Георгий Пятаков: Украинский революционер және совет саясатшысы

Кіріспе

Георгий Леонидович Пятаков (Георгий Леонидович Пятаков; 6 тамыз 1890 – 30 қаңтар 1937) – украин революционері және большевик жетекшісі, 1917 жылғы Ресей революциясы кезінде және одан кейін кеңес саясаткері. Замандастары Пятаковты ерте коммунистік мемлекеттің ең қабілетті экономикалық басшыларының бірі деп есептеген, бірақ оның саяси шешімдері дұрыс болмаған.

Ерте өмір және революцияға дейінгі кезең

Пятаков (партиялық псевдонимдері: Киевский, Лялин, Петро, Япон (япон), Рыжий) 1890 жылы 6 тамызда Ресей империясының Киев губерниясының Черкассы ауданында, қазіргі Украинада дүниеге келді. Оның әкесі Леонид Тимофеевич Пятаков (1847–1915) инженер және ірі Мариинский зауытының директоры болды. Леонид Пятаков сонымен қатар Мусатов, Пятаков, Сиротин және Co. компаниясының тең иесі болды.

Пятаков 14 жасында Киевтегі орта мектепте саяси белсенділікке түсті. 1905 жылғы революция кезінде ол «мектеп төңкерісін» басқарғаны үшін мектептен шығарылып, қарулы тонаулар жасаған анархистік топқа қосылды. 1907 жылы ол Киев генерал-губернаторы Владимир Сухомлиновты өлтіруге қатысты.

Осыдан кейін Пятаков, Бухарин және Бош Стокгольмге көшіп барды, бірақ 1916 жылдың сәуір айында Швеция социалистерінің Швецияны Бірінші дүниежүзілік соғысқа тартуға қарсылық білдіру үшін ұйымдастырған конференцияға қатысқандары үшін Швециядан қуылды. Олар Норвегияның Осло қаласына (сол кезде Кристиания деп аталған) көшіп барды, онда «өте кедейлікте» өмір сүрді. Пятаков пен Бош 1925 жылдың қаңтарында Троцкийдің Қызыл Армия басшысы лауазымынан кетуге мәжбүр болғанын естігеннен кейін, сондай-ақ жүрек ауруы мен туберкулезден зардап шегуінен кейін, Бош өзін-өзі атып өлтірді.

Революция және Азамат соғысы

Ақпан революциясынан кейін Пятаков Норвегиядан Ресейге оралды, бірақ жалған паспорт болғандықтан шекарада тұтқындалды. Кейін ол Петроградқа, содан кейін Киевке жеткізілді. Ол партияның «шекараларды жою» деген ұраны қабылдануын ұсынды, бірақ Ленин оны «үлкен жаңылыс» және «дауылпаздық» деп сынады. 1917 жылдың қарашасында Қазан революциясынан кейін Ленин Пятаковты Петроградқа шақырып, мемлекеттік банк басқармасын тапсырды, себебі банк қызметкерлері жаңа үкіметке қаражат беруден бас тартып жатыр. 1918 жылдың қаңтарында Пятаков Лениннің Германиямен соғысты аяқтау туралы Брест-Литовск келісіміне (1918 жылдың 3 наурызында қол қойылған) қарсы болған Сол жақ коммунистердің жетекшілерінің бірі болды. Ол наразылық танытып, мемлекеттік банктегі лауазымынан кетіп, Украинаға қайтып келді, ал алға жылжып келе жатқан неміс әскеріне қарсы партизандық соғыс ұйымдастыруды жоспарлады. > 1918 жылдың шілдесінде Таганрогта Украина Коммунистік партиясының (большевиктер) құрылтай съезінде Пятаков Орталық комитет хатшысы болып сайланды. Ол Украина Брест-Литовск келісіміне қол қоймағандықтан, Германияға қарсы соғыс жариялауға құқылы екенін мәлімдеді. Ол және оның сол жақтағы қолдаушылары, олардың ішінде Бош пен Андрей Бубнов, 1918 жылдың көп бөлігінде украин партиясын басқарды, бірақ олар немісшіл гетман Павло Скоропадскийге қарсы ұйымдастырған көтеріліс сәтсіз аяқталды. 1918 жылдың қарашасынан бастап, неміс әскері Украинадан шыққаннан кейін, 1919 жылдың қаңтар айының ортасына дейін Пятаков Украинаның Уақытша жұмысшы және шаруа үкіметінің басшысы болды (lang ru). 1919 жылдың қаңтарында Ленин Пятаковты украин үкіметінің басшысы лауазымынан Кристиан Раковскиймен ауыстырды. 1919 жылдың наурыз айында Ресей Коммунистік партиясының 8-ші съезінде Пятаков тағы да Лениннің ұлттық өзін-өзі анықтау тұрғысынан қарсылық көрсетті, оны «барлық контрреволюциялық күштерді біріктіретін» «буржуазиялық» ұран деп айыптады. Пятаков Николай Бухаринмен бірлесіп, 1920 жылы жарық көрген «Трансформация кезеңінің экономикасы» кітабындағы «Көшкінші кезеңде капитализмнің экономикалық категориялары» тарауын жазды. Пятаков Ресей азамат соғысы кезінде және 1920 жылғы Польша-Кеңес соғысы кезінде Украинадағы Қызыл Армияда саяси комиссар болып қызмет етті. 1920 жылдың 1 қаңтарынан 16 ақпанына дейін ол Қызыл Армияның әскери барлау басқармасы болған Тіркеу дирекциясын басқарды.

After the February Revolution, Pyatakov returned to Russia from Norway but was arrested at the border due to having a false passport. He was subsequently escorted to Petrograd, and then finally to Kiev. he proposed that the party adopt the slogan "down with frontiers", which Lenin dismissed as "hopelessly muddled" and a "mess". After the October Revolution, in November 1917, Lenin called Pyatakov to Petrograd to take over the state bank, whose staff were refusing to release funds for the new government. In January 1918, Pyatakov was one of the leaders of the Left Communists, who opposed Lenin's decision to end the war with Germany through the Treaty of Brest Litovsk (signed 3 March 1918). In protest, he resigned his post at the state bank and returned to Ukraine, intending to organise partisan warfare against the advancing Imperial German Army. >

At the founding congress of the Communist Party (Bolsheviks) of Ukraine, in Taganrog in July 1918, Pyatakov was elected as Central Committee Secretary. He maintained that Ukraine was not a signatory to the Brest Litovsk treaty, and could therefore justifiably go to war against Germany. He and his supporters on the left, who included Bosch and Andrei Bubnov, remained in control of the Ukrainian party during most of 1918, but the insurrection which they launched against the pro German Hetman, Pavlo Skoropadskyi, failed. From November 1918, after the German army withdrew from Ukraine, to mid January 1919, Pyatakov was a head of the Provisional Worker's and Peasant's Government of Ukraine (lang ru ). In January 1919 Lenin replaced Pyatakov as head of the Ukrainian government with Christian Rakovsky

In March 1919, while attending the 8th Congress of the Russian Communist Party, Pyatakov again unsuccessfully opposed Lenin's position on national self determination, which he denounced as a 'bourgeois' slogan that "unites all counter revolutionary forces." Pyatakov collaborated with Nikolai Bukharin to co author the chapter on "The Economic Categories of Capitalism in the Transition Period" in The Economics of the Transformation Period, published in 1920. Pyatakov served as a political commissar with the Red Army in Ukraine during the Russian Civil War, and again during the 1920 Polish–Soviet War. From 1 January to 16 February 1920, he led the Registration Directorate, the Red Army's military intelligence arm that went on to become the GRU.

Азамат соғысынан кейінгі кезең

Азамат соғысы аяқталғаннан кейін, 1920 жылдан бастап 1936 жылға дейін Пятаков қысқа үзілістермен экономикалық әкімші болып жұмыс істеді. 1920–1921 жылдары Донбаста көмір өндіру өнеркәсібін басқаруға тағайындалды. 1921 жылдың ақпанында РСФСР Мемлекеттік жоспарлау комитетінің төрағасының орынбасары болып тағайындалды. 1923–1926 жылдары Кеңес Одағының Ұлттық экономика Жоғарғы Кеңесінің төрағасының орынбасары болды. 1922 жылдың маусым-тамыз айларында Пятаков Социалистік революционерлер сотының судьялар алқасының төрағасы болды. Соңында ол 12 айыпталушыны өлім жазасына кесті, бірақ кейіннен өлім жазасы жеңілдетілді. 1923 жылдың қазан айында «Арвид» деген атпен саяхаттап, Пятаков коммунистік революцияны жүзеге асыруға жасалған сәтсіз әрекет кезінде Германияға жіберілген Коминтерннің құрамында болды. Пятаков 1922 жылдың желтоқсанында Лениннің өлім аузында жатқан кезінде жазылған Лениннің өсиетінде аталған алты жетекші большевиктердің бірі болды. Басқа бесеуі – Сталин, Троцкий, Григорий Зиновьев, Лев Каменев және Бухарин – барлығы Политбюроның мүшелері болды, ал Пятаков тіпті Орталық Комитеттің 27 толық мүшесінің бірі емес еді, ол 1922 жылдың сәуір айында алғаш рет кандидат ретінде сайланды. Ол тек 1924 жылдың мамыр айында толық мүше болды. Ленин Пятаковты «көзқарасы мен қабілеті жағынан ерекшеленетін, бірақ маңызды саяси жағдайда сенім артуға тым көп әкімшілік және әкімшілік жағынан берілген адам» деп сипаттады. Пятаков Лениннің өлім аузында жатқан кезінде басталған билік күресінде Леон Троцкийді қолдады. Ол 1923 жылдың қазан айында 46-шы декларацияға қол қойды және содан кейінгі пікірталаста ол «олардың ең агрессивті және тиімді өкілі» болды, ол «барған жерінде ашық айтылған қаулылар үшін үлкен көпшілікке оңай қол жеткізді». Бірақ оның Троцкиймен қарым-қатынасы алыс еді. 1920 жылдары Кеңес үкіметінде жұмыс істеген Саймон Либерман 1920 жылы Қырымда Пятаковпен бірге болған және Троцкий қоңырау шалғанда оның қалай әрекет еткеніне куә болды: ол телефонын жайлап алып, тыңдаған кезде Пятаковтың бүкіл мінезі өзгерді. Ол тез және жүйкелі түрде кенеттен болды. Ол: «Жедел!» – деді және қабылдағышты ауыстырғаннан кейін, әскери жабдығын асығыс киюге кірісті – барлығы, көрінеді. Белбеуін тығыз бекітіп, семсерін және револьверін қаптап, маған қарамай былай деп түсіндірді: «Лев Давидович өзімізбен арамыздағы «қашықтық пафосын» жақсы көреді. Ол, мүмкін, дұрыс айтады». Троцкийді қолдағанына қарамастан, Пятаков коммунистік партияның бір-бірімен татуласпай бөлініп кетуіне алаңдайтын. 1926 жылдың қазан айында Троцкийдің Сталинді «революцияның қабір қазушысы» деп атаған ашулы кездесуінен кейін Пятаков көрінеу күйзеліп, Троцкийден «Неге, неге сіз мұны айттыңыз?» деген сұраққа жауап бергенде, Троцкий оны бір жағынан елемеді. 1927 жылы Пятаков КСРО елшілігінде сауда өкілі ретінде Парижге жіберілді. 1927 жылдың желтоқсанында «троцкистік-зиновьевтік» блогына мүше болғандығы үшін коммунистік партиядан шығарылды. Ол троцкизмнен бас тартқан алғашқы «троцкист» болды. Оның капитуляциясы туралы «Правда» газетінде 1928 жылдың 29 ақпанында жарияланды. Алдағы сегіз жыл бойы ол партиялық бағытпен жүрді. Бұл Троцкийдің қатаң пікірін туғызды: «Пятаков өзіммен бірге топқа жататын кезде мен әзіл-сықақпен Бонапартистік төңкеріс болған жағдайда Пятаков келесі күні өзінің қысқаша ісімен кеңсеге баратынын болжадым. Енді мен шын жүректен айта аламын, егер бұл жүзеге аспаса, онда бұл Бонапарттық төңкеріс болмағандықтан ғана болады, Пиатаковтың кінәсі жоқ». Б.В.Пятаков 1928 жылдың басында Парижде бұрынғы меньшевик Николай Валентиновпен кездесіп, оның қорқыныштан берілғанын айтты, Пятаков оған кеңес коммунистік партиясының тарихи рөлі туралы мақтау сөзін айтып, партия үшін ештеңе қабылданбайды, мүмкін емес, және шынайы большевик партияда өзінің жеке басын өз сенімімен бөлісіп, партиямен шын жүректен келісе алатын дәрежеге дейін батырады. Пятаковты Мәскеуге шақырып, 1928 жылы партия мүшелігіне қайтарып алды. 1928–1929 жылдары Госбанктің төрағасының орынбасары, 1929–1930 жылдары төраға болды. Сталин шаруаларды колхоздарға көшіруге мәжбүрлеу науқанын бастауға бұйрық бергеннен кейін, Пятаков 1929 жылдың қазан айында «колхоздастырудың төтенше деңгейін» шақырып, «социалистік құрылыстың батырлық кезеңі басталды» деп жариялады. Бірақ 1930 жылдың тамызында Сталин кеңес үкіметінің басшысы Вячеслав Молотовқа жазған хатында Пятаковты «жаман комиссар» және «өз бюрократиясының тұтқыны» деп шағымданады. Қыркүйекте ол оны «шынайы оңшыл троцкист» және «зиянды элемент» деп атады. Пятаков 15 қазан күні қызметтен алынып, Бүкіл Одақтық Химия Өнеркәсібі Бірлестігінің басшысы болып тағайындалды. 1932 жылы Жоғарғы Шаруашылық Кеңес таратылғанда және оның бір бөлігі КСРО-ның Ауыр Өнеркәсіп Халық Комиссариатына айналғанда, Пятаков Серго Орджоникидзенің орынбасары болып тағайындалды. 1934 жылдың ақпанында ол Орталық Комитеттің толық мүшелігіне қайта орналастырылды. 1935 жылдың қазан айында ол Стахановшылардың бірінші съезін төрағалық етті.

From the end of the civil war, in 1920, until 1936, Pyatakov worked as an economic administrator, with short interruptions. From 1920 1921, he was placed in charge of the management of the coal mining industry in the Donbas. In February 1921, he was appointed deputy chairman of the Gosplan (State Planning Committee) of the RSFSR. From 1923–1926, he was deputy Chairman of the Supreme Council of the National Economy of the Soviet Union. From June–August 1922, Pyatakov was chairman of the panel of judges during the Trial of the Socialist Revolutionaries. At the conclusion of which, he sentenced all 12 defendants to death though the death sentences were later commuted. In October 1923, travelling under the name 'Arwid', Pyatakov was part of the Comintern sent to Germany during the abortive attempt to bring about a communist revolution. Pyatakov was one of only six leading Bolsheviks mentioned in Lenin's Testament, dictated in December 1922, during Lenin's terminal illness. The other five Stalin, Trotsky, Grigory Zinoviev, Lev Kamenev, and Bukharin were all members of the Politburo, while Pyatakov was not even one of the 27 full members of the Central Committee, to which he had been elected a candidate member, for the first time, in April 1922. He became a full member only in May 1924. Lenin described Pyatakov as "a man undoubtedly distinguished in will and ability, but too much given over to administration and the administrative side of things to be relied on in a serious political situation." Pyatakov supported Leon Trotsky in the power struggle that began during Lenin's terminal illness. He was a signatory of The Declaration of 46 in October 1923, and in the debate that followed he was "their most aggressive and effective spokesman" who "wherever he went easily obtained large majorities for bluntly worded resolutions." But his personal relationship with Trotsky was distant. Simon Liberman, who worked for the Soviet government during part on the 1920s was with Pyatakov in the Crimea, in 1920, and witnessed how he reacted when Trotsky rang:

As he picked up the telephone leisurely and listened, Pyatakov's whole manner changed. It became quick and nervously abrupt. He said, "Right away!" and after replacing the receiver began hurriedly to put on his military equipment – all of it, it seemed. Tightening his belt sprucely, fastening his sabre and his holstered revolver, he explained without looking at me: "Lev Davidovich loves the 'pathos of distance' between us and himself. He is probably right. "|

Despite his support for Trotsky, Pyatakov was anxious that the communist party did not split irreconcilably. After an angry meeting in October 1926, at which Trotsky called Stalin the 'gravedigger of the revolution' to his face, Pyatakov was visibly distressed and demanded of Trotsky "Why, why have you said this? ", but Trotsky simply brushed him aside. In 1927, Pyatakov was sent to Paris as trade representative at the USSR embassy. In December 1927, he was expelled from the Communist Party for belonging to the "Trotskyite–Zinovievite" bloc. He was the first "Trotskyist" to renounce Trotskyism. His capitulation was reported in Pravda on 29 February 1928. For the next eight years he stuck to the party line. This prompted a scathing comment from Trotsky:

When Pyatakov belonged to the same group as I did, I prophesied in jest that in the event of a Bonapartist coup d'état, Pyatakov would go to the office the next day with his brief case. Now I can add more earnestly that if this fails to come about, it will be only through lack of a Bonapartist coup d'état, and not through any fault of Pyatakov's.|

When the former Menshevik, Nikolai Valentinov met Pyatakov in Paris early in 1928 and suggested to him that he has capitulated out of cowardice, Pyatakov riposted with a eulogy about the historic role of the Soviet communist party saying that, for the party, nothing was inadmissible, and nothing impossible, and that a true Bolshevik submerged his personality in the party to the extent that he could break with his own beliefs and honestly agree with the party. Pyatakov was recalled to Moscow and restored to party membership in 1928. He was deputy chairman of Gosbank in 1928–29, and chairman, 1929–30. After Stalin had ordered the start of the campaign to force peasant farmers to move on to collective farms, Pyatakov gave a speech in October 1929 calling for "extreme rates of collectivisation" and declaring that "the heroic period of our socialist construction has begun." But in August 1930, Stalin complained in a letter to the head of the soviet government, Vyacheslav Molotov that Pyatakov was a "poor commissar" and a "hostage to his bureaucracy". In September, he called him a "genuine rightist Trotskyist" and a "harmful element". Pyatakov was removed from office on 15 October, and appointed head of the All Union Chemical Industry Association. In 1932, when the Supreme Economic Council was broken up, and part of it became the People's Commissariat of Heavy Industry of the USSR, Pyatakov was appointed deputy People's Commissar, under Sergo Ordzhonikidze. In February 1934, he was restored to full membership of the Central Committee. In October 1935, he chaired the first congress of Stakhanovite workers.

Тұтқындау және өлтіру

Пятаковтың әйелі 1936 жылғы шілдеде Ұлы тазалаудың бастапқы кезеңінде тұтқындалды. Ол сол кезде Кисловодскіде болған, бірақ Мәскеуге оралып, Сталинмен және басқа да жоғары коммунистермен кездесті. Олар оған НКВД ұстаған Солтүстік оппозицияның бірнеше бұрынғы мүшелері антисоветтік құлпынайға қатысқандарын мойындап, Пятаковты кінәлағандарын айтты. Ол олардың жалған айтқанын мәлімдеді. Сталиннің алты айдан кейін Орталық комитет пленумында айтқан сөзіне сәйкес, Пятаковты алдағы көрсетілімдік сотта мемлекеттік прокурор болып жұмыс істеуге шақырды, ол осы ұсынысқа қуана келісті. Бірақ Сталиннің айтуынша, оған бұл жұмысқа лайықты емес екенін айтқанда, ол: "Мен өзімнің дұрыстығымды қалай дәлелдей аламын? Маған рұқсат беріңдер. Мен өлім жазасына кесілгендердің барлығын, барша жамандықтарды жеке өзім атып өлтіремін!" деді. Бұл Пятаковтың әйелін, балаларының анасын, егер ол кінәлі деп табылса және өлім жазасына кесілсе, өзі атып өлтіруге дайын екенін көрсетеді. Пятаковқа 1936 жылғы 21 тамызда "Правда" газетінде жарияланған мақалаға авторлық құқығын қоюға рұқсат берілді. Бұл мақала Мәскеудегі көрсетілімдік соттардың бірінші жартысында жарық көрді, онда Зиновьев пен Каменев басты айыпталушылар болды: "Бұл адамдар адамгершіліктің соңғы іздерін жоғалтты. Оларды советтер елінің таза ауасын ластаған шірік сияқты жою керек". Бірақ сол күні кешке прокурор Андрей Вышинский Пятаковтың, басқалармен бірге, айыпталушылар тарапынан "қылмыстық контрреволюциялық қызметке" қатысқандығы айтылғанын және тергеліп жатқанын мәлімдеді. 1936 жылғы 11 қыркүйекте Политбюро оны Орталық комитеттен және партиядан шығару туралы шешім қабылдады. 1936 жылғы 12 қыркүйекте Пятаков Нижний Тагилдегі қызметтік көлігінде тұтқындалды. 1937 жылғы 23-30 қаңтарда ол Мәскеудегі екінші көрсетілімдік сотта, яғни "Кеңеске қарсы троцкистік орталық" деп аталған сотта басты айыпталушы болды. Сотта ол Троцкиймен бірлесіп, нацистік Германиямен бірігіп, совет үкіметін құлату мақсатымен "Параллельдік антисоветтік партия орталығы" ісіне қатысқандығы айыпталды. Оларға совет территориясының үлкен бөлігін, соның ішінде Украинаны сыйлық ретінде беруге уәде берілгендігі де айтылды. Соттың ашылу күні Пятаков 1935 жылғы желтоқсанда Берлинге ресми сапармен барған кезде, жеке ұшақпен "Ослодағы" әуежайға жасырын ұшып, Норвегияда эмиграцияда жүрген Троцкиймен кездесіп, одан нұсқау алғанын айтты. Бұл шындыққа сай емес еді. Бірнеше күн ішінде норвегиялық журналистер 1935 жылғы желтоқсанда Ослоның Кьелер әуежайына ешқандай ұшақ қонбағанын, тіпті қыркүйектен мамырға дейін де қонбағанын анықтады. 1937 жылғы 30 қаңтарда ол өлім жазасына кесіліп, 1 ақпанда атылды. Пятаков қайтыс болғаннан кейін 1988 жылғы 13 маусымда Михаил Горбачевтің басшылығымен қабылданған шешім бойынша партияға қайта қабылданды.

Pyatakov's wife was arrested July 1936, during the preliminary stage of the Great Purge. He was in Kislovodsk at the time, but returned to Moscow, and met Stalin and other senior communists, who told him that several former members of the Left Opposition being held by the NKVD had confessed to being part of an anti soviet conspiracy, and had implicated Pyatakov. He insisted that they were lying. According to what Stalin told a Central Committee plenum six months later, Pyatakov was invited to act as public prosecutor in the forthcoming show trial, to which he readily agreed, but, according to Stalin, when told that he would not be suited to the task, he exclaimed: "How can I prove that I am right. Let me. I will personally shoot all those you condemn to be shot, all the bastards." This has been taken to imply that Pyatakov was volunteering to shoot his wife, the mother of his children, if she were convicted and condemned to death. Pyatakov was allowed to put his name to an article that appeared in Pravda on 21 August 1936, halfway through the first of the Moscow show trials, in which Zinoviev and Kamenev were lead defendants, declaring: "These people have lost the last semblance of humanity. They must be destroyed like carrion polluting the pure bracing air of the lands of the soviets ", but that evening the prosecutor Andrey Vyshinsky publicly announced that Pyatakov, among others, had been named by the defendants as being involved in 'criminal counter revolutionary activities, and was under investigation. On 11 September 1936, the Politburo ruled that he was to be expelled from the Central Committee and from the party. On 12 September 1936, Pyatakov was arrested in his service car at the in Nizhny Tagil. From 23–30 January 1937, he was the lead defendant at the second of the Moscow show trials, the trial of the so called 'Anti Soviet Trotskyite Centre', a 'parallel' centre that was supposedly run from abroad by Trotsky with the intention of overthrowing the Soviet government. At his trial he was accused of conspiring with Trotsky in connection with the case of a so called Parallel anti Soviet Party Centre to overthrow the Soviet government in collaboration with Nazi Germany, the latter being promised a reward of large tracts of Soviet territory, including Ukraine. On the opening day of the trial Pyatakov told a story that while he was on an official visit to Berlin in December 1935, he secretly flew by private plane to an airdrome 'in Oslo' where he was taken by car to meet Trotsky, who was in exile in Norway, to receive instructions. This was provably false. Within a few days, Norwegian journalists had established that no aircraft had landed at Oslo's Kjeller airfield in December 1935, nor on any date between September and May. On 30 January 1937, he was sentenced to death, and executed on 1 February. Pyatakov was posthumously rehabilitated and reinstated in the party on 13 June 1988 by a decision taken under the leadership of Mikhail Gorbachev.

Отбасы

Пятаковтың ағасы Леонид (1888–1917) 1916 жылы большевиктерге қосылды, ал 1917 жылы Киев революциялық комитетінің төрағасы болып сайланды. Ол Киевте Орталық Рада билік құрған кезде қалып қойды. Оны 1917 жылғы 25 желтоқсанда казактар тұтқындады, ал 15 қаңтарда Киевтің жанында өлі күйде табылған денесінде азаптау іздері болды. Рада оның өлтірілуіне бұйрық бермегенін мәлімдеді. Олардың тағы бір ағасы Михаил (1886–1958) большевик революциясынан бұрын Конституциялық-демократиялық партияға қосылды. Кейін ол ғалым ретінде жұмыс істеді. Ол үш рет тұтқындалды: 1931 жылы Владивостокта үш жылға жер аударылды; 1939 жылы Бакуде сегіз жылға еңбекпен түзеу лагеріне жіберілді; және 1948 жылы Арал қаласында. Ол Бакуде қайтыс болды. Олардың інісі Иван (1893–1937), Винницада агроном болып жұмыс істеген, 1937 жылы атылып өлтірілді. Олардың әпкесі Вера (1897–1938), биолог болып жұмыс істеген, 1937 жылы тұтқындалып, атылды. Пятаковтың екінші әйелі Людмила Дитятева, ол азамат соғысы кезінде үйленген, 1919 жылы коммунистік партияға қосылды, 1927 жылы Сол қанаттағы оппозиция мүшесі ретінде партиядан шығарылды, ал 1929 жылы қайта қабылданды. Ол 1936 жылғы 27 шілдеде тұтқындалған кезде Мәскеудегі Краснопресненская метро станциясындағы машина жасау шеберханасында жұмыс істеді. 1937 жылғы 20 маусымда атылып өлтірілді. Ол Пятаковпен бірге 1991 жылы ақталуға ие болды. Олардың үш баласы болды. 1919 жылы туған ұлдары Григорий, ата-анасының кесірінен қуғын-сүргінге ұшырамас үшін атын Пролетарский деп өзгертті. Ол 2011 жылы қайтыс болды. 1923 жылы туған қыздары Рада 1937 жылы жетімдер үйіне жіберіліп, Ленинград қоршауы кезінде қайтыс болды. Ең кіші ұлдары Юрий 1929 жылы дүниеге келді, ол да жетімдер үйіне жіберілді. Оның тағдыры белгісіз.