Кіріспе

Көк сағат (фр. l'heure bleue; lœʁ blø) – күннің көкжиекке қанағаттандыратын тереңдікте түскен кездегі таңғы немесе кешкі қараңғылықтың аралық кезеңі. Осы уақытта қалған күн сәулесі көк түске боялады. Бұл көк түс, Рейли шашырауынан туындаған аспанның мөлдір күніндегі түстен өзгеше. Көк сағат Күн көкжиектен жеткілікті төмен түскенде пайда болады, сондықтан озонның Чаппуи сіңіруі салдарынан күн сәулесінің көк толқындары басымдық танытады. Бұл термин әдеттегі тілде қолданылатындықтан, таң, сумерек немесе сумерек кезеңінің үш сатысы сияқты ресми анықтамасы жоқ. Керісінше, көк сағат табиғи жарықтың күйін білдіреді, ол әдетте таңертеңгі немесе кешкі сумерек кезеңінде (таңда немесе кеште) кездеседі. Күннің тік бұрыштармен шығуы мен батуына байланысты экваторға жақын аймақтарда көк сағаттың ұзақтығы қысқа болады. Ал полюстерге жақын жерлерде күннің көтерілуі мен батуы көлбеу бұрыштармен болатындықтан, жарық пен қараңғылықтың ұзақтығы артады.

Түсіндірме және орын алған уақыттары

Көпте осы қате түсіндірме таратылады: Жердің күн батқаннан кейінгі және күн шығар алдындағы атмосферасы күннің қысқа көк толқын ұзындығын ғана қабылдап, шашыратады және осы сағаттың түсі көк болуын түсіндіру үшін ұзын, қызыл толқын ұзындығын тарату арқылы түсіндіріледі. Бірақ шындығында, көк сағат Күн көкжиектің астына жеткілікті төмен түскен кезде пайда болады, озонның Чаппуи сіңіруі нәтижесінде күн сәулесінің көк толқын ұзындығы басым болады. Мысалы, Египетте, 21 маусым күні күн батуы сағат 19:59-да болса, көк сағат 19:59-дан 21:35-ке дейін созылады. Күн сағат 05:54-те шыққанда, көк сағат 04:17-ден 05:54-ке дейін болады. Алтын сағат сағат 05:54-тен 06:28-ге дейін және 19:25-тен 19:59-ға дейін жалғасады.

Фотосурет салу

Көптеген суретшілер бұл кезеңді жұмсақ жарықтың сапасы үшін бағалайды. Көк сағаттың ресми анықтамасы болмаса да, күн көкжиектен 4° пен 8° төмен түскенде көк түстің спектрі ең айқын байқалады. Фотографтар көк сағатты тудыратын тыныш атмосфера үшін пайдаланады. Көк сағатта суретке түсіргенде, ғимараттар, ескерткіштер, қалалық пейзаждар немесе көпірлер сияқты жасанды жарық көздері бар нысандарды түсіру тиімді болуы мүмкін.