Жаңа Францияның тұңғыш генерал-губернаторы Огюстен де Сафре де Мези

Кіріспе

Жаңа Францияның генерал-губернаторы Огюстен де Саффре де Мези немесе Мези (шамамен 1598 – 6 мамыр 1665) 1663 жылдың 15 қыркүйегінен 1665 жылдың 6 мамырына дейін Жаңа Францияның генерал-губернаторы болды. Франция королі XIV Людовик колонияны 100 серіктес компаниясынан өз бақылауына алғаннан кейін осы лауазымға тағайындалған тұңғыш адам ол болды. Оның қызмет мерзімі Егемендік Кеңестің құрылуымен және епископ Франсуа де Лавальмен болған қақтығыспен ерекшеленді. Мези 1665 жылдың 6 мамырында Квебекте қызмет бабында қайтыс болды.

Ерте өмір

Мези нормандық шағын ақсүйектер отбасынан шыққан. Оның ата-анасы Анн Тибуст және Одет де Саффрей, Мези, Вимонт және Эсковилл иесі болған. Жан де Берньердің шәкірті ретінде Каен шөлді үйіне зейнетке шығар алдында ол Каен қаласының басшысы қызметін атқарды. Лаваль Мезимен сол жерде танысты, кейіннен 1658 жылы Жаңа Францияның апостолдық викарийі болып тағайындалды.

Жаңа Франция генерал-губернаторы

1663 жылы Людовик XIV Жаңа Францияны патшалық провинция деп жариялады және колонияны 100 серіктес компаниясынан алып тастады. Патша Пьер дю Бу д’Авугорды губернатор лауазымынан шақырып алды және Францияға қысқа уақытқа оралған Лавальға оның орнын басатын адамды табуды тапсырды. Лаваль Мезиді бұл лауазымға ұсынды, оның басшылығымен «Оны [Лавальды] Францияға әкелген барлық бұзушылықтар Канададан жойылар еді» деп жазды. Мези патша үш жылдық мерзімге келісімін беріп, қарызын төлейтінін ұсынғанға дейін келісуден бас тартты. Мези мен Лаваль 15 қыркүйекте 1663 жылы үш айлық теңіз саяхатынан кейін Квебекке келді. Саяхат барысында Мези мен Лавальмен бірге келген 219 шартты жұмысшы мен қоныс аударушының 60-ы аурудан қайтыс болды. Ол келгеннен кейін көп ұзамай, Урсулиндік монах Мария де л’Инкарнация Мези туралы былай деп жазды: «Ол Нормандиядан келген өте ізгі және тура джентльмен, марқұм Мсье де Берниэльдің жақын досы, ол өмірінде оны Құдайға жетелеу үшін көп нәрсе жасады». Келуінен кейін алғашқы Егемендік Кеңесті құру міндеті жүктелген Мези Лавальдың ұсыныстарына сүйеніп, бес кеңесші және бас прокурорды тағайындады. Егемендік Кеңестің алғашқы жарлықтарының бірі – үндістерге бренди сатуға тыйым салу болды. Кеңес Франциядан импортталатын тауарларға салынатын салықты жойды, бірақ шарап, бренди және темекіге салық сақталды. Артық астық әскер полкінің келуін күтіп, сақтауға алынды. Сондай-ақ, Кеңес шартты жұмысшылардың жалақысын жылына 60-90 ливрге белгіледі. Генерал-губернатор мен епископ арасындағы ынтымақтастық бірнеше айға созылды, бірақ Мези Лаваль өзін патшаның өкілі болғанына қарамастан, төмен тұрған адам ретінде қарастырады деп ойлады. Мези Лавальға Лавальдың үш қолдаушысын Егемендік Кеңестен шығарып тастау және оларды жаңадан сайлау өткізу ниеті туралы хабарлады. Лаваль ынтымақтастық көрсетуден бас тартты, бірақ басқа кеңес мүшелерінің қолдауымен үш адам қызметтен шеттетілді. Егемендік Кеңестің мүшелерін тағайындау мәселесі бойынша пікірталас жалғасты. 1664 жылдың қыркүйегінде Мези Кеңестің төрт мүшесін, соның ішінде бас прокурор Жан Бурдонды қызметтен босатып жіберді. Бурдон өзінің орнын босатудан бас тартқанда, Мези оған таяқ пен қылышпен шабуыл жасады. Лаваль Мезидің осы әрекетін айыптап, үгіттен сөз сөйледі, ал генерал-губернатор өз іс-әрекеттерін қорғайтын хабарламалар таратты.

In 1663, Louis XIV declared New France a royal province and took control of the colony away from the Company of 100 Associates. The king recalled Pierre du Bois d'Avaugour as governor and tasked Laval, who had briefly returned to France, with finding a replacement. Laval recommended Mézy for the position, writing that under Mézy "all abuses which had brought him [Laval] to France would disappear from Canada." Mézy was reluctant to accept until the king offered to pay his debts in exchange for a three year term. Mézy and Laval arrived at Quebec on 15 September 1663 after three months of sea. During the voyage, 60 of the 219 indentured labourers and settlers that had sailed with Mézy and Laval died from disease. Shortly after his arrival Ursuline nun Marie de l'Incarnation wrote that Mézy "is a very pious and upright gentleman from Normandy, an intimate friend of the late Monsieur de Bernièles, who in his lifetime did not a little to win him to God." Tasked with forming the first Sovereign Council upon his arrival, Mézy relied on Laval's recommendations and appointed five councillors and an attorney general. One of the Sovereign Council's first edicts was banning the trading of brandy to Indigenous people. The council eliminated the tax on imported goods from France, except for wine, brandy and tobacco. Surplus wheat was purchased and stored in anticipation of the promised arrival of a regiment of soldiers. The council also fixed the wages of indentured servants at 60 to 90 livres per year. Cooperation between governor general and bishop continued for a number of months but Mézy began to feel that Laval was treating him as an underling even though the governor general was the king's representative. Mézy informed Laval of his intention to expel three of Laval's proteges from the Sovereign Council, and to hold elections to replace them. Laval refused to cooperate but the three were still suspended due to the support of other council members. Arguments over the appointment of members of the Sovereign Council continued. In September 1664, Mezy expelled four members of the Council, including Jean Bourdon, the attorney general. When Bourdon refused to vacate his seat, Mesy attacked him with his cane and sword. Laval condemned Mézy's behavior from the puplit, while the governor general distributed notices defending his actions.