Кіріспе

Анна Тихо (; 27 қазан 1894 – 1 наурыз 1980) – Иерусалим төбелерінің суреттерімен әйгілі болған израильдік суретші. Ол күйеуімен бірге тұрған Иерусалимдегі Бейт Тихо үйі қазір Израиль мұражайының бөлімшесі және кафе болып табылады.

Өмірбаян

Анна Тихо Моравияның Брно қаласында дүниеге келген, ол кезде Аустро-Венгрия империясының құрамында болған (қазіргі Чехия Республикасы). Оның анасының аты Берта еді. 15 жасында Венада Эрнст Новактың басшылығымен сурет салу мектебінде оқуға түсті. 1912 жылы Тихо анасымен Венадан Осман империясының Иерусалимге көшіп келді. Тихоның күйеуі, офтальмолог Авраам Альберт Тихо (1883–1960), сонымен қатар оның бірінші туысы, Леманнан Сион көз клиникасына басшылық ету үшін дәрігер қажет екенін білгеннен кейін төрт ай бұрын Венадан келген еді. Олар 1912 жылдың 7 қарашасында Иерусалимде үйленді. 1917 жылдың желтоқсан айында, Иерусалимді британдықтар басып алғанға бірнеше күн қалғанда, Тихолар Дамаскқа жер аударылды. Сол жерде доктор Тихо Аустро-Венгрия империясында медициналық кеңсе ретінде қызмет етті, ал Анна медбике болып жұмыс істеді. Ол қатты тиф ауруына шалдықты, сауыққаннан кейін пейзаждарды суреттеу арқылы өнеріне қайта оралды, бұл оның кейінгі жанр шеберлігін болжады. Соғыстан кейін Тихолар ұзақ және қиын жолмен Иерусалимге оралды. 1918 жылдың желтоқсан айында доктор Тихо Леман Сион ғимаратының қираған бөлігінің солтүстігінде жеке клиника ашты, ал Анна күйеуінің ассистенті болып жұмыс істеді. 1924 жылы олар бақшамен қоршалған үлкен үй сатып алды. Доктор Тихо төменгі қабаттағы көз клиникасында науқастарды қабылдады, ал жұбайлар екінші қабатта тұрды. Бүгінде Тичо үйі деп белгілі сарай 1864 жыл шамасында жергілікті танымал Нашашиби отбасы үшін салынған. Тихолар сол жерге көшкенге дейін бұл үй ескі заттар сатушы және қалпындаушы Вильгельм Мозес Шапираның отбасылық үйі болған. Тихолар үйде жергілікті және британдық үкімет шенеуніктерін, сондай-ақ көптеген суретшілерді, жазушыларды, ғалымдар мен зиялыларды қабылдады. 1950 жылы доктор Тихо зейнеткерлікке шыққаннан кейін, жұбайлар Аннаның сурет салу мен бояуға толыққанды көңіл бөлуі үшін Моцза-Илитте үй сатып алды. Өмірінің соңында ол Тичо үйін, өзінің көптеген туындыларын және күйеуінің кең "Иудей" жинағын Израиль мұражайына сыйлады. Тихо 1980 жылдың 1 наурызында қайтыс болды.

Өнер мансабы

Тихо 1920-1940 жылдары Миндетті Палестинада және Еуропада бірнеше жеке көрме өткізді. Екінші дүниежүзілік соғыстан кейінгі жылдары оның жеке көрмелері одан да көп болды. Бастапқыда Таяу Шығыстың күрт өзгеше жарығы мен ландшафттың қаталдығы оның көркем ізденістеріне кедергі келтірсе, 1930 жылдары Тихо сурет салу мен бояуға қайта оралды. Осы кезде ол Иерусалим төбелерінің және жергілікті халықтың ерекше суреттері мен портреттерін көптеп жасады, соның арқасында ол кеңінен танымал болды. Бүгінде Тихоның суреттері мен акварельдерін әлемнің ірі музейлерінде кездестіруге болады.

Марапаттар мен мойындау

1970 жылы Тихо Якир Ерушалайим (Иерусалимнің лайықты азаматы) сыйлығымен марапатталды. 1975 жылы Иерусалимдегі Израиль мұражайы Тихоға Израиль өнері саласындағы Виллем Сандберг сыйлығын табыс етті. 1980 жылы ол сурет салу бойынша Израиль сыйлығымен марапатталды (Пинхас Литвиновскиймен бірге).