Кіріспе

Раби аралын басқаруға жауапты муниципалитет.

Тарих

8 адамнан тұратын кеңеске Рабидің төрт ауылынан екі-екі өкіл кірді. Кеңес төрағаны сайлады, сондай-ақ Кирибати Парламентінде қауымдастықтың өкілі ретінде өз мүшелерінің бірін таңдады (Раби аралдарының тұрғындары Фиджи азаматтары болғанымен, Кирибати паспорттарын сақтайды және Банабаның ресми меншігін ұстап тұрады, (олардың атамекені, Рабидің көптеген қарттары осы жерде дүниеге келген). Кеңестің бас кеңсесі Фиджи астанасы Сувада орналасқан. 2006 жылдың қаңтар айында Раби кеңесі Киоа кеңесімен біріктіріледі деп хабарланды. Фиджидің солтүстік бөлімінің комиссары Мисиэли Наивалу 23 қаңтарда министрлер кабинеті 15 қаңтарда екі аралдың да кеңестерін біріктіруден пайда көретінін мәлімдеді. Кеңеске соңғы сайлау 2009 жылдың сәуір айында өтті. 2013 жылдың маусым айында Фиджидің әскери үкіметінің жарлығымен таратылды. Рабидің Банаба жергілікті басқару және азаматтық қоғам (BLoGSC) жұмыс тобы және басқа ұйымдар Раби басшылар кеңесін қайта орнату үшін сайлау өткізуді, сондай-ақ Раби аралына қатысты 1970 жылғы Банабалық қоныстану заңына және ережелеріне өзгерістер енгізуді талап етті.

2023 жылы Раби басшылары кеңесінің әкімшісін тағайындау

2023 жылы премьер-министр Ситивени Рабука басқаратын үкімет мемлекеттік қызметкер Якоб Карутакеді 3 жыл мерзімге Раби әкімшісі етіп тағайындады. Бұл Раби басшылар кеңесінің жұмысы мен қаржысы келесі сайлауға дайын болуын қамтамасыз ету мақсатында жасалды. Якоб Карутакеге жасалған тағайындама 1970 жылғы Банабандық аймағын реттеу туралы заңның 6(C)(4) тармағына сәйкес жүзеге асты, онда мынадай делінген: «Кеңес таратылған жағдайда Министр жаңа Кеңес сайланғанға дейін Кеңестің істерін басқару өкілеттігі берілген Әкімшіні тағайындайды».

Әкімшінің қабылдаған шешімдері дау тудырды. 2023 жылдың тамызында Әкімші австралиялық Centrex компаниясымен Банабадағы геологиялық барлау жұмыстарын жүргізу туралы келісімге қол қойды, бұл қалған фосфат кен орындарын өндіруге болатынын анықтаудың бастапқы қадамы болды. Кен өндіру мүмкіндігін зерттеуге рұқсат беруге дәстүрлі жер иелері қарсылық білдіргеннен кейін Әкімші келісімді «тоқтата тұрды». 2024 жылдың қаңтарында тағы да бір дау туды, ол кезде Әкімші Рабиге келетін банабандық емес азаматтардың жергілікті полицияда тіркелуі міндетті екенін жариялаған саясатты ұсынды. BHRDN бұл саясатқа қарсылық білдіріп, «мұндай ереже Фиджи Конституциясына қайшы келе ме?» деген сұрақ қойды және «Әкімшінің лауазымы Фиджи үкіметі Раби басшылар кеңесіне сайлау өткізбегендіктен ғана сақталып отыр» деді. Әкімші бұл саясатты жарияламас бұрын Раби қауымдастығымен кеңескенін мәлімдеді. Бұл саясатты Раби басшылар кеңесінің атқарушы органы да қолдайды (ресми Раби кеңесі 2013 жылы таратылды), олар 2024 жылдың ақпан айында жарияланған баспасөз хабарламасында былай деді: «Біріншіден, Рабиге банабандық емес барлық келушілер құрметпен қарсы алынатынын нақтылау маңызды. Біз қонақжайлылығымызбен мақтанамыз және Раби аралына жақсы ниетпен келген барлық банабандық емес азаматтарды құшақ жайып қарсы аламыз. Екіншіден, банабандық емес келушілерді тексеру саясаты әрқашан RCL-дің құқығы болды. Ылдам жылдар бойы RCL тек жақсы ниетпен келген келушілерді қабылдауға мүмкіндік беретін осы тексеру процедурасын пайдаланды және осыдан әрі де пайдаланатын болады».