Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Данубю шайқасы Бірінші ағылшын-бірман соғысының бір бөлігі ретінде Британ империясы мен Конбаунг әулеті арасында өтті.
The Battle of Danubyu took place between the British Empire and the Konbaung Dynasty as part of the First Anglo Burmese War.
Кіріспе
Янгон шайқасында (1824) мьянма әскерінің жеңіліске ұшырағаннан кейін Маха Бандула мьянма әскерін Иравади дельтасындағы Янгоннан шалғайдағы Данубью қаласындағы тыл базасына қайтарды. Янгонда тәжірибелі жауынгерлерін жоғалтқандықтан, мьянма күштерінің саны шамамен 10 000-ға дейін азайды, олардың ішінде патшаның ең жақсы әскерлерімен қатар, жеткіліксіз дайындықтан өткен және жақсы қаруланбаған көптеген сарбаздар да болды. Қоршау өзен жағасында 2 километрге созылып, биіктігі кемінде 5 метр болатын берік тик ағаштарынан тұрды. Британдық күш 4000 адамнан құралды, оның ішінде генерал-губернатордың жеке күзетшілерінен жасалған кавалерия және пулемет қайықтары бар флот қолдау көрсетті. 800 сарбаз британдық армияның 47-ші және 98-ші полктерінен, сондай-ақ Мадрас Еуропалық полкінен еуропалық әскерлерді құрады.
After the defeat of the Burmese army in the Battle of Yangon (1824), Maha Bandula retreated the Burmese army back to his rear base at Danubyu, a small town not far from Yangon, in the Irrawaddy delta. Having lost experienced men in Yangon, the Burmese forces now numbered about 10,000, of mixed quality, including some of the king's best soldiers but also many untrained and barely armed conscripts. The stockade itself stretched 1 mile (2 km) along the riverbank, and was made up of solid teak beams no less than 15 feet (5 m) high. The British force consisted of 4,000 men including a cavalry force from the Governor General's Bodyguard supported by a flotilla of gunboats. 800 men were European troops from the British Army's 47th and 98th Regiments and the Madras European Regiment.
Шайқас
1825 жылдың наурыз айында британдықтар ауыр артиллерия атысымен ірі шабуылмен шайқасты бастады. Генерал Коттон басқаратын британдықтардың бастапқы стратегиясы – қамалдың әр бөліміне кезекпен шабуыл жасау болды. 600-ға жуық адам "Ақ пагодаға" жақын орналасқан қамалдың бірінші бөліміне шабуылдады. Қызу жақын арадағы шайқастан кейін британдықтар бірмалықтарды бірінші бөлімнен ығыстырды. Бірмалықтарға қысым көрсетуді көздеп, генерал Коттон 89-шы полк пен Мадрас Еуропалық полкінің 200 адамын подполковник Маллет басқаруымен қамалдың екінші бөліміне шабуыл жасауға бұйрық берді. Олар тағы да британдық артиллериясының қолдау атысымен штыкпен шабуыл жасады, бірақ бірмалықтар дайын тұрды және шабуылды тоқтатып, құрылысқа қирату шабуылын жүргізді. Капитан Фредерик Доветон бірмалықтардың атысынан болған шығындарды былай сипаттады: "Біздің жартысынан көбі жұмысқа жетпестен құлап, H.M. 89-дың екі бағалы офицері, капитан Роуз бен Канон қаза тапты". 200 адамның ішінде 130-дан астам адам қаза тапты немесе жараланды. Алға жылжудың орнына британдықтар екі қорғаныстан бас тартып, кері шегінді. Британдықтар шегінген кезде Бандула қоршауды бұзуға тырысып, жаяу әскер, атты әскер және 17 шайқасқа қатысқан пілдермен шабуылға шықты. Бірақ пілдерді ракеталық оқтар тоқтатты, ал атты әскер британдық артиллерияның үздіксіз атысынан қимылдай алмады. 1 сәуірде британдықтар ірі шабуыл жасап, ауыр қаруларымен қалаға шабуылдап, бірмалықтардың барлық позициясына ракеталар жаудырды. Бандула миномет оғынан қаза тапты. Бандула әскерінің рухын көтеру үшін, өзінің толық наградаларымен, жарқыраған алтын шатырдың астында, генералдарының оққа оңай түсетіні туралы ескертулерін елемеді. Бандуланың қазасынан кейін бірмалықтар Данубюден эвакуацияланды.
In March 1825, the British opened the battle with a major attack under heavy artillery fire. The initial British strategy under General Cotton was to attack each section of the stockade in succession. Some 600 men attacked the first section of the stockade close to a "White Pagoda". After some heavy close quarter fighting, the British drove off the Burmese from the first section. Hoping to pressure the Burmese, General Cotton then ordered 200 men of the 89th Regiment and the Madras European Regiment under Lieutenant Colonel Mallet to attack the second section of the stockade. They once again attacked at the point of a bayonet under the covering fire from British artillery but the Burmese had been ready and unleashed a devastating musketry that destroyed the attack. Captain Frederick Doveton described the casualties from the Burmese fusillade, "one half of our men having fallen ere they could reach the works, and two valuable officers of H. M. 89th, Captains Rose and Cannon, having been killed." Out of the 200 men, over 130 were killed or wounded. Rather than continue forward, the British withdrew abandoning both captured defenses. With the British retreating, Bandula attempted to break the siege leading out sorties with foot soldiers, cavalry, and 17 fighting elephants. But the elephants were stopped by rocket fire and the cavalry found it impossible to move against the sustained British artillery fire. On 1 April, the British launched a major attack, pounding down on the town with their heavy guns and raining their rockets on every part of the Burmese line. Bandula was killed by a mortar shell. Bandula had walked around the fort to boost the morale of his men, in his full insignia under a glittering golden umbrella, disregarding the warnings of his generals that he would prove an easy target for the enemy's guns. After Bandula's death, the Burmese evacuated Danubyu.
Шығындар
Британдықтар шамамен 250 адамды өлтірілген немесе жараланған күйі жоғалтты, оның ішінде 7 офицер қаза тапты, ал олардың кем дегенде 130-ы Данубьюдегі Бирмалық бекіністеріне жасалған алғашқы шабуыл кезінде қаза болды. Бирмалықтардың шығындары белгісіз, бірақ олардың ең көп дегені 800 адам өлтірілген немесе жараланған болуы мүмкін деп күдіктелді.
The British suffered around 250 killed or wounded with around 7 officers dead where at least 130 were from the initial attack on Burmese positions at Danubyu. The Burmese losses were unknown but were suspected to suffer at most 800 killed or wounded.