basquiat traveled to Atlanta, Georgia for an exhibition of his drawings at Fay Gold Gallery. That month, he participated in Limelight's Art Against Apartheid benefit. In the summer, he had a solo exhibition at Galerie Thaddaeus Ropac in Salzburg. He was also invited to walk the runway for Rei Kawakubo again, this time at the Comme des Garçons Homme Plus fashion show in Paris. In October 1986, Basquiat flew to Ivory Coast for an exhibition of his work organized by Bruno Bischofberger at the French Cultural Institute in Abidjan. He was accompanied by his girlfriend Jennifer Goode, who worked at his frequent hangout, Area nightclub. In November 1986, at 25 years old, Basquiat became the youngest artist given an exhibition at Kestner Gesellschaft in Hanover, Germany.

Соңғы жылдары және қайтыс болуы: 1986-1988

Олардың қарым-қатынасы барысында Гуд Баскиатпен бірге героинді мұрынға тартып қолдана бастады, себебі оның қолында есірткі болды. 1988 жылдың қаңтар айында Баскиат Парижге Ивон Ламберт галереясындағы көрмесіне, ал Дюссельдорфқа Ханс Майер галереясындағы көрмесіне сапарлады. Олар сол жазда Уоттстың туған жері Корхогоға бірге баруды жоспарлады. 1988 жылдың сәуірінде Нью-Йорктегі Вредж Багумиан галереясындағы көрмесінен кейін Баскиат маусым айында Мауиге есірткіден құтылу үшін барды. Есірткіден бас тартуға жасаған әрекеттеріне қарамастан, Баскиат 1988 жылдың 12 тамызында Манхэттендегі Грейт-Джонс көшесіндегі үйінде героиннің артық дозасынан 27 жасында қайтыс болды. Құрмет көрсету рәсіміне жақын туыстары мен жақын достары, оның ішінде Кит Харинг, Франческо Клементе, Гленн О'Брайен және Баскиаттың бұрынғы әйелі Пейдж Пауэлл қатысты. 1988 жылдың 3 қарашасында Санкт-Петер шіркеуінде қоғамдық еске алу шарасы өтті. Баскиаттың бұрынғы әйелі Сюзанна Маллок А. Р. Пенктің «Баскиатқа арналған өлеңінен» үзінділер оқыды, ал оның досы Фэб 5 Фредди Лэнгстон Хьюздің өлеңін оқыды. 300 қонақ арасында музыканттар Джон Лурри мен Арто Линдсей, Кит Харинг, ақын Дэвид Шапиро, Гленн О'Брайен және Баскиаттың бұрынғы тобы Грейдің мүшелері болды. Кит Харинг қалыптасқан суретшінің естелігі ретінде Жан Мишель Баскиатқа арналған «Таждар қалыңдығы» атты суретін жасады. Vogue журналында жариялаған некрологында ол былай деді: «Ол шынымен он жылдың ішінде өмір бойына жасаған туындыларын жасады. Біз оның тағы қандай туындылар жасағанын, оның қай шедеврлерінен айырылғанымызды аңсаймыз, бірақ ол болашақ ұрпақтарды қызықтыратын жеткілікті туындылар жасады. Тек қазір ғана адамдар оның үлкен үлесін түсіне бастайды».

Сұлбалар

Қысқа, бірақ жемісті мансабында Баския 1500-ге жуық сурет, 600-ға жуық картина, көптеген мүсін және аралас техникадағы туындыларды жасады. Ол үнемі сурет салып, қағаз қолға тимейтін жағдайда, айналасындағы заттарды бет ретінде пайдаланды. Бала кезінен бастап, анасының өнерге деген қызығушылығынан шабыттанғанда, мультфильмдерден шабыттанған суреттер салды. Сурет салу – оның суретші ретіндегі өзін-өзі таныстыруының бір бөлігіне айналды. Ол әртүрлі құралдармен сурет салған, көбінесе сиямен, қарындашпен, фломстермен немесе маркермен, сондай-ақ майлы таяқшамен. Кейде суреттерінің фрагменттерін үлкен картиналардың кенептеріне жабыстыру үшін ксерокопияларды қолданды. Баскияның суреттері мен картиналары алғаш рет 1981 жылы MoMA PS1 Нью-Йорк/New Wave көрмесінде қойылды. Рене Рикардтың «Артфорум» журналындағы «Нұрлы бала» мақаласы Баскиатты өнер әлемінің назарына әкелді. Баскиат Рикарды екі суретте бейнеледі: «Атаусыз (Балта/Рене)» (1984) және «Рене Рикард» (1984). Ақын және суретші болғандықтан, оның суреттері мен картиналарында сөздер көптеп қолданылды, олар расизмге, құлдыққа, 1980-ші жылдардағы Нью-Йорк халқы мен көрінісіне, афроамерикандық тарихи тұлғаларға, танымал музыканттар мен спортшыларға тікелей сілтемелер жасады, бұл оның жазбаларында және көптеген маңызды суреттерінде көрінеді. Баскианың суреттерінің көпшілігі атаусыз болғандықтан, оларды ажырату үшін суреттегі сөзді «Атаусыз» дегеннен кейін жақшаға қою қабылданды. Баскиат қайтыс болғаннан кейін оның мүлкін әкесі Жерар Баскиат басқарды, ол сондай-ақ туындыларды сараптап растайтын комиссияға жетекшілік етті. 1994 жылдан 2012 жылға дейін 2000-нан астам туынды қарастырылды, олардың көпшілігі суреттер болды.

Батырлар мен әулиелер

Баскияның шығармашылығындағы маңызды тақырып – тарихи тұрғыдан белгілі қара нәсілді тұлғалардың бейнесі, олар батырлар мен әулиелер ретінде танылған. Оның ерте туындыларында көбінесе оның таңдаған пантеонындағы батырлар мен қасиеттілерді ерекшелеу үшін тәждер мен нимбтердің иконографиялық суреттері жиі кездеседі. Art Daily Баскианың Бильбао Гюггенхаймындағы көрмесін талқылағанда, «Баскианың тәжі – өзгеретін символ: кейде нимб, ал кейде киіз тәж, бұл әулиелікпен бірге жүретін бейшаралықты көрсетеді. Баскиа үшін бұл батырлар мен әулиелер – жеңіспен қолдары көтерілген жауынгерлер» деп жазды. Баскиа бибоп музыкасына әуес болды және саксофоншы Чарли Паркерді өзінің батыры деп есептеді.

Анатомия және бас

Баскиаттың мансабы бойында жиі пайдаланған маңызды анықтамалық көзі – анасы жеті жасында ауруханада жатқанда сыйлаған "Грейдің анатомиясы" кітабы еді. Бас және бас сүйектері Баскиаттың ең маңызды туындыларының көптегенінде басты орынды иеленеді. "Аталы жоқ (Алтынға екі бас)" (1982) және "Филистіндер" (1982) сияқты туындылардағы бас африкалық маскаларды еске түсіреді, бұл мәдени мұраны қайта жаңартуға ұмтылысты көрсетеді. "Аталы жоқ (Бас сүйек)" (1981) туындысында бейнеленген күшті образ туралы өнер тарихшысы Фред Хоффман: "Бұл күтпеген суреттен шыққан күш пен энергия Баскиатты дағдарып, тіпті қорқытып жіберген болуы мүмкін" деп жазады.

Мұралық

Баскианың алуан түрлі мәдени мұрасы оның көптеген шабыт көздерінің бірі болды. Ол жиі испан тіліндегі сөздерді өнер туындыларына енгізді, мысалы, "Untitled (Pollo Frito)" (1982) және "Sabado por la Noche" (1984). Баскианың "Ла Хара" (1981) атты суреті – ақ полицейдің қауіпті бейнесі, ол полицияны білдіретін нюйорк сленгі (ла жара) және ирландтық О'Хара тегін үйлестіреді. Оның "Алтын тістердің кінәсі" (1982) және "Despues De Un Pun" (1987) картиналарындағы қара шапанды тұлға Гаити Водуындағы өлім мен қайта тірілу руы саналатын Барон Самедині бейнелейді деп есептеледі. Баскиа афроамерикандық тарихтан шабыттанған көптеген туындылар жасады, атап айтқанда, "Құл аукционы" (1982), "Миссисипи дельтасының ашылмаған генийі" (1983), "El Gran Espectaculo (Нил)" (1983) және "Джим Кроу" (1986). "Негр полицейінің ирониясы" (1981) атты тағы бір картинасы афроамерикандықтардың басымды ақ нәсілді қоғамның бақылауында болғанын көрсетеді. Баскиа афроамерикандықтардың Джим Кроу дәуірі аяқталғаннан кейін көп жылдар өткен соң "институционалды ақшылдық формаларымен және сыбайлас ақ үкіметтерімен" бірге кінәлі екенін көрсетуге тырысты. Бұл идея Баскианың басқа да туындыларында, соның ішінде "Created Equal" (1984) картинасында да қайталанды. "Тержімеде жоғалған: Жан Мишель (Re)Mix" атты мақаласында Келли Джонс Баскианың "жаман, күрделі және жаңа сөздерден тұратын жағы, модернизмді жасау және қара мәдениеттің ықпалы мен әсеріне қатысты" сыншылар мен көрермендер жиі назардан тыс қалдыратынын, соның салдарынан "аудармада жоғалып кететінін" айтады.

Көрмелер

Баскиаттың алғашқы көрмесі 1980 жылғы маусымда Нью-Йорктегі Таймс-сквер шоуында өтті. 1981 жылдың соңында ол Нью-Йорктегі Annina Nosei галереясына қосылды, онда 1982 жылдың 6 наурызынан 1 сәуіріне дейін өзінің алғашқы американдық жеке көрмесін ұйымдастырды. 1982 жылы ол Батыс Голливудтағы Gagosian галереясында, Цюрихтегі Bruno Bischofberger галереясында және Ист-Виллидждегі Fun галереясында көрме өткізді. Оның туындыларының маңызды көрмелері: «Жан Мишель Баскиат: Суреттер, 1981–1984» 1984 жылы Эдинбургтегі Fruitmarket галереясында, содан кейін 1984 жылы Лондондағы Қазіргі заманғы өнер институтына көшті; 1985 жылы Роттердамдағы Boijmans Van Beuningen мұражайы. 1985 жылы Беркли университетінің өнер мұражайы Баскиаттың алғашқы жеке американдық музей көрмесін өткізді. Оның туындылары 1987 және 1989 жылдары Ганновердегі Kestner Gesellschaft көрмесінде көрсетілді. Оның алғашқы ретроспективалық көрмесі 1989 жылдың қазан және қараша айларында Нью-Йорктегі Baghoomian галереясында өтті. Оның алғашқы музей ретроспективасы «Жан Мишель Баскиат» 1992 жылдың қазанынан 1993 жылдың ақпанына дейін Нью-Йорктегі Уитни американдық өнер мұражайында болды. Көрменің демеушілері AT&T, MTV және Баскиаттың бұрынғы қарындасы Мадонна болды. Кейіннен ол Техастағы Menil Collection жинағына, Айовадағы Des Moines Art Center өнер орталығына және 1993–1994 жылдары Алабамадағы Montgomery Museum of Fine Arts көркемсурет мұражайына көшті. Көрменің каталогын Ричард Маршалл редакциялады және әртүрлі көзқарастардан бірнеше эсселерді қамтыды. 1996 жылы Мадонна Лондонның Serpentine Gallery галереясында оның туындыларының көрмесіне демеушілік етті. 2005 жылдың наурыз айында Нью-Йорктегі Бруклин мұражайында «Баскиат» ретроспективалық көрмесі ұйымдастырылды. Ол Лос-Анджелестегі Қазіргі заманғы өнер мұражайына және Хьюстон қаласындағы Көркемөнер мұражайына көшті. 2006 жылдың қазанынан 2007 жылдың қаңтарына дейін Пуэрто-Рикодағы алғашқы Баскиат көрмесі Museo de Arte de Puerto Rico мұражайында өтті. 2016 жылы Бруклин мұражайы Баскиаттың эскиздерінің, поэзиясының, жазбаларының және суретшінің кітап практикасының алғашқы толық шолуын ұйымдастырды және ұсынды: «Белгісіз жазбалар». Көрме кейін Майамидегі Pérez Art Museum Miami мұражайына көшті. Осы көрмеге орай Pérez Art Museum Miami атқарушы директоры, өнер тарихшысы Франклин Сирманс және Генри Луис Гейтс жазған эсселерді қамтитын монография жарық көрді. Баскиат бүкіл әлемдегі қазіргі заманғы суретшілердің жас буыны үшін маңызды шабыт көзі болып табылады, мысалы, Рита Акерман және Кадер Атия. «Көше және студия: Баскиаттан Séripop-қа» атты көрме, Cathérine Hug және Thomas Mießgang бірлесіп ұйымдастырған және 2010 жылы Венадағы Kunsthalle Wien галереясында көрсетілген көрмеде осы суретшілердің туындылары көрсетілді. «Баскиат және Байоу» атты 2014 жылғы көрме, Нью-Орлеандағы Ogden Museum of Southern Art мұражайы ұсынды және суретшінің америкалық Оңтүстік тақырыбына арналған туындыларына назар аударды. Бруклин мұражайы 2015 жылы «Баскиат: Белгісіз жазбалар» көрмесін өткізді. 2017 жылы «Basquiat Before Basquiat: East 12th Street, 1979–1980» Денвердің қазіргі заманғы өнер мұражайында Баскиаттың досы Алексис Адлермен бірге өмір сүрген жылы жасалған туындыларды көрсетті. 2019 жылы Нью-Йорктегі Brant Foundation қоры Баскиаттың туындыларының кең көлемді көрмесін ұйымдастырды. Көрме ашылғанға дейін 50 000 билет сатылып кеткендіктен, қосымша билеттер босатылды. 2019 жылдың маусым айында Нью-Йорктегі Соломон Р. Гуггенхайм мұражайы Баскиаттың «Defacement: The Untold Story» картинасын ұсынды. Сол жылы Мельбурндағы Викторияның Ұлттық галереясы Кит Харинг пен Жан Мишель Баскиат: «Кесіп өту сызықтары» атты көрмені ашты. 2020 жылы Лотте өнер мұражайы Сеулде Жан Мишель Баскиаттың алғашқы ірі көрмесін ұйымдастырды. Бостонның Көркемөнер мұражайы 2020 жылдың қазанынан 2021 жылдың шілдесіне дейін «Writing the Future: Basquiat and the Hip Hop Generation» көрмесін өткізді. Баскиаттың отбасы «Jean Michel Basquiat: King Pleasure» атты көрмені ұйымдастырды, онда 200-ден астам бұрын-соңды көрмеген және сирек көрсетілген туындылар қойылды. «King Pleasure» 2022 жылдың сәуірінде Нью-Йорктің Челси ауданындағы Starrett Lehigh ғимаратында дебют жасады. 2023 жылдың наурыз айында көрме Лос-Анджелестегі Grand LA-ға көшті. 2022 жылы Альбертина Австрияда Баскиаттың туындыларының алғашқы музей ретроспективасын ұсынды. «Seeing Loud: Basquiat and Music» көрмесі Монреаль көркемөнер мұражайында 2022 жылы ұйымдастырылды. 2023 жылы шоу Париж филармониясында «Basquiat Soundtracks» ретінде Парижге сапар шекті. Сол жылы Брант қоры өзінің Шығыс ауылдағы ғимаратында «Basquiat X Warhol» көрмесін өткізді.

Basquiat's first public exhibition was at The Times Square Show in New York in June 1980. In late 1981, he joined the Annina Nosei Gallery in New York, where he had his first American one man show from March 6 to April 1, 1982. In 1982, he also had shows at the Gagosian Gallery in West Hollywood, Galerie Bruno Bischofberger in Zurich, and the Fun Gallery in the East Village. Major exhibitions of his work have included Jean Michel Basquiat: Paintings 1981–1984 at the Fruitmarket Gallery, Edinburgh in 1984, which traveled to the Institute of Contemporary Arts in London; Museum Boijmans Van Beuningen, Rotterdam in 1985. In 1985, the University Art Museum, Berkeley hosted Basquiat's first solo American museum exhibition. His work was showcased at Kestner Gesellschaft, Hannover in 1987 and 1989. The first retrospective of his work was held by the Baghoomian Gallery in New York from October to November 1989. His first museum retrospective, Jean Michel Basquiat, was at the Whitney Museum of American Art in New York from October 1992 to February 1993. The show was sponsored by AT&T, MTV and Basquiat's former girlfriend Madonna. It subsequently traveled to the Menil Collection in Texas; the Des Moines Art Center in Iowa; and the Montgomery Museum of Fine Arts in Alabama, from 1993 to 1994. The exhibition's catalog was edited by Richard Marshall and included several essays from different perspectives. In 1996, Madonna sponsored an exhibition of his work at the Serpentine Gallery in London. In March 2005, the retrospective Basquiat was mounted by the Brooklyn Museum in New York. It traveled to the Museum of Contemporary Art, Los Angeles, and the Museum of Fine Arts, Houston. From October 2006 to January 2007, the first Basquiat exhibition in Puerto Rico was held at the Museo de Arte de Puerto Rico, produced by ArtPremium, Corinne Timsit and Eric Bonici. In 2016, the Brooklyn Museum organized and presented Basquiat: The Unknown Notebooks, the first major viewing of Basquiat's sketches, poetry, notetaking, and overall artist's book practice. The show traveled to the Pérez Art Museum Miami later on. A monograph featuring essays by Pérez Art Museum Miami executive director, the art historian Franklin Sirmans and Henry Louis Gates, was published in the occasion of this exhibition

Basquiat remains an important source of inspiration for a younger generation of contemporary artists all over the world, such as Rita Ackermann and Kader Attia—as shown, for example, at the exhibition Street and Studio: From Basquiat to Séripop co curated by Cathérine Hug and Thomas Mießgang and previously exhibited at Kunsthalle Wien, Austria, in 2010. Basquiat and the Bayou, a 2014 show presented by the Ogden Museum of Southern Art in New Orleans, focused on the artist's works with themes of the American South. The Brooklyn Museum exhibited Basquiat: The Unknown Notebooks in 2015. In 2017, Basquiat Before Basquiat: East 12th Street, 1979–1980 exhibited as Museum of Contemporary Art Denver, which displayed works created during the year Basquiat lived with his friend Alexis Adler. In 2019, the Brant Foundation in New York, hosted an extensive exhibition of Basquiat's works with free admission. All 50,000 tickets were claimed before the exhibition opened, so additional tickets were released. In June 2019, the Solomon R. Guggenheim Museum in New York presented Basquiat's "Defacement": The Untold Story. Later that year, the National Gallery of Victoria in Melbourne opened the exhibition Keith Haring and Jean Michel Basquiat: Crossing Lines. In 2020, the Lotte Museum of Art mounted the first major exhibition of Jean Michel Basquiat in Seoul. The Museum of Fine Arts, Boston exhibited Writing the Future: Basquiat and the Hip Hop Generation from October 2020 to July 2021. Basquiat's family curated Jean Michel Basquiat: King Pleasure, an immersive exhibition with over 200 never before seen and rarely shown works. King Pleasure debuted at the Starrett Lehigh Building in Chelsea, New York in April 2022. In March 2023, the exhibition traveled to the Grand LA in Los Angeles. In 2022, the Albertina presented the first museum retrospective of Basquiat's work in Austria. The exhibition Seeing Loud: Basquiat and Music was mounted at the Montreal Museum of Fine Arts in 2022. In 2023, the show traveled to Paris as Basquiat Soundtracks at the Philharmonie de Paris. Later that year, the Brant Foundation held the exhibition Basquiat X Warhol at their East Village location.

Өнер нарығы

Баскиат өзінің алғашқы суретін әнші Дебби Гарриге 1981 жылы 200 долларға сатты. 1984 жылы оның туындыларының құны екі жыл ішінде 500%-ға өскені хабарланды. 1980-жылдардың ортасында Баскиат суретші ретінде жылына 1,4 миллион доллар табады. Баскиат 1988 жылы қайтыс болғаннан бері оның туындыларының нарығы тұрақты дамып келеді, жалпы өнер нарығының тенденцияларымен үйлесе отырып, 2007 жылы ең жоғары деңгейге жетті, онда оның туындыларының әлемдік аукциондық көлемі 115 миллион доллардан асты. Christie's бас директорының орынбасары Бретт Горви Баскиат нарығын «екі қабатты» деп сипаттады. «Ең ізделісті материал – сирек, әдетте 1981–1983 жылдардағы ең жақсы кезеңнен шыққан туындылар». 2002 жылға дейін Баскиаттың түпнұсқа туындысы үшін төленген ең жоғары сома – 1998 жылы Christie's аукционында сатылған «Өзінің портреті» (1982) үшін 3,3 миллион доллар болды. 2002 жылы Баскиаттың «Profit I» (1982) туындысы Metallica тобының барабаншысы Ларс Ульрихтен 5,5 миллион долларға Christie's аукционында сатылды. Аукционның барысы 2004 жылғы «Metallica: Some Kind of Monster» фильмінде көрсетілді. 2002 жылдың маусым айында Нью-Йорк суретшісі Альфредо Мартинесті Федералдық тергеу бюросы екі өнер сатушыны алдап, оларға 185 000 долларлық жалған Баскиат суреттерін сатқандығы үшін айыптады. Мартинеске қарсы айыптаулар, оны Манхэттендегі Метрополитен түзеу орталығына 21 айға қамауға алып келді, ол түпнұсқа туындылардан көшірген суреттерді, жалған куәліктермен бірге сату схемасына қатысты. Мартинес 18 жыл бойы жалған Баскиат суреттерін сатудан қашып құтылғанын мәлімдеді. 2007 жылы Баскиаттың «Ганнибал» (1982) картинасы Бразилиялық ақша жылыстырушы және бұрынғы банкир Эдемар Сид Феррейраның ақшаны заңсыз жолмен иемдену схемасының бөлігі ретінде федералды билік органдарымен тәркіленді. Феррейра суретті Бразилиядағы Сантос банкін басқарған кезде заңсыз жолмен алынған қаражатпен сатып алған. Кейіннен картина Sotheby's аукционында 13,1 миллион долларға сатылды. 2007 мен 2012 жылдар аралығында Баскиат туындыларының бағасы тұрақты түрде өсіп, 16,3 миллион долларға жетті. 2012 жылы «Атаусыз» (1981) картинасын 20,1 миллион долларға сату оның нарығын жаңа биікке көтерді. Көп ұзамай оның өнер туындылары бұл көрсеткішті басып өтті. Балықшы бейнеленген тағы бір «Атаусыз» (1981) картинасы 2012 жылы 26,4 миллион долларға сатылды. 2013 жылы «Dustheads» (1982) Christie's аукционында 48,8 миллион долларға сатылды. Жапондық миллиардер Юсаку Маэзава 2017 жылы Christie's аукционында шайтанға ұқсайтын бейнесі бар «Атаусыз» (1982) картинасын 57,3 миллион долларға сатып алды. Ол 2022 жылы картинаны Phillips аукционында 85 миллион долларға сатты. Маэзава сондай-ақ Баскиаттың «Атаусыз» (1982) картинасын сатып алды, ол қызыл және сары сағалармен қара бас сүйегінің күшті бейнесін көрсетеді, ол 2017 жылдың мамыр айында рекордтық 110,5 миллион долларға сатылды. Бұл американдық суретшінің туындысына аукционда төленген екінші ең жоғары сома. 2018 жылы «Flexible» (1984) картинасы 45,3 миллион долларға сатылып, 1983 жылдан кейінгі Баскиаттың 20 миллион доллардан асып кеткен алғашқы туындысы болды. 2020 жылдың маусым айында «Атаусыз (Бас)» (1982) 15,2 миллион долларға сатылды, бұл Sotheby's онлайн сатуындағы рекорд және Баскиаттың қағаздағы туындысы үшін рекорд. 2020 жылдың шілдесінде Лоик Гузердің Fair Warning қосымшасы атаусыз қағаз суреті 10,8 миллион долларға сатылды деп хабарлады, бұл қосымшадағы сатып алу үшін рекордтық көрсеткіш. Сол жылдың басында америкалық бизнесмен Кен Гриффин «Джоннипомптағы бала мен ит» (1982) картинасын өнер коллекционері Питер Бранттан 100 миллион доллардан астам сомаға сатып алды. 2021 жылдың наурыз айында «Warrior» (1982) Гонконгтағы Christie's аукционында 41,8 миллион долларға сатылды, бұл Азияда аукционда сатылған ең қымбат батыс өнер туындысы. 2021 жылдың мамыр айында «In This Case» (1983) Нью-Йорктегі Christie's аукционында 93,1 миллион долларға сатылды. Сол жылы «Donut Revenge» (1982) Гонконгтағы Christie's аукционында 20,9 миллион долларға сатылды. 2022 жылы «Sugar Ray Robinson» (1982) Нью-Йорктегі Christie's аукционында 32,6 миллион долларға сатылды. 2023 жылы «El Gran Espectaculo» («The Nile») (1983) Christie's аукционында 67,1 миллион долларға сатылды, ал «Self Portrait as a Heel» (Екінші бөлім) (1982) Нью-Йорктегі Sotheby's аукционында 42 миллион долларға сатылды.

Basquiat sold his first painting to singer Debbie Harry for $200 in 1981. In 1984, it was reported that in two years his work appreciated in value by 500%. In the mid 1980s, Basquiat was earning $1.4 million a year as an artist. Since Basquiat's death in 1988, the market for his work has developed steadily—in line with overall art market trends—with a dramatic peak in 2007 when, at the height of the art market boom, the global auction volume for his work was over $115 million. Brett Gorvy, deputy chairman of Christie's, is quoted describing Basquiat's market as "two tiered The most coveted material is rare, generally dating from the best period, 1981–83." Until 2002, the highest amount paid for an original work of Basquiat's was $3.3 million for Self Portrait (1982), sold at Christie's in 1998. In 2002, Basquiat's Profit I (1982) was sold at Christie's by drummer Lars Ulrich of the heavy metal band Metallica for $5.5 million. The proceedings of the auction were documented in the 2004 film Metallica: Some Kind of Monster. In June 2002, New York artist Alfredo Martinez was charged by the Federal Bureau of Investigation with attempting to deceive two art dealers by selling them $185,000 worth of fake Basquiat drawings. The charges against Martinez, which landed him in Manhattan's Metropolitan Correction Center for 21 months, involved a scheme to sell drawings he copied from authentic artworks, accompanied by forged certificates of authenticity. Martinez claimed he got away with selling fake Basquiat drawings for 18 years. In 2007, Basquiat's painting Hannibal (1982) was seized by federal authorities as part of an embezzlement scheme by convicted Brazilian money launderer and former banker Edemar Cid Ferreira. Ferreira had purchased the painting with illegally acquired funds while he controlled Banco Santos in Brazil. The painting was later sold at Sotheby's for $13.1 million. Between 2007 and 2012, the price of Basquiat's work continued to steadily increase up to $16.3 million. The sale of Untitled (1981) for $20.1 million in 2012 elevated his market to a new stratosphere. Soon other works in his oeuvre outpaced that record. Another work, Untitled (1981), depicting a fisherman, sold for $26.4 million in 2012. In 2013, Dustheads (1982) sold for $48.8 million at Christie's. Japanese billionaire Yusaku Maezawa purchased Untitled (1982), depicting a devil like figure, for $57.3 million at Christie's in 2017. He sold the painting for $85 million at Phillips in 2022. Maezawa also purchased Basquiat's Untitled (1982), a powerful depiction of a black skull with red and yellow rivulets, for a record setting $110.5 million in May 2017. It is the second highest price ever paid at an auction for artwork by an American artist. In 2018, Flexible (1984) sold for $45.3 million, becoming Basquiat's first post 1983 painting to surpass the $20 million mark. In June 2020, Untitled (Head) (1982), sold for $15.2 million; a record for a Sotheby's online sale and a record for a Basquiat work on paper. In July 2020, Loïc Gouzer's Fair Warning app announced that an untitled drawing on paper sold for $10.8 million, which is a record high for an in app purchase. Earlier that year, American businessman Ken Griffin purchased Boy and Dog in a Johnnypump (1982) for upwards of $100 million from art collector Peter Brant. In March 2021, Warrior (1982) sold for $41.8 million at Christie's in Hong Kong, which is the most expensive Western work of art sold at auction in Asia. In May 2021, In This Case (1983) sold for $93.1 million at Christie's in New York. Later that year, Donut Revenge (1982) sold for $20.9 million at Christie's in Hong Kong. In 2022, Sugar Ray Robinson (1982) sold for $32.6 million at Christie's in New York. In 2023, El Gran Espectaculo (The Nile) (1983) sold for $67.1 million at Christie's, and Self Portrait as a Heel (Part Two) (1982) sold for $42 million at Sotheby's in New York.

Жалған өнімдер

1994 жылы FIAC көрмесінде Баскиат деп көрсетілген үш картинаның жалған екені анықталды. 2007 жылы Christie's сауда үйі жалған Баскиатты сатты деген айыппен Манхэттен Жоғарғы сотына шағым түсті. Christie's бұл айыпты жоққа шығарды, бірақ сот процесі жалғасты. 2020 жылы Лос-Анджелестегі Филип Беннет Райтер Энди Уорхол мен Жан Мишель Баскиаттың жалған суреттерін сатуға тырысқандығы үшін өнер алаяқтығына кінәлі деп танылды. Сонымен қатар 2020 жылы Францияда Баскиатқа жатқызылған суреттер көрмесі де дау тудырды. 2022 жылдың ақпан айында Орландо өнер мұражайында 1982 жылы сценарийші Тэд Мэмфордқа тікелей сатылған деген 25 картондық жұмыстардан тұратын "Батырлар мен монстрлар" деген даулы көрме ұйымдастырылды, олар 2012 жылы қайта табылып, сақтауға қойылған болатын. Суреттер 2022 жылдың маусым айында Федералдық тергеу бюросының ұйымдастырған шабуылында тәркіленді. "Нью-Йорк Таймс" газеті алған сотқа қатысты құжатқа сәйкес, Мэмфорд федералды агенттердің куәгерлігімен "1980-ші жылдары немесе басқа кез келген уақытта Жан Мишель Баскиатпен кездеспегенімді және одан ешқандай сурет сатып алған жоқпынымды" деп мәлімдеді. Лос-Анджелестегі аукциондық саудагер Майкл Барцман Орландо өнер мұражайына жеткен 25 Баскиаттың жалған екенін жасағанын мойындады және қоғамдық жұмыстарға және сот үкіміне кесілді. 2023 жылы Флоридадағы өнер сатушысы Дэниел Ели Буазиз Жан Мишель Баскиат, Энди Уорхол және Бэнксиге жатқызылатын жалған заманауи өнер туындыларын сату мақсатымен ақша жылыстыру схемасына қатысқандығы үшін 27 айға федералды түрмеге кесілді.

Аутентификация комитеті

Жан Мишель Баския мұрасын сақтап қалу комитеті Роберт Миллер галереясымен құрылды, бұл галерея Баскияның өлімінен кейін оның мұрасын басқаруға бекітілген еді. Комитет Баския нарығындағы жалған және қотару туындылардың көбеюіне қарсы күресу мақсатында іске қосылды. Комитет пікірінің бағасы 100 долларға тең болды. Сот процесі тоқтатылғаннан кейін, комитет туындыны нақты деп шешті. 2012 жылдың қаңтар айында комитет он сегіз жылдық қызметтен кейін сол жылдың қыркүйек айында таратылатынын және енді өтініштерді қабылдамайтынын хабарлады.

Жыныстық қатынас

Баския көптеген әйелдермен, соның ішінде әнші Мадоннамен романтикалық қарым-қатынаста болды. Ол ешқашан өзін бисексуал деп ашық айтпаса да, оның бірнеше досы ол ер адамдармен сексуалдық қатынаста болғанын мәлімдеді. Баскияның бұрынғы қатыны Сюзанна Маллок оның сексуалдық қызығушылығын "бір түсті емес" деп сипаттады. Ол әдемі қыз сияқты көзді қызықтыратын нәрсеге сүйенген жоқ. Бұл өте бай, көп түсті сексуалдық. Ол әр түрлі себептермен адамдарды тартып алды. Олар ұлдар, қыздар, арық, семіз, әдемі, сұм болуы мүмкін. Ол ең бастысы интеллектке және ауырсынуға қызығушылық танытты. Биограф Фиби Хобан Баскианың алғашқы сексуалдық тәжірибелері туралы жазды, олар ер адамдармен болған. Баския Пуэрто-Рикода кәмелетке толмаған кезінде, еркек киім киген шаштараз оны ауызбен зорлады, содан кейін ол диджеймен қарым-қатынаста болды. Баскияның мансабын бастауға көмектескен өнер сыншысы Рене Рикард Баскияның барлыққа қызығушылық танытқанын және Пуэрто-Рикода тұрған кезде Кондадода "ақша табу үшін жыныстық қызмет көрсеткенін" айтты. Жасөспірім кезінде Баския досына Манхэттеннің 42-ші көшесінде проституциямен айналысқанын айтты. Энди Уорхол Баскианың өзімен және Кит Харингпен гейлер жиналатын барға барудан бас тартқанын айтты, себебі ол бұрын сол жерде ақша табу үшін жыныстық қызмет көрсеткен кездегі жағымсыз естеліктерді еске түсірді.

Мұра

Баскияның мүлкін оның әкесі Жерар Баския 2013 жылы қайтыс болғанға дейін басқарды. Оның туындылары көше өнері мен хип-хоп саласына зор әсер етті және Банкси, Шепард Фейри және Халим Флауэрс сияқты бірқатар заманауи суретшілерге ықпал еткені айтылады. 2015 жылы Баскиат "Vanity Fair" журналының "Art and Artists Special Edition" санының мұқабасында пайда болды. 2016 жылы Гринвич Виллидж тарихи сақтау қоғамы Манхэттендегі 57 Грейт Джонс көшесіндегі оның бұрынғы тұрғын үйінің қабырғасына Баскиаттың өмірін еске алу үшін тақта орнатты. 2017 жылы Баскиатқа Бруклин қаласының әкімі Эрик Адамс қаланың кілтін салтанатпен табыс етті және оның есімімен Бруклин ботаникалық бағындағы "Атақты тұлғалар аллеясында" құрметке ие болды. 2017 жылы Лондонның Барбикан орталығында "Basquiat: Boom for Real" көрмесі ашылғанға дейін граффити суретшісі Банкси Барбикан қабырғаларында Баскиатқа шабыттанған екі сурет салды. Бірінші суретте Баскиаттың "Джоннипомптағы бала мен иті" (1982) картинасы екі полицейдің тексеруінен өтеді. Екінші суретте атқа отырғыштар Баскиаттың танымал тәж мотивімен ауыстырылған карусель бейнеленген. 2018 жылы Париждің 13-ші округіндегі қоғамдық алаң Баскиаттың құрметіне Place Jean Michel Basquiat деп аталды. 2020–21 жылғы НБА маусымында "Бруклин Нетс" командасы Баскиатты City Edition формасымен және оның өнерінен шабыттанған баскетбол алаңының дизайнымен құрметтеді. 2021 жылы Джо мен Клара Цай қоры "Бруклин Нетс", Нью-Йорк қаласының білім департаменті және Мемлекеттік мектептер қоры арасындағы серіктестік аясында жасалған Баскиатқа арналған білім беру өнер бағдарламасын қаржыландырды. "Нетс" командасы 2022–23 жылғы НБА маусымында Баскиат City Edition формасының ақ түсті нұсқасын пайдаланды.

Мода

2007 жылы Баския GQ журналының соңғы 50 жылдағы ең сәнді 50 ер адамның қатарына енді. Баския көбінесе қымбат Армани костюмдерімен сурет салды және Исси Мияке үшін фотосессия жасады. Comme des Garçons оның сүйікті брендтерінің бірі болды; ол Нью-Йоркте 1986 жылғы көктемгі және Парижде 1987 жылғы көктемгі/жазғы Homme Plus сән көрсетілімінің моделі болды. Баскианың подиумдағы өнер көрсеткен сәттерін еске алу үшін Comme des Garçons оның суреттерін брендтің күз/қысқы 2018 коллекциясына қосты. 2015 жылы Баскиат "T: The New York Times Style Magazine" журналының ерлер стилі санында жарияланды. Валентиноның 2006 жылғы күз/қыс коллекциясы Баскиаға құрмет көрсетті. Шон Джон 2018 жылы Баскианың қайтыс болғанына 30 жыл толуына арналған капсулалық коллекция жасады. Баскианың туындыларын пайдаланған киім және аксессуар компанияларының ішінде Uniqlo, Urban Outfitters, Supreme, Herschel Supply Co., Alice + Olivia, Olympia Le Tan, DAEM, Coach New York және Saint Laurent бар. Dr. Martens, Reebok сияқты аяқ киім компаниялары да бар.

2021 жылы сәнді зергерлік бұйымдар шығаратын Tiffany & Co. компаниясы американдық әнші Бейонсе мен рэпер Jay Z-мен серіктесіп, компанияның "About Love" науқанын жариялады. Науқанға Тиффани жақында сатып алған Баскианың "Equals Pi" (1982) суреті енгізілді. Сурет компанияның танымал аққу жұмыртқасының көк түсіне ұқсас түске ие. Бұл науқан суретшінің достары мен әріптестері тарапынан сынға ұшырады. 2022 жылы Баскианың мұрагерлері Black Fashion Fair компаниясымен серіктестік құрып, Нью-Йорктегі "Jean Michel Basquiat: King Pleasure" көрмесінде көрсетілген лимиттік капсулалық коллекция жасады.

Кино, теледидар және театр

Баскиат 1980-81 жылдары Гленн О'Брайен жазған және Эдо Бертольо түсірген, бірақ 2000 жылға дейін шығарылмаған «Downtown 81» фильмінде ойнады. Джефф Данлоптың Баскиат өмірі туралы британдық деректі фильмі «Қабырғасыз: Атыс жұлдызы» 1990 жылы Channel 4 телеарнасында көрсетілді. 1996 жылы суретші Джулиан Шнабель «Баскиат» атты биографиялық фильмімен кинода дебют жасады. Баскиат рөлін Джеффри Райт, Энди Уорхол рөлін Дэвид Боуи сомдады. Тамара Дэвис режиссерлік еткен «Жан Мишель Баскиат: Радиант бала» деректі фильмі 2010 жылы Санденс кинофестивалінде көрсетілді және 2011 жылы PBS телеарнасының «Independent Lens» сериясында шықты. Сара Драйвер 2017 жылғы Торонто халықаралық кинофестивалінде премьерасы өткен «Boom for Real: The Late Teenage Years of Jean Michel Basquiat» деректі фильмінің режиссері болды. 2018 жылы PBS «Баскиат: Ашудан байлыққа» деректі фильмін «American Masters» сериясының бөлігі ретінде көрсетті. 2022 жылы актер Келвин Харрисонның «Samo Lives» атты болашақ биографиялық фильмде Баскиат рөлін ойнайтыны хабарланды, сценарийін, режиссурасын және продюсерлігін Джулиус Она жасайды. Сондай-ақ актер Стефан Джеймс Баскиат туралы шектеулі серияда басты рөлді ойнайтыны және продюсер болатыны мәлім болды. 2022 жылы Энтони Маккартеннің Баскиат пен Уорхол туралы «The Collaboration» пьесасы Лондондағы Young Vic театрында Джереми Поуптың Баскиат, ал Пол Беттанидің Уорхол рөлінде ойнауымен дебют жасады. Кейін бұл пьеса 2022 жылдың желтоқсанынан 2023 жылдың наурызына дейін Бродвейге көшті, тағы да Беттани мен Поуп қатысып, Манхэттен театр клубы шығарды. Екі актер өз рөлдерін фильмде де қайта сомдады.

Музыка

Баскиаттың өлімінен кейін көп ұзамай фанк-метал тобы Living Colour гитарисі Вернон Рид «Vivid» альбомында «Desperate People» атты ән шығарды. Ән негізінен сол кездегі Нью-Йорктегі есірткі ортасына арналған. Ридті ән жазуға Грег Тейттің телефон қоңырауы арқылы Баскиаттың қайтыс болғаны туралы хабарлауы ықпал етті. 2014 жылдың тамызында Revelation 13:18 Жан Мишель Баскиатпен бірлесіп «Old School» синглын және «Revelation 13:18 x Basquiat» атты альбомын жариялады. «Old School» шығуы Баскиаттың қайтыс болған күнімен сәйкес келді. 2020 жылы Нью-Йорк рок-тобы The Strokes «Ақшадағы құс» (1981) картинасын «The New Abnormal» альбомының обложкасы ретінде пайдаланды.