Кіріспе

Қара шам астында ғана көрінетін бояумен жасалған татуировкалар – қара шам немесе басқа ультракүлгін (УК) жарық көзінде көрінетін флуоресцентті бояулармен жасалған татуировкалар. Қолданылған татуировка бояуына байланысты, ультракүлгін татуировка көрінетін спектрдегі жарықпен жарықтандырылғанда дерлік көрінбейтін болуы мүмкін. Қара шам татуировкасы қараңғыда жарқырамайды, бірақ көзге көрінбейтін ультракүлгін сәулеге реакция жасайды, флуоресценция арқылы көрінетін жарық шығарады. Адамдар УК татуировкаларын әдемілік үшін жасайды, соның ішінде олар қара шамдар қолданылатын би кешендерінде жарқырап көрінеді. Зерттеушілер ультракүлгін бояумен жасалған татуировкалардың медициналық қолданылуын да анықтады, мысалы, пациенттің дене бейнесін немесе құпиялылығын сақтай отырып, терідегі маңызды жерлерді белгілеу үшін. Ультракүлгін татуировка бояуы әдетте флуоресцентті бояулардан тұрады, олар микробөлшектерге енгізілген. Бұл бояу тітіркенуге ұшыратуы мүмкін, және татуировка шеберлері оны пайдалану қауіпсіз ме, жоқ па деген мәселеде екіге бөлінген. Ал фосформен жасалған "қараңғыда жарқырайтын" татуировка бояуы көбінесе улы деп есептеледі. УК татуировкаларын кейде кәсіби немесе әлеуметтік себептермен, қарапайым жарықта көрінбейтіндей етіп жасауды қалайтындар таңдайды. Тері қатерлі ісігін анықтау және емдеу үшін биопсия жасалған жерді УК татуировкасымен белгілеп, кейіннен сол жерді дұрыс анықтауға болады. Бір зерттеуші жүрек стимуляторының (немесе басқа да медициналық құрылғының) құпиясөзді теріге УК татуировкасымен салуды ұсынды, медициналық қызметкерлерге қажет болған жағдайда құрылғыны ашуға мүмкіндік беру үшін, пациенттің медициналық білезік тағуының қажетін жоюға болады. Зерттеушілер флуоресцентті глюкоза биосенсорлары бар "ақылды" татуировка жасауды зерттеді, онда "татуировка бояуы интерстициалдық сұйықтықтағы биомаркердің концентрациясы артқанда флуоресценция шығаратын микробөлшектермен функционалданады". Микроинелі жамалар вакцина сияқты инъекцияларды жасау үшін, сонымен бірге пациенттің құпиялылығын сақтай отырып, инъекция туралы ақпаратты тіркеу үшін ультракүлгін бояумен қарапайым сурет немесе жылды татуировкалау үшін қолданылуы мүмкін. Флуоресценцияның орнына УК сәулесіне реакция жасайтын және пигменттің түсін өзгертетін фотохроматикалық татуировкаларға патент алынған. Фотохроматикалық бояудың бір мүмкін пайдасы – терінің сол бөлігі белгілі бір мөлшерде УК сәулесіне ұшыраған жағдайда ғана пайда болатын "көңілді" татуировкалау, бұл адамға тері қатерлі ісігінің алдын алу үшін күн сәулесіне ұшырауды бақылауға көмектеседі.

Көрінісі және қолданылуы

Көзге көрінбейтін сиямен жасалған татуировка қара шамда көрінеді, мұнда ол таңдалған сияға байланысты әртүрлі түстерде жарқырайды, әдетте ақ немесе күлгін түсті болады. Көзге көрінбейтін сиямен бояу, дәстүрлі сияға қарағанда қиынрақ және оны қолдану процесі ұзаққа созылады. Көзге көрінбейтін татуировкалар үшін бұл татуировканың күнделікті жарықта көрінетінін немесе қара шамда жарқырамауы мүмкін екенін білдіреді. Саудада қолжетімді сияның тағы бір мысалы – меламин формальдегиді бар полимерлік матрицадағы кумарин негізіндегі флуоресцентті бояу. Компаниялар АҚШ-тың Азық-дәрі басқармасының (FDA) мақұлдауын алғанын айтуы мүмкін, бірақ көзге көрінбейтін сияға берілген кез келген мақұлдау адамдарды емес, жануарларды анықтау мақсатында берілген. Бір жағдайда, қабыну (саркоидоздың терідегі көрінісі) ПММА сиясымен жасалған көзге көрінбейтін татуировкадан кейін бес жылдан кейін пайда болды. Кейбір татуировка шеберлері сенімді деп санайтын өндірушілерден көзге көрінбейтін сия сатып алып, қолданады, әсіресе сияның құрамы туралы ақпаратты материалдық қауіпсіздік деректер кестесімен (MSDS) ұсынатын өндірушілерден. Көзге көрінбейтін татуировкаларды стандартты лазерлік татуировканы жою әдісімен алып тастау қиын болуы мүмкін, себебі теріде пигменттің жетіспеуіне байланысты.