Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Жапон қыш тоқымасының түрі – Хаги ыдыстары (萩焼) – дәстүрлі түрде бұрынғы Нагато провинциясының Ямагучи префектурасындағы Хаги қаласынан бастау алған жапон қыш тоқымасының түрі.
Type of Japanese pottery
Hagi ware (萩焼) is a type of Japanese pottery traditionally originated from the town of Hagi, Yamaguchi, in the former Nagato Province.
Тарих
Хаги керамикасының тарихы 16-шы ғасырдың соңында Жапонияның Корея түбегіне жасаған әскери жорығынан кейін, Ямагучи префектурасының Жапон теңізіндегі Хаги қаласына корей сазгерлерінің келуімен тікелей байланысты. Осының нәтижесінде көптеген корей шеберлері тұтқынға алынып, Жапонияға жеткізілді, олар Сацума, Арита және Хаги (“хаги яки”) сияқты жаңа керамика түрлерін қалыптастыруда маңызды рөл атқарды. Сол кездегі Хаги аймағының феодалдық билеушісі Терумото Мори жеке шай ішу рәсімдері үшін және сыйлықтар ретінде Хаги керамикасын жасау мақсатымен Мацумото қаласындағы (қазіргі Хаги қаласы) сазгерлерді тағайындады. Мацумотодағы сазгерлер өнімділігін үнемі арттырып, 17-шы ғасырдың ортасында Фукава аумағында (қазіргі Нагато қаласы) көптеген пештер салынды. Алайда, 1868 жылғы Мейдзи реформасынан кейін, Мори билігінде жұмыс істеген сазгерлер жұмыстан босатылып, дербес кәсіпкерлікпен айналыса бастады. Бірте-бірте Хагиден тыс жерлерде де пештер салынып, Ямагучи қаласының Мияно ауданына және Ямагучи префектурасының оңтүстік-батыс аймақтарына тарады. Осылайша, Хаги керамикасын жасау Эдо дәуірі бойына жалғасты. Хагидегі шай ішу рәсімдері мен шайханалар дәстүрі бүгінгі күнге дейін сақталған, бұл өз кезегінде ыдыстарға деген сұранысты арттырды. Белгілі шай ішу рәсімінің шеберлері: Кораизаэмон Сака XI және Кораизаэмон Сака XII (高麗左衛門), Саката Дейка XIII (坂田泥華), Тобей Тахара XII (田原陶兵衛) және Ю Окада (岡田裕). Тағы бір сарапшы – Мивако Масаки. Жапондық емес шебер – швед Бертил Перссон.
The origins of Hagi ware can be traced back to the arrival of Korean potters to Hagi, a town situated in Yamaguchi Prefecture on the Japan Sea, following Japan's military invasion of the Korean peninsula in the late 16th century. As a result, a large number of Korean craftsmen were abducted and transported to Japan, where they played a crucial role in establishing new pottery types such as Satsuma, Arita, and Hagi ware ("hagi yaki"). The local feudal lord of the Hagi area at the time, Terumoto Mōri, had appointed potters in a castle town of Matsumoto (presently the city of Hagi) in order to create Hagi wares for his personal tea ceremonies and as gifts. The potters in Matsumoto steadily increased their production so that more kilns were established in Fukawa territory (presently the city of Nagato) during the mid 17th century. However, due to the Meiji Restoration in 1868, the potters employed by Lord Mori were dismissed and began to run their own independent businesses. Gradually, more kilns were built outside of Hagi, spreading to the Miyano area of Yamaguchi city and also to other parts of the southwest region of Yamaguchi Prefecture. Thus, Hagi ware production continued throughout the Edo era. The tradition of tea ceremonies and tea houses continue to this day in Hagi, which in turn created demand for vessels. Some well known tea ceremony artists include Koraizaemon Saka XI and Koraizaemon Saka XII (高麗左衛門), Sakata Deika XIII (坂田泥華), Tobei Tahara XII (田原陶兵衛) and Yū Okada (岡田裕). Another expert is Miwako Masaki. A non Japanese artist is Bertil Persson, a Swede.
Сипаттамалары
Хаги керамикасының нәзік пішіні мен табиғи, ажарлы түстері жоғары бағаланады. Кейде, түбіндегі қасақана жасалған сынықтарға назар аударуға болады – жергілікті шеберлер Эдо дәуірінде Мори кланына сыйлық ретінде берудің орнына, осы бұйымдарды саудагерлерге сату үшін осылай еткен. Бүгінгі күнге дейін Хаги керамикасы тұтынушылардың талаптарына, Хаги суретшілерінің эстетикалық талғамдарына және айналағы ортаға жауап ретінде өзгеріп, дамуда.
The subtle form and natural, subdued colors of Hagi ware are highly regarded. One might also notice a chip on the bottom, which was deliberately made by local pottery makers to sell the ware to merchants instead of presenting them as gifts to the Mōri clan during the Edo period. Even today, Hagi ware continues to evolve in a response to the demands of customers, the aesthetic preferences of Hagi artists, and the environment.
Ақ хаги
Ақ Хагиді Мива отбасы – бүкіл Жапонияда ең жоғары бағаланған керамикалық шеберлердің бірі жасады. Олардың пештері Канбун 3 (1663) жылы Хагидің Мацумото аймағында Лорд Мори Терумотоға шай құралдарын жасау үшін салынды. Мива шеберлерінің із кешімен келген ұрпақтары шай құралдарынан өзге, раку керамикасын (Киотода зерттелген Киосетсу I және IV), мифтік жандардың мүсіндерін (Киосетсу VI және VII) және үстелге арналған ыдыстарды да жасады. 1930 жылдары Мива Кюва (Кюсецу X) жылы әрі нәзік шауандарымен және басқа да шай құралдарымен Хаги шайының дәстүрін жаңартты. Ол ежелгі қыш рецептісін сабанды өртеу әдісін өзгертіп, оны глазурь ерітіндісіне қосып, нәтижесінде ақ түстің таза нұсқасын жасады. Кейін, оның кіші інісі Мива Юсецу (Кюсецу XI) өзінің "Они Хаги" (шайтан Хаги) шауандарымен оған қуат пен күш қосты. Ағайындылар 1970 және 1983 жылдары Жапон үкіметі тарапынан Хаги өнімдері үшін "тірі ұлттық қазына" деп танылды. Юсецудың үлкен ұлы – Рёсаку, ол әкесі 2003 жылдың сәуір айында оған осы құрметті дәреже бергендіктен, қазір Кюсецу XII деп белгілі. Қара глазурь құрамында темірдің жоғары деңгейі бар, ол ақ глазурьбен контрасты күшейтеді. Ақ глазурь құрамында фельдшпат пен ағаш күлі бар. Ол бастапқыда қара және тұтқырлығы жоғары, әсіресе ыдыстан төмен ағарда байқалады. Әдетте, керамист ыдысты ақ глазурьге батырады, ал оны шығарғанда, глазурь қалаған бағытта баяу тамшылап түсуі үшін ыдысты айналдыра алады. Мақсаты – баяу тамшылап түсетін глазурь арқылы бұйымға көлем мен қозғалыс беру, мысалы, тамшының ағыны арқылы уақыттың өтуін бейнелеу. Глазурьдегі көміртек оттеу кезінде буланып, мөлдір ақ түске айналады, ал жоғары темірлі глазурь қара түс ретінде пайда болады. Ыдысты жабатын бай ақ глазурь және оның фонындағы қара глазурь бір-бірімен күшті контраст құрайды.
The white Hagi was developed by the Miwa family, one of the most highly regarded potting families in all of Japan. Their kiln was established in Kanbun 3 (1663) in the Matsumoto area of Hagi in order to produce tea utensils for Lord Mori Terumoto. Successive generations of Miwa potters have produced all sorts of works besides tea ware, including Raku ware (Kyusetsu I and IV studied in Kyoto), figurines of mythical creatures (Kyusetsu VI and VII), and vessels for the table. In the 1930s, Miwa Kyuwa (Kyusetsu X) revitalized the Hagi tea world with his warm and sensuous chawan and other tea utensils. He adjusted the old pottery recipe by altering how the straw was burned and mixing it into the glaze solution to ultimately create a purer shade of white. Later, his younger brother Miwa Jusetsu (Kyusetsu XI) added power and strength with his Oni Hagi (devil Hagi) chawan. The brothers were named as living national treasures by the Japanese government for their Hagi wares in 1970 and 1983, respectively. Jusetsu's eldest son is Ryosaku, who is now known as Kyusetsu XII because his father passed on the honor to him in April 2003. The mixture for the black glaze contains high levels of iron and enhances the contrast with the white glaze. The mixture for the white glaze contains Feldspar and wood ash. It is initially black and very thick in its viscosity, particularly noticeable in the way it flows down the vessel. Typically, the potter dips the vessel into the vat with the glaze for the white, and in extracting the vessel he or she can move the vessel around for the glaze to drip slowly in the direction desired. The aim is for the slowly dripping glaze to add dimension and movement to the piece for example, in expressing the passage of time through the flow of the drip. The carbon in the glaze then evaporates during firing and turns into a translucent white, with the high iron glaze in black emerging from under the background. The rich white glaze that coats the vessel and the black glaze in the background create a strong contrast with each other.