Кіріспе

Дилберт – Скотт Адамс жасаған, сол аттас комикстің басты кейіпкері және оқиғаның жетекші тұлғасы. Оның идеялары көбінесе ақылға қонымды, кейде тіпті революциялық болады, бірақ олар көбінесе іске аспайды, себебі ол әлсіз. Ол жұмыстастарының (көбінесе Тік Шашты Басшы) нашарлығы мен зұлымдығына ашуланып, көбінесе сарказм мен келекеге бой береді. Телешоуда оның даусы Дэниел Стернге тиесілі болған.

Қасиетті кейіпкердің сипаттамасы

1995 жылдың мамыр айында Press Enterprise Дилбертті он жылда бір рет кездесетін "күңкіреген анти-герой, Ницшелік нәзік мінезді адам, біздің Әлемге қарсы тұратын, әрбір адам – біздің осалдығымыз магнитке тартылған темір ұсақтары сияқты жиналатын тұлға" деп сипаттады. Темпл университетінің маркетинг профессоры Майкл Смит Дилбертті "бизнес әлемінің Снупиі" деп атады. "Нью-Йорк Таймс" газетіне берген сұхбатында Адамс Дилберт кейіпкерін өзі таныған бір адамнан шығарғанын айтты: "Мен корпоративтік өмірімнің 16 жылында инженерлермен жұмыс істедім. Дилберт нақтыда бір адамның бейнесі бойынша жасалған. Қызығы, сол адамның өзі Дилберт үшін үлгі болғанын білмейді. Мен оны жақсы білмедім және оған ешқашан айтпадым". 1995 жылдың желтоқсан айында Rochester Democrat and Chronicle газеті Дилберттің "көзбен байланысуға жасалған барлық әрекеттерді кері қайтару үшін қалың көзілдірігін", "қателік жағдайында біреуі жұмыс істемей қалған жағдайда қалтасындағы екі қаламын", "ешқандай нәтиже бермейтін жаттығу жоспарының салдарынан пайда болған кең белдеуін" және "күтпеген су тасқыны кезінде құрғақ қалу үшін білегінен жоғары бүгілген" шалбарын атап өтті. Дилберттің әдетте аузы мен көзі көрінбейді. Соңғы комикстерде Дилберт тамақ ішкенде, ашуланғанда, шаршағанда немесе қиналып жатқанда аузы бейнеленеді. 2013 жылдың 10 қазанында Дилберттің аузы алғаш рет қалыпты сөйлеген кезде салынды.

Тағайындау

Дилберттің галстугі дерлік барлық комикстерде жоғары қарай иілген. Дилберт комиксінің авторы Скотт Адамс галстукті Дилберттің өзінің ортасына бағынуға шамасы келмейтінінің тағы бір мысалы ретінде түсіндірді, сондай-ақ оның "сексуалдық немесе сатанизмдік мәні жоқ" екенін айтты. Адамс Дилберт жиі қойылатын сұрақтарда (FAQ) галстук туралы екінші түсіндірме берді: "ол сізді көріп қуанышқа толы". Адамс сондай-ақ галстук өзіне деген қарсылықты білдіріп тұрғанын айтты (бірнеше комикстерде Догберт оны анықтауға тырысты: ол Ратбертке галстуктің біреуін жеуге тырысады, оның өзіне деген қарсылығы бар деген теорияны ұсынады және қоқыс жинаушымен сөйлескеннен кейін ақырында бас тартады). Сонымен қатар, Адамс "Жеті жылдық өте кемшіл адамдар" кітабында былай деп жазды: "Көптеген оқырмандар Дилберттің Лизбен бірге "имандылығын жоғалтуына" рұқсат беруімді сұрады. Бірақ мен мұны комиксте жасап, редакторлардан өткізе алмаймын. Сондықтан мен құпия белгі ойлап таптым. Dilbert жаңалықтарын алатын адамдарға Дилберт Лизбен сәттілікке жетсе, мен оның әдеттегідей иілген галстугін бір күні түзу жасайтынымды айттым". Түзу галстукпен комикс 1994 жылдың 9 тамызында жарық көрді, онда Догберт Дилберт сәттілікке жеткен деп күдіктенді; иронияға орай, галстук Лиз жыныстық қатынасқа сенбейтінін айтқаннан кейін түзу болды (Догберт тынышталған Дилберт дінге келген бе деп ойлады; Дилберт "өзін унитарий деп ойлаймын" деді). Тағы бір комиксте Дилберт Антинамен танысты, ол өте еркексіңкі әйел әріптесі, ол оның галстугін түзу және төмен қарауға себеп болды. 2011 жылдың 11 қаңтарында Дилбертке "пон фарр" диагнозы қойылды, бұл жұптасуға қарсы тұра алмайтын күшті тілеуді тудырды. Оның галстугі келесі екі комиксте түзу болды. Кейде Дилберт таңырқағанда, қорқып қалғанда немесе ұрысқанда, оның галстугі түзу болады. 2014 жылдың 13 қазанында жарияланған комиксте Дилберт Догбертке компаниясында "Бизнес-Дорки" деген жаңа киім талабы енгізілгенін хабарлады. Дилберттің ақ көйлегі мен жолақты галстугі қызыл поло көйлек пен арқандағы төсбелгімен ауыстырылды. Дүйсенбіден сенбіге дейін жарияланған келесі комикстерде компанияның барлық қызметкерлері осы киімде көрсетілді, поло көйлектердің түсі көк, жасыл, сары, қызыл, қызғылт сары және күлгін болды. Жексенбілік комикстер кейіпкерлерді 2014 жылдың 9 қарашасына дейін бастапқы киімдерінде көрсетуді жалғастырды.

Басқа кейіпкерлермен қарым-қатынасы

Дилберт үй жануарлары Догберт пен Ратбертпен және Боб, Рекс және Доун атты үш динозаврмен бірге тұрады. Дильберттің анасы кейде комиксте және анимациялық сериалда пайда болады. Ол кейде өзін компьютерлік технология туралы таңғажайып егжей-тегжейлі білімге ие екенін көрсетеді, бұл Дилбертті одан әрі кемсітеді. Бірнеше жанкүйерлер оны "Дилмо" деп атаған, бірақ ол тек "Аштық" телесериалының эпизодында осылай аталды. Дильберттің әкесі ешқашан комиксте көрсетілмейді, өйткені ол 1992 жылғы Рождестводан бері өмірін сауда орталығындағы "All You Can Eat" ресторанында 24 сағат бойы өткізіп келеді. Дилберттің ең үлкен әлеуметтік қиындығы - кездесуге шығу болғандықтан, оның авторы Скотт Адамс қызығушылық танытқандар шала алатын телефон нөмірін жариялады, ол 1993 жылдың наурыз айында әлі де жауап беру машинасына қосылған еді. 1997 жылдың қаңтар айында Дилберт бір апта ішінде бес ұлттық журналдың мұқабасында пайда болды. 2000 жылы Монреаль газеті оның бейнесі Visa кредиттік картасы және Бен & Джерри мұздай десерті (Дилберт әлемінің толығымен есіктен тыс) сияқты "көптеген тауарлармен байланысты" екенін атап өтті. (бірақ ол 1990 жылдың 23 қыркүйегінде басқа комиксте тірі көрінеді), бірақ 1990 жылдың 5 қазанында қоқыс жинаушы оны қайта тірілтеді. 2023 жылдың наурыз айында Адамстың қозғауға келтірген пікірлерінен кейін газеттер комикстен бас тартты, кейіпкер қоқыс жинаушы оны қайта тірілтуден бұрын қайтыс болды.