Амазонияның суретшісі: Рамон Пиагуаже және "Мәңгілік Амазония"

Кіріспе

Рамон Пьягуае (1962 жылы Амазонка тропикалық орманындағы Куябено қорығында дүниеге келген, Эквадор) – Секоя тайпасының басшысы Сесилио Пьягуаедің ұлы. Ол әйелі мен төрт баласымен Агуарико өзенінің жанында, Секоя аймағындағы жаңбырлы орманда тұрады. Кішкентай кезінен-ақ ол құмға саусақтарымен ормандарды суреттеген, кейін қара сыямен қағазға түсірген. Сурет өнеріне қатысты әлемнің назарын аударған жас суретшінің алғашқы күш-жігеріне Уиклиф Киелі кітап аудармашылары Орвилл мен Мэри Джонсон қолдау көрсеткен, олар оның ауылында жұмыс істеген. Кейіннен ол барып оқыған евангелистік миссионерлік мектепте түсті қарындаштардың болуы оның талантын одан әрі дамытуға көмектескен. 1993 жылы америкалық антрополог Уильям Викерс, Секоя тайпасын көп жылдар бойы зерттеген, оның сурет салып отырғанын көріп, жұмысының сапасын мойындады. Ол оған майлы бояулардың бірнеше түтігін сыйлап, Рамон Пьягуае бұрын білмеген түстермен сурет салуға шақырды. Ол айлар бойы қолдағы түстерін сынап, айналасындағы ағаштардың, гүлдердің және жануарлар әлемінің керемет түстерін қайта жасай алмау үшін тырысты. Бір жылдың ішінде ол түстерді тамаша сезіп, есте сақтай білді. Уильям Викерс Эквадордың Кито қаласындағы Католик университетінде оның туындыларынан көрме ұйымдастыруға көмектесті. Оның "Мәңгілік Амазонка" атты суреті 51 елден келген кәсіби және әуесқой суретшілердің 22 мыңнан астам жұмысынан іріктеліп, ЮНИСЕФ-ке көмек көрсету мақсатындағы Біріккен Ұлттар Ұйымының 2000 жылғы Мыңжылдық өнер көрмесінде бірінші орынды жеңіп алды. Қартайған миссионерлер Орвилл мен Мэри Джонсон Біріккен Ұлттар Ұйымында өткен көрме туралы естіген соң, Оңтүстік Америка суретшісіне күтпеген сыйлық жасауды шешті. Олар көрме залына кіргенде Рамонды көп адамның қоршап тұрғанын көрді. Ол өзінің жанкүйерлеріне қарағанда, Джонсондарды көріп, жылай бастады. Олар бірнеше сәт құшақтасып, жылады. Секоя тілінде Рамон Орвилл мен Мэриге қайта-қайта: "Сендерді мақтау керек, мені емес. Өйткені сендер бізге ізгі хабарды жеткізу үшін келдіңдер, және мен осылай болуымның себебі сонда деп сенемін" деді. Одан кейін ол бұл шараның демеушісі болған Уэльс ханзадасымен және Біріккен Ұлттар Ұйымының бас хатшысы Кофи Аннанмен кездесті. "Мәңгілік Амазонка" суретін әлемнің түкпір-түкпірінен келген елшілер, суретшілер, мәртебелі тұлғалар, баспасөз өкілдері және жұртшылық тамашалады. Жеңіске жеткеннен кейін ол: "Бұл байқауға қатысуымның себебі – әлемге осы «дүние жүзінің өкпесін» ластану мен жойылудан сақтаудың маңыздылығы туралы хабар жеткізу еді. Мен көргенімді және тұрған жерімді суреттеймін. Бұл менің әлемімді көрсетудің әдемі, жағымды және бейбіт жолы. Бізде тек ормандар ғана бар. Менің суретімді көрген адамдар тек өнерімді ғана емес, Амазонка ормандарын сақтауға көмектесудің өздерінің міндеттерін де түсінеді деп үміттенемін. Менің тайпам, Секоялар, осы орманда мыңдаған жылдар бойы өмір сүрді. Кез келген ағаштың құлауын көру – жақыныңның өлгенін көру сияқты. Бізге ормандарды қорғауға әлемнің көмегі қажет" деді.

Ramón Piaguaje (born 1962 in the Cuyabeno Reserve in the Amazon rainforest, Ecuador), is the son of Cecilio Piaguaje, the Chief of the Secoya Indians. He lives with his wife and four children deep in the rainforest in Secoya territory, close to the Aguarico River. From an early age, he drew the rainforest with his fingers in the sand and later worked with black ink on paper. The young man who has captured the attention of the art world was first encouraged in his efforts by Orville and Mary Johnson, Wycliffe Bible Translators working in his village. The discovery of colored pencils at the evangelical missionary school he later attended enabled him to further develop his talent. In 1993, an American anthropologist, William Vickers, who had been studying the Secoya Indians for many years, spotted him drawing and recognised the quality of his work. He gave him some tubes of oil paints and encouraged him to paint in colour, something which Ramón Piaguaje had been unaware it was possible to do. He spent months experimenting with the colours he had, attempting to replicate the extraordinary range of colours to be found in the trees, flowers, and wildlife around him. Within a year he had developed an astonishing eye and memory for colour. William Vickers helped to organise an exhibition of his work at the Catholic University in Quito, Ecuador. His painting "Eternal Amazon" was selected from over 22,000 entries by professionals and amateur artists from 51 countries won the first prize of the United Nations Millennium Art Exhibition in aid of UNICEF "Our World in the Year 2000." When the elderly missionary couple, Orville and Mary Johnson, heard about the exhibit at the United Nations, they decided to surprise the South American artist. They entered the exhibition hall and found Ramon surrounded by many people. As he looked beyond his admiring fans, he saw the Johnsons and began to cry. They hugged and wept for several moments. In Secoya, Ramon repeated over and over to Orville and Mary, "You are the ones that should be honored, not me for you came to give us the gospel, and I believe that is why I now can be here." Since then, he has met the Prince of Wales, who was patron of the event, and the secretary general of the United Nations Kofi Annan, and "Eternal Amazon" has been viewed by ambassadors, artists, dignitaries, and members of the press and public from around the world. When he won he commented: ‘I entered the competition because I wanted to deliver a message to the rest of the world about the importance of keeping this “lung of the world” free from pollution and destruction. I paint what I see and where I live. It is a beautiful, positive, and peaceful way of showing my world. The forest is all we have. I hope that when people see my picture, they do not just look at my art, but realise that it is their obligation to help to preserve the Amazon rainforest. My tribe, the Secoyas, have lived in these forests for thousands of years and to see a tree fall is like seeing a loved one die. We need the world to help us to protect the rainforest’.