Вудру Вейл Уайат: Саяхатшы, жазушы және саяси қайраткер өмірі
Woodrow Wyatt
Вудро Лайл Уайат: британдық саяхатшы, жазушы, журналист және телехабаршы. «The Tote» төрағасы, Маргарет Тэтчермен жақын байланыста болған тұлға туралы ақпарат.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Британдық саясаткер, жазушы, журналист және хабар таратушы Вудроу Лайл Уайатт, Уифорд бароны Уайатт (4 шілде 1918 – 7 желтоқсан 1997) – британдық саясаткер, автор, журналист және хабар таратушы, Королева Анасымен, Маргарет Тэтчермен және Руперт Мердокпен жақын байланыста болған. Өмірінің соңғы жиырма жылында ол "Тот" мемлекеттік тікелей ставкалар ұйымының төрағасы болды.
British politician, author, journalist and broadcaster
Woodrow Lyle Wyatt, Baron Wyatt of Weeford (4 July 1918 – 7 December 1997) was a British politician, author, journalist and broadcaster, close to the Queen Mother, Margaret Thatcher and Rupert Murdoch. For the last twenty years of his life, he was chairman of the state betting organisation The Tote.
Жас кездері: 1918-1945
Уитт Лондонның оңтүстік-батысындағы Темзадағы Кингстон қаласында дүниеге келді. Ол Милборн лодж мектебінің негізін қалаушы және директоры Роберт Харви Лайл Уитттің екінші ұлы және оның әйелі Этельдің (қыз есімі Морган) баласы. Американың тәуелсіздік күніне туған ол Америка президенті Вудро Вильсонның құрметіне аталған. Уайт Истборн колледжі мен Оксфордтың Вурчестер колледжінде білім алды, юриспруденцияны оқып, 1939 жылы екінші сынып дипломмен бітірді. Екінші дүниежүзілік соғыс басталғанға дейін он күн бұрын Суффолк полкіне ерікті түрде қатысып, майор шеніне дейін көтерілді. Уайт Нормандияға D күнінен кейін бір күні жіберілді және ол хабарламаларда есімдері тізілді. Ол жоғары лауазымды офицерлерінің бірімен болған жанжалдан кейін әскери сотқа берілуге жақын болды. Кейін Уайт Үндістанға жіберілді. Уайт 1940-50 жылдар аралығында ағылшын әңгімелерінің он томдық жинағын редакциялады. Уайт 15 лейбористтік депутаттан тұратын «Солға Бұрыл» тобының мүшесі болды. 1947 жылдың мамыр айында жарияланған топтың памфлетінде ол үкіметтің қарулы күштерді жеткілікті ылдам демобилизацияламағанын сынады. Клемент Атли 1951 жылдың сәуір айында Уайатты Соғыс министрлігінің хатшысы етіп тағайындады, ол 1951 жылдың қазан айындағы сайлауда лейбористер жеңілгенге дейін алты ай осы лауазымда болды. Ол Уайатты Ричард Димблбиге қосылып «Панорама» бағдарламасын сыртқы істер жөніндегі тілші ретінде жүргізуге шақырды. Кейін ол былай деп жазды: «Менің телеарнадағы қосылуларым мені атаққа жеткізді. Біздің көрермендеріміздің саны 9-14 миллионға жететін еді. Көшеде немесе кез келген қоғамдық орында мені танитын және автографымды сұрайтын адамдар көп болды». 1956 жылдың ақпан айында Алжирде «Панорама» бағдарламасын түсіру кезінде Уайт пен оның телеарна тобына француз отаршылары шабуыл жасады, олар оларды американдықтар деп қате түсінді. 1956 жылдың сәуір айында Біріккен инженерлік одақтың (AEU) басқару мүшесі Билл Каррон Уайатқа коммунистердің одақтың лауазымдарына сайлауда дауыстарды бұрмалап, одақты басып алуға тырысып жатқанын хабарлады. Атқару комитетіндегі екі лауазымға сайлау алда тұрды және коммунистер жеті орынның үшеуін иеленгендіктен, коммунистер көпшілікке ие болуы мүмкін еді. Уайт кейін былай деп жазды: «Еңбек партиясы мен экономика үшін еңбекшілер конференциясында экстремистік саясатты қолдаған үлкен AEU блогының дауысының қаупі анық болды». Би-Би-Си бас директоры сэр Ян Джейкоб Уайатқа осы мәселе бойынша «Панорама» бағдарламасын жасауға рұқсат берді, ол 1956 жылдың 14 мамырында эфирге шықты. Уайт кейіннен өзінің бағдарламасы «одақ әлемін дүр сілкіндірді. Дауыс беру 40 пайызға өсті. Бұл коммунистік үміткерлердің барлық үш лауазымды жеңуіне жеткілікті болды. AEU құтқарылды» деді. 1956 жылдың қыркүйегінде ол коммунистік қауіп туралы бірнеше мақала жазды. Бұл мақалалар «Біздің арамыздағы қауіп» деген атпен памфлет түрінде қайта басылды. 1956 жылдың қазан айында ол Ұлыбританияның ортақ нарыққа қатысуын қолдайтын мәлімдемеге қол қойды. 1957 жылдың маусым айында Уайт «Панорама» үшін апартеид режимі кезінде Оңтүстік Африкаға барды. Кейін ол Оңтүстік Африкадағы қара нәсілді адамдарға «Ежелгі Афины мен Римдегі құлдарға қарағанда да жаман» қаралуын көрсетті және оның бағдарламасы «Британиядағы миллиондаған адамдар Оңтүстік Африкадағы өмірдің шынымен қандай екенін: жанды жанартаудың астындағы жұмақ» көрді. Оңтүстік Африканың сыртқы істер министрі Эрик Лоу Уайттың бағдарламасына қатысты британ үкіметіне ресми шағым жасады. Уайттың AEU-дегі коммунистік дауыспен айла-шарғы жасау туралы бағдарламасынан кейін Джок Бёрн Уайтқа коммунистер соғыстан бері дауыстарды бұрмалап Электр кәсіпорындары одағын (ETU) бақылап отырғанына дәлелдерді берді. Уайт Иан Джейкобтан ETU-дағы одақтық демократия туралы «Панорама» бағдарламасын жасауға рұқсат алды. Бұл 1957 жылдың 9 желтоқсанында эфирге шықты және Уайт Лес Кэннонның коммунистік дауыспен алданғанын көрсетті. Одақтың ережелері одақ мүшелеріне одақ мәселелерін жұрт алдында талқылауға тыйым салғандықтан, Уайттың бағдарламасындағы ETU мүшелерінің беттері жасырылды. 1958 жылдың қаңтарында Уайт бұл тақырыпта New Statesman журналына мақала жазды. 1961 жылдың шілдесінде Жоғарғы сот судьясы Вин 1959 жылғы ETU-дың бас хатшысы сайлауында коммунист Фрэнк Хакселл алаяқтықпен жеңіске жеткенін және Берн бас хатшы болғанын мәлімдеді. Уайт одақтық сайлауларда міндетті құпия дауыс беруді қолдады, ол ақырында 1988 жылғы Жұмыспен қамту заңына енгізілді. 1958 жылдың қаңтарында Еңбек партиясының Ұлттық атқару комитеті Холборн мен Сент-Панкрас сайлау округінің Еңбек партиясынан Уайатты «жұмысшы табысына қарсы қызметі» үшін үміткерлер тізімінен шығару туралы өтінішті қабылдамады. Уайт Ақпараттық зерттеу департаментінің (IRD) жақын адамы болды, ол шетелдік кеңсеге қарасты құпия бөлімше, бұл бөлімше қасақана бұрмалау, отаршылдыққа қолдау және коммунизмге қарсы насихат таратумен айналысты. IRD Уайатты коммунизмге қарсы насихат жариялауға пара берді, ал IRD британдық дипломатиялық миссияларды тарату үшін пайдаланды. IRD насихатының маңызды таратушысы болғандықтан, Уайт Суық соғыс пен британдық насихатты зерттейтін тарихшылардың қызығушылығын тудырады.
Born in Kingston upon Thames, southwest London, Wyatt was the second son of Robert Harvey Lyle Wyatt, the founder and headmaster of Milbourne Lodge School, Esher, and his wife Ethel (née Morgan). Born on America's Independence Day, he was named after the American President Woodrow Wilson. Wyatt was educated at Eastbourne College and Worcester College, Oxford, where he read jurisprudence and graduated with a second class degree in 1939. He volunteered for military service ten days before the outbreak of the Second World War with the Suffolk Regiment and rose to the rank of major. Wyatt was posted to Normandy on D Day plus one and was mentioned in despatches. He was nearly court martialled after an acrimonious exchange with one of his senior officers. Wyatt was afterwards posted to India. Wyatt edited ten volumes of English Story (1940–50). Wyatt was a member of the 15 strong Keep Left group of Labour MPs. In the group's pamphlet, published in May 1947, he criticised the government's failure to demobilise the armed forces quickly enough. Clement Attlee appointed Wyatt Under Secretary at the War Office in April 1951, an office he held for six months until Labour was defeated in the October 1951 election. She asked Wyatt to join Richard Dimbleby in presenting Panorama as the programme's foreign affairs reporter. He later wrote: "My TV appearances catapulted me into fame. We had an audience of between 9 and 14 million. When I walked in the street or went into any public place I was recognized and my autograph sought". In February 1956, during the filming of a Panorama programme in Algeria, Wyatt and his television crew were attacked by French settlers who had mistaken them for Americans. In April 1956 Bill Carron, a member of the executive of the Amalgamated Engineering Union (AEU), informed Wyatt that Communists were trying to take over the union by falsifying votes for union officials. There were upcoming elections for two posts on the Executive and as the Communists already held three out of the seven seats, there was a possibility of a Communist majority. Wyatt later wrote: "The threat to the economy and to the Labour Party of a huge AEU block vote supporting extremist policies at Labour conferences, was obvious". The Director General of the BBC, Sir Ian Jacob, authorised Wyatt to produce a Panorama programme on it, which was broadcast on 14 May 1956. Wyatt later claimed that his programme "shook the union world. The voting went up by 40 per cent. it was enough to defeat the Communist candidates for all three posts. The AEU was saved". In September 1956 he wrote a series of articles in the Illustrated about the Communist threat to the trade unions and therefore, due to the influential trade union block vote, to the Labour Party. These were republished in pamphlet form as The Peril in Our Midst. In October 1956 he signed a statement urging British participation in the Common Market. In June 1957 Wyatt visited South Africa under apartheid for Panorama. He later wrote that the treatment of black South Africans was "worse than that of slaves in Ancient Athens or Rome" and that his programme was "the first time that millions in Britain got a glimpse of what life was really like in South Africa: paradise under a live volcano". Eric Louw, the South African Minister of External Affairs, made an official complaint to the British government about Wyatt's programme. After Wyatt's programme on Communist vote rigging in the AEU, Jock Byrne gave Wyatt documents containing evidence that since the war Communists had controlled the Electrical Trades Union (ETU) by falsifying votes. Wyatt received the permission of Ian Jacob to make a Panorama programme on union democracy in the ETU. This was broadcast on 9 December 1957 and Wyatt brought to light that Les Cannon had been defrauded of his election to the ETU's Executive by Communist vote rigging. As union rules prohibited union members from discussing union affairs in public, ETU members on Wyatt's programme had their faces hidden. In January 1958 Wyatt wrote an article on the subject for the New Statesman. In July 1961, Justice Win of the High Court declared that the 1959 election for the ETU's general secretary was fraudulently won by the Communist Frank Haxell and that Byrne was the general secretary. Wyatt campaigned in favour of compulsory secret ballots for union elections, which was eventually embodied in the Employment Act 1988. In January 1958 the National Executive Committee of the Labour Party rejected a request from the Holborn and St Pancras constituency Labour Party that Wyatt should be removed from the list of prospective parliamentary candidates due to his "anti working class activity". Wyatt was a close figure within the Information Research Department (IRD), a secret branch of the Foreign Office dedicated to publishing misinformation, pro colonial, and anti communist propaganda. The IRD used bribes to convince Wyatt to publish anti communist propaganda, which the IRD would boost by using British diplomatic missions for distribution. Due to his role as a prime outlet for IRD propaganda, Wyatt is of interest to historians studying the Cold War and British propaganda.
Парламент мүшесі: 1959-1970
Ол 1959 жылы Лестерширдің Босворт ауданынан депутат болып парламентке оралды. Уайттың айтуынша, Гайтскелл оған оппозицияның бас ұйымдастырушысы Берт Боуденнің Гайтскеллдің көлеңкелік кабинетіне тағайындалуына вето салғандығын айтты. 1960 жылы маусымда АЭО-ның Хинкли бөлімшесінде сөйлеген сөзінде Уайт Транспорт және жалпы жұмысшылар одағының Бас хатшысы Франк Кузинсті "блок дауысы бар қатыгез" деп атады. 1992 жылы Лейбористердің төртінші рет сайлауда жеңіліске ұшырағаннан кейін Энтони Ховард Лейбористердің жүргізген сауалнамаларының нәтижесінде, партия кәсіподақтармен байланысты болғанда тағы бір сайлауда жеңіске жете алмайтынын көрсеткенін айтты: "Вудроу Уайаттың марқұм Франк Кузинсті "блок дауысы бар қатыгез" деп сипаттауы тек зиянды сөз емес еді: ол сайлаушылардың Лейбористер туралы пікірінде ешқашан сөнбеген шамды жақты". 1961 жылы қарашада Уайт The Guardian газетіне мақала жазып, Лестерде сөз сөйлегенде консерваторларды биліктен ығыстыру үшін Либерал-Лейб келісімін жақтады. Уайттың айтуынша, ашуланған Гайтскелл оған телефон соғып: "Неге партиядан шығып, мені ұялтуды тоқтатпайсың?" деді. 1962 жылдың қаңтарында Уайт бұл идеяны New Statesman газетінде қайталағаннан кейін, Гайтскелл Босворт Лейбористік партиясына (Уайттың қатысуымен) сөз сөйлеп, оны қабылдамады. Лейбористік партияның Бас хатшысы Морган Филлипс Уайатқа хат жазып, егер ол Либ-Лейб келісімін жақтауын тоқтатса, партиядан шығарылатынын ескертті. Уайт келісім берді. Кейбіреулер оны конформист емес, ал басқалары партиялық шешімдерге бейімделе алмайтын, қатаң нақты көзқарастары бар адам деп қарады. Ол 1964-1970 жылдардағы парламенттерде болат өнеркәсібін қайта ұлттандыруға қарсылық көрсетті. Оның Бертран Расселмен жасаған он үш сұхбаты 1960 жылы "Бертран Рассел өз ойын айтады" деген атпен жарияланды. Уайт 1970 жылғы жалпы сайлауда жеңілді.
He returned to Parliament in 1959 as member for Bosworth, Leicestershire. According to Wyatt, Gaitskell told him that the Opposition Chief Whip, Bert Bowden, vetoed his appointment to Gaitskell's Shadow Cabinet. In a speech to the Hinckley branch of the AEU in June 1960, Wyatt called the General Secretary of the Transport and General Workers' Union, Frank Cousins, "the bully with the block vote". After Labour's fourth successive electoral defeat in 1992, Anthony Howard said that Labour's own polling evidence suggested that Labour could not win another election so long as it was identified with the trade unions: "Woodrow Wyatt's description of the late Frank Cousins as "the bully with the block vote" was not just a damaging phrase: in the electorate's perception of Labour it lit a candle that has never really gone out". In November 1961, Wyatt wrote an article for The Guardian and delivered a speech in Leicester, both times advocating a Lib–Lab pact to keep the Conservatives out of power. According to Wyatt, a furious Gaitskell telephoned him, saying: "Why don't you get out of the Party and stop embarrassing me?" In January 1962, after Wyatt repeated this idea in an article for the New Statesman, Gaitskell delivered a speech to the Bosworth Labour Party (in Wyatt's presence) rejecting it. The General Secretary of the Labour Party, Morgan Phillips, wrote to Wyatt, warning him that unless he dropped his advocacy for a Lib−Lab pact, he would be expelled from the party. Wyatt acquiesced. He was seen by some as a maverick and by others as a man of firm convictions which made him temperamentally unsuited to 'toeing the party line'. He rebelled in the 1964–1970 parliaments over the re nationalisation of the steel industry. His thirteen interviews with Bertrand Russell were published as Bertrand Russell Speaks His Mind in 1960. Wyatt was defeated at the 1970 general election.
Журналистика және Тоте: 1970-1997
Белсенді саясаткерліктен бас тартқаннан кейін, Уайтты Ішкі істер министрі Рой Дженкинс 1976 жылдан 1997 жылға дейін ат жарысы тотализаторы кеңесінің төрағасы етіп тағайындады. Бастапқыда ол жемқорлықпен күрескен белсенді төраға болды, бірақ кейіннен немқұрайлыға бой алдырғандықтан, «Тоте» тоқырап қалды деген пікір қалыптасты. Джон Маккририктің айтуынша: «Тоте банкротқа жақын болды, ол оны қайта жаңғыртты. Ол тікелей тікелей ставкалар саласындағы маңызды күшке айналдырды. Ол төраға болған кезде «Тоте» толық дерлік құлдырап кеткен еді, бірақ жеке тұлғасының тартымдылығы мен компьютерлендіруді енгізу арқылы оны танымал етті». 1979 жылдың шілдесінде Рой Дженкинс Уайт пен Тэтчер кездескеннен кейін күнделігіне былай деп жазды: «Вудроу онымен өте жақын, еркін, оңай, өзін-өзі шектемей сөйлейді, қалағанын айтады». Уайт көбінесе түн ортасынан кейін немесе жексенбі күні таңертең Тэтчерге кеңес беру үшін қоңырау шалатын. Джон Кэмпбеллдің сөзіне қарағанда, Тэтчер Уайттың кеңесін әрқашан қабылдамайтын, бірақ «оның министрлері «Вудроудың» осы немесе сол саясатқа қатысты айтқандарын естіп шаршады». Осы кезеңде ол апартеидтік Оңтүстік Африкаға қарсы санкцияларға қарсы болды және Нельсон Мандела мен АҰК «коммунистік үлгідегі қара диктатураны» орнатуға тырысады деп жазды. 1986 жылы Уайт Оңтүстік Африкаға сапар шегіп, жануарлар сақталған жерде қара және ақ балалардың бірге ойнағанын көрді, содан кейін: «Олар жолдастар. О, Оңтүстік Африканың қалған бөлігі де осындай болса ғой» деді. Ол сондай-ақ президент Ботамен сұхбаттасып, АҰК-тің тыйымдалуын тоқтатуды ұсынды. 1983 жылы ол рыцарь атағын алды және 1987 жылдың 3 ақпанында Стаффордшир графтығындағы Уифордтың бароны Уайт титулымен өмірлік пэр ретінде жарияланды. Уайт отбасы он жетінші ғасырда Уифордта тұрған. Оның «Оптимистің жаңғырығы» атты автобиографиясы 1985 жылы жарық көрді. 1980 жылдардың ортасында ол Руперт Мердоктың электршілер одағымен келіссөздер жүргізудегі маңызды өкілі болды және News International компаниясының Уэппингке көшуіне көмектесті. 1990 жылы Тэтчердің құлауынан кейін Уайт Джон Мейджорды қолдады. Алайда, 1993 жылы ол канцлер Норман Ламонтты қызметтен босатудан кейін Мейджорды уақытша қолдауын тоқтатты. Уайт Ламонттың отставка туралы сөзін жазуға көмектесті. Консервативті тарихшы лорд Блейк Уайтты «белгілі жалғаншы» деп атады. Тэтчердің ресми биографы Чарльз Мур Уайттың күнделіктері «осы дәуірдің көптеген жетекші тұлғаларының, соның ішінде Тэтчер ханымның» қызметтен тыс «пікірлері мен көзқарастары үшін жақсы дереккөз. Олар оның достарының арасында болған кездегі жеке реакцияларын көрсетеді».
After ceasing to be an active politician, Wyatt was appointed by the Home Secretary, Roy Jenkins, as Chairman of the Horserace Totalisator Board, a post he held from 1976 to 1997. At first he was an active chairman, rooting out corruption, but was later seen as complacent and considered to have allowed the Tote to stagnate. According to John McCririck: "The Tote had been bankrupt and he turned it round. He made it a force in betting. When he became chairman, the Tote was a total mess but he put it on the map by his sheer personality and flair along with the introduction of computerisation". In July 1979, Roy Jenkins recorded in his diary after meeting Wyatt and Thatcher: "Woodrow is on very close terms with her, talks freely, easily, without self consciousness, says anything he wants to". Wyatt would usually ring Thatcher after midnight or on Sunday mornings where he would give her advice. According to John Campbell, Thatcher did not always accept Wyatt's advice but "her ministers got sick of being told what 'Woodrow says' about this or that policy". During this time he was vocal in opposing sanctions against apartheid South Africa, writing that Nelson Mandela and the ANC were trying to establish "a communist style black dictatorship". Wyatt visited South Africa in 1986 and during a visit to a game reserve he saw black and white children playing together, leading him to remark: "They are comrades. Oh, if the rest of South Africa could be like that". He also interviewed President Botha and put to him that he should unban the ANC. He was knighted in 1983 and was created a life peer on 3 February 1987 with the title Baron Wyatt of Weeford, of Weeford in the County of Staffordshire. The Wyatt family had lived at Weeford in the seventeenth century. His autobiography, Confessions of an Optimist, was published in 1985. In the mid 1980s he played a key role as Rupert Murdoch's fixer in brokering negotiations with the electricians' union, aiding News International to move to Wapping. After Thatcher's fall in 1990, Wyatt supported John Major. However, he temporarily dropped his support for Major after he sacked his Chancellor, Norman Lamont, in 1993. Wyatt helped Lamont write his resignation speech. Lord Blake, the Tory historian, called Wyatt a "notorious liar". Charles Moore, Thatcher's authorised biographer, claims Wyatt's journals "are a good source for the 'off duty' remarks and attitudes of many of the leading figures of the age, including Mrs Thatcher. They often reveal her private reactions to public events when she considered herself among friends".