Кіріспе

Вортуэлл – Англияның Норфолк графтығындағы ауыл және азаматтық приход, сондай-ақ Суффолк графтығымен шектес. Ол Уэвени өзенінде (графтық шекараны құрайды) және А143 тас жолында, Дисстен шамамен 20 км шығысқа және Лоустофттан 30 км батысқа қарай орналасқан. Норвич қаласы шамамен 30 км солтүстікте жатыр. Ауылдың аты шамамен 1704 жылға дейін барады, сол кезде жергілікті Уэвени өзеніне жақын жердегі су көзімен толыған құдықтан табиғи ‘Wort’ табылды. Жергілікті сыра қайнатқыш ‘Вортуэлл’ден жасалған сыраға разы болғанда, оны ішуге дайын екенін хабарлау үшін қоңырау соғып, осылайша 1836 жылы паб ретінде ашылған жергілікті ішімдік орнына ат берді. Азаматтық приходтың ауданы және 2001 жылғы халық санауы бойынша 243 шаруашылықта 574 адам тұрды, ал 2011 жылғы санауда халық саны 561 адамға дейін азайды. Жергілікті басқару үшін приход Оңтүстік Норфолк ауданына қарасты. Вортуэлл ауылы Норфолк графтығындағы 1086 жылғы «Domesday Book» кітабында тізімделмеген сирек ауылдардың бірі. 19 ғасырдың соңына дейін Вортуэлл Норфолк графтығындағы Мендэм приходының құрамындағы шағын елді мекен болды (қазіргі Мендэм ауылы Суффолк графтығындағы Уэвени өзенінің оңтүстігінде орналасқан), 1885 жылғы шекара өзгерістерінен кейін дербес приходқа айналды. Иезекиіл Бломфилд (1778–1818), конгрегациялық пастор, діни және табиғаттану еңбектерінің авторы және жинақтаушысы, 1818 жылдың 21 шілдесінде Вортуэллдегі бас қосу үйінің аумағына жерленді. Вортуэллде жақсы дамыған футбол клубы бар, оның екі футбол командасы қазіргі уақытта Англия Комбинациялық Футбол Лигасында ойнайды, бірінші команда 2-ші дивизионда, ал екінші команда 6-шы дивизионда өнер көрсетеді. Үй матчтары Вортуэлл қауымдастық орталығындағы ауылдық үйдің жанындағы стадионда өткізіледі.