Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Женева теңіз конференциясы – 1927 жылы Швейцарияның Женева қаласында теңіз қаруларын шектеу мәселесін талқылау үшін өткізілген конференция. Конференцияның мақсаты Вашингтон теңіз келісімінде келісілген кеме құрылысы бойынша қолданыстағы шектеулерді ұзарту болды. Вашингтон келісімі соғыс кемелері мен авианосецтердің құрылысын шектегенімен, крейсерлер, эсминецтер және су асты кемелерінің құрылысына шектеу қоймаған.
The Geneva Naval Conference was a conference held to discuss naval arms limitation, held in Geneva, Switzerland, in 1927. The aim of the conference was to extend the existing limits on naval construction which had been agreed in the Washington Naval Treaty. The Washington Treaty had limited the construction of battleships and aircraft carriers, but had not limited the construction of cruisers, destroyers or submarines.
Өмірбаян
1927 жылдың ақпан айында президент Кальвин Кулидж теңіз күштері арасындағы бәсекелестік мәселесін талқылау үшін Женевада Ұлы Бес елді кездесуге шақырды, бұл шақыру Ұлттар Лигасы тарапынан қарулануды шектеу мәселелері бойынша өткен келісімдердің нәтижесі болды. Ұлыбритания мен Жапония шақыруды қабылдады, бірақ Франция мен Италия (Вашингтон келісіміне қол қойған басқа елдер) бас тартты. Вашингтон келісімінде Ұлыбритания, АҚШ, Жапония, Франция және Италия арасындағы капиталдық кемелердің (линкорлар мен крейсерлердің) күшін 5:5:3:1.75:1.75 пропорциясында белгілеген еді. АҚШ Женева конференциясын пайдаланып, бұл пропорцияны кішігірім кемелерге де қолдануға тырысты, соның нәтижесінде Ұлыбритания мен өзіне 300 000 тонна жалпы суырымдық көлемі бар крейсерлерге, ал Жапонияға 180 000 тоннаға рұқсат беруді көздеді. Сонымен қатар, АҚШ жеке кемелердің мөлшерін одан әрі шектеуден қашыңқы болды.
In February 1927, President Calvin Coolidge issued a call to the Big Five Powers to meet in Geneva to confront the issue of naval rivalries, as a result of discussions about naval arms limitations at League of Nations disarmament meetings. Britain and Japan accepted the invitation, but France and Italy (the other nations which had signed the Washington Treaty) declined. The Washington Treaty had defined a ratio of 5:5:3:1.75:1.75 in the strength of capital ships (battleships and battlecruisers) between Britain, the United States, Japan, France, and Italy respectively. The USA sought to use the Geneva conference to extend this ratio to smaller craft, allowing both Britain and themselves cruisers with a total displacement of 300,000 tons, with the Japanese allowed 180,000 tons. At the same time, the USA wanted to avoid further restrictions on the sizes of individual ships.
Келіссөздер
Вашингтон келісімі бойынша әр елге 8 дюймдік зеңбіректермен жабдықталған, 10 000 тоннаға дейін суырылмалылығы бар крейсерлер салуға рұқсат берілді. Іс жүзінде, бұл көрсеткіш ең төменгі шек болып саналды, және теңіз күштері дәл 10 000 тонналық крейсерлерді жобалау үшін бәсекелесті. АҚШ-тың келіссөздердегі позициясы, одан бас тартуға ол дайын болмаған, 10 000 тонналық 25 ауыр крейсер (жалпы 250 000 тонна) салу жоспары болды. Британия, керісінше, егер Корольдік теңіз күштері өте үлкен крейсер күшін сақтай алса, қажет болған жағдайда кішірек және арзан кемелермен, АҚШ-пен крейсерлік флотында теңдікке келісуге дайын болды, бұл Британ империясының ұзақ сауда жолдары мен императорлық міндеттемелерін қорғау үшін қажет деп есептелді. Ұлыбритания жаңа салынған крейсерлер үшін 10 000 тонна және 8 дюймдік шектеуді төмендетуді ұсынды. Британдықтар 70 крейсер, жалпы суырылмалылығы 560 000 тонна (яғни әрқайсысы шамамен 8000 тонна) қажет екенін есептеді, бұл американдық ұсыныстың жалпы тоннажынан шамамен екі есе көп. Жапондықтардың басты алаңы 5:5:3 арақатынасының қайталануын болдырмау болды. Жапон теңіз штабы АҚШ-қа қарсы соғыста жеңіске жету үшін АҚШ флотының 70% мөлшеріндегі флоттың қажетті ең төменгі деңгей деп санайтын. 70% арақатынасын ұрыс кемелерінде қол жеткізе алмағандықтан, оны крейсерлер үшін сақтап қалу өте маңызды болды. Алайда, британдық және американдық делегациялар келісімге келе алмағандықтан, жапондық наразылықтар саммит сәтсіз аяқталуына шешуші әсер етпеді. Нәтижесінде, конференцияға қатысушылар теңіз тоннажының бөлінуі туралы міндетті келісімге келе алмады.
Under the Washington Treaty, each nation was allowed to build cruisers of up to 10,000 tons displacement carrying 8 inch guns. In practice this had also become a minimum figure, with navies competing to design cruisers of exactly 10,000 tons displacement. The US's negotiating position, on which it was unwilling to compromise, was a plan to build 25 heavy cruisers of 10,000 tons displacement (250,000 tons total). Britain, by contrast, was prepared to accept parity with the US in its cruiser fleet, so long as the Royal Navy was able to maintain the very large cruiser force, if necessary of smaller and cheaper ships, which it felt was necessary to protect the long trade routes and imperial commitments of the British Empire. Britain proposed the reduction of the 10,000 ton and 8 inch limit for newly constructed cruisers. The British estimated they needed 70 cruisers totalling 560,000 tons displacement (i. e. averaging 8,000 tons each), almost twice the total tonnage of the American proposal. The principal Japanese concern was to avoid a repetition of the 5:5:3 ratio. The Japanese naval staff felt that a fleet 70% the size of that of the US was the minimum required to win a war against the US. Since the 70% ratio had not been achieved with battleships, it was particularly important to retain it for cruisers. However, since the British and American delegations were unable to reach agreement, Japanese objections were not crucial to the failure of the summit. In the end, the participants at the conference failed to reach a binding agreement regarding the distribution of naval tonnage.
Әсері
Крейсерлер тоннажына шектеулер мәселесі 1930 жылғы Лондон әскери-теңіз конференциясында тағы да көтерілді, нәтижесінде Лондон әскери-теңіз шарты жасалды. Лондон конференциясы Женевадағысынан өзгеше, табысқа жетті, АҚШ-қа Ұлыбританиядан көп ауыр крейсерлерге рұқсат берілді, бірақ Ұлыбританияға жеңіл крейсерлерге рұқсат берілді. Келісімге қол жеткізуіне себеп, британдық және американдық делегациялардың 1929 жылғы Уолл-стрит құламының нәтижесінде ортақ мүдделерді және мемлекеттік шығыстарды қысқарту қажеттілігін түсінуі болды. Осы оқиғалар келісімге жету қажеттілігіне назар аударды.
The question of limitations on cruiser tonnage was raised again at the London Naval Conference of 1930, resulting in the London Naval Treaty. The London Conference succeeded where Geneva failed, with the US being permitted a larger number of heavy cruisers than Britain, but Britain being permitted a larger number of light cruisers. Agreement was reached in part because the British and US delegations recognized a greater shared interest and the need to cut government expenditure as a result of the Wall Street Crash of 1929. These events focused minds on the need to reach an agreement.