Кіріспе

Америкалық суретші, американдық газет редакторы Сэмюэл Эмери Чемберлен (27 қараша 1829 – 10 қараша 1908) – американдық әскер қызметшісі, суретші және жазушы, 19 ғасырдың ортасында Американың оңтүстік-батысы мен Мексиканы саяхаттаған.

Ерте өмір

Чемберлен Нью-Гэмпшир штатының Центер-Харбор қаласында Эфраим Чемберлен мен Лидия Леонард Чемберленнің отбасында дүниеге келді. Көп ұзамай ол Бостонға, Массачусетске көшіп барды, онда балалық шағының көп бөлігін өткізді. 1844 жылы 15 жасында ол үйден рұқсатсыз Иллинойсқа кетіп қалды. Екі жылдан кейін ол 2-ші Иллинойс ерікті полкіне қосылып, Техасқа Мексика-Америка соғысына қатысу үшін бағытталды. Сан-Антониода Чемберлен тұрақты армияға қосылып, 1-ші АҚШ драгундарының құрамына кірді. Ол 1847 жылдың ақпан айында Буэна-Виста шайқасында, сондай-ақ Мексикадағы бірнеше операцияларда шайқасты. 1849 жылы ол дезертир деп жарияланды және 1854 жылға қарай отбасын құру үшін Бостонға оралды. 1855 жылдың 4 шілдесінде Мэри Китке үйленді, олардан үш бала дүниеге келді. Өзінің айтуынша, Чемберлен Техас-Мексика шекарасындағы қақтығыстардың жағымсыз жақтарына да қатысқан. Атап айтқанда, ол белгілі бір уақыт бойы Джон Глантонның басқаруымен жүрген атақты Глантон бандасымен бірге болды. Мексика билігі оларды соғыстан кейін жау апачтарды іздеп, өлтіру үшін жалдаған. Банда сыйлық алу үшін күмәнді жағдайларда бас киімдерін алып, оның мүшелері ақырында Мексика үкіметімен заңнан тыс деп жарияланды. Чемберленнің осы кезеңдегі естеліктері тексалық судья Холденнің, Глантонның оң қол оқушысы ретінде бар екендігін растайтын жалғыз белгілі бастапқы дереккөз болып табылады. Чемберлен мен басқалар қашып құтылған кезде, 1850 жылдың сәуір айында Глантон мен оның бірнеше адамдары қазіргі Аризона штатындағы Юма қаласының жанында Юма тайпасы тарапынан қырғынға ұшырады. Қырғыннан кейін Чемберлен Калифорнияға барып, үш жыл тұрды. Соның ішінде 1863 жылдың 17 наурызында Вирджиния штатындағы Келли Фордта Конфедерация әскерінің оғы оның сол жақ жақ сүйегіне тиді. 1893 жылы зейнеткерлікке шығып, Вурчестердің жанындағы Барр Плейнс қаласында қоныстанды. Чемберлен 1840 жылдардағы саяхаттары, әсіресе Мексика-Америка соғысындағы қызметі және Глантон бандасымен болған оқиғалары туралы "Менің мойындауым: Роугтың естеліктері" атты өмірбаяндық еңбегін жазып, суреттеп берді. Ол оны 1855 және 1861 жылдар аралығында жазған. Көптеген әңгімелері сол кездегі танымал романтикалық әдеби стильде асыра сілтенгенімен, зерттеулер олардың көпшілігін шындық деп растады. Мексика-Америка соғысы кезіндегі американдық сарбаздың тәжірибесін шынайы бейнелегені үшін Чемберленнің еңбегі соғысты зерттейтін тарихшылар үшін құнды бастапқы дереккөз ретінде қызмет етеді. Бұл еңбек 1985 жылы Кормак Маккартидің "Қанды меридиан" романының сюжеті мен кейіпкерлеріне де әсер етті. Романның "бала" деп аталатын басты кейіпкері Чемберленнің бейнесінен шабыттанған делінеді. "Life" журналы осы мәтіннің нұсқасын 1956 жылдың 23 шілдесі, 30 шілдесі және 6 тамызында жариялады. Чемберлен 1908 жылдың 10 қарашасында Массачусетс штатының Вурчестер қаласында қайтыс болды және Маунт-Оберн зиратында жерленді.