Қызылша алашақтардағы саяхат: Жаңа Шотландияның жабайы табиғаты
The Tent Dwellers
Альберт Пейнның «Шатыр тұрғындары» кітабында 1900-жылдар басындағы Жаңа Шотландияда балық аулау саяхаты, Кэжимкуджик ұлттық паркі мен Tobeatic аймағы суреттелген. Кітап туралы біліңіз!
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
"Шатыр тұрғындары" - Альберт Бигелоу Пэйннің кітабы, ол 1900 жылдардың басында маусым айында доктор Эдвард "Эдди" Брекпен және нұсқаушылар Чарльз "Күшті" (Милфордтан Чарли Чарльтон, NS) және Дель "Бекзат" (Милфордтан Дель Томас, NS) серігіндегі Nova Scotia ішкі аймандарында форель балық аулау сапары туралы баяндайды. Алғаш рет 1908 жылы жарық көрген, оқиға қазір Легендарлық Милфорд үйі деп белгілі болған жерден басталады. Әйгілі автор Альберт Бигелоу Пэйн (Марк Твеннің өмірбаянының авторы) өзінің танымал кітабында Милфорд Хаус пансионаты туралы алғашқы әсерін былай сипаттады: "Соңында бір шіркеу, сиреген үйлер тізбегі, әдемі ақ қонақ үй және жабайы даланың шегіне жеттік". Бүгін Анаполис Рояльден келе жатқан саяхатшылар осы ғасыр басындағы сипаттамадан кейін пейзаж мен оның әсерінің көп өзгермегенін байқайды. Кітаптың оқиғасы қазіргі Кейжимкуджик ұлттық паркінде (немесе Пэйн жазғандай "Кедгеемакуги") және оған іргелес Тобеатикалық аң ауру қорығында өтеді. Кейіннен қорық Тобеатикалық жабайы табиғатты басқару аймағына айналды, ал 1998 жылы жаңадан құрылған Тобеатикалық жабайы табиғат аймағының құрамына енді. Пэйн сол кезде американдық әдеби ортада, әсіресе Марк Твеннің өмірбаянын жазған автор ретінде белгілі болды. Брек докторлық ғылымының кандидаты болған, бес тілде сөйлеген және "Американың кімдері" кітабында тіркелген.
The Tent Dwellers is a book by Albert Bigelow Paine, chronicling his travels through inland Nova Scotia on a trout fishing trip with Dr. Edward "Eddie" Breck, and with guides Charles "the Strong" (Charlie Charlton of Milford, NS) and Del "the Stout" (Del Thomas of Milford, NS), one June in the early 1900s. Originally published in 1908, The story starts at what is now known as the Legendary Milford House; Renowned author Albert Bigelow Paine, (Mark Twain’s biographer), chronicled his first impression of the Milford House Lodge in his famous book, in the following way "Then at last came a church, a scattering string of houses, a neat white hotel and the edge of the wilderness had been reached." Those travelling today from Annapolis Royal will witness little change in the scenery or the impact from this turn of the century description. The book takes place in what is now Kejimkujik National Park (or "Kedgeemakoogee", as Paine spelled it) and the adjacent Tobeatic Game Reserve. The Reserve later became the Tobeatic Wildlife Management Area, and in 1998 was included within the newly created Tobeatic Wilderness Area. Paine was well known in American literary circles at the time, chiefly as the biographer of Mark Twain. Breck held a PhD, spoke five languages, and was listed in Who's Who in America.
Қорытынды
Кітап Жаңа Шотландияның орталық бөлігінде үш апталық балық аулау сапарын баяндайды және сол кездегі табиғаты бұзылмаған Жаңа Шотландияның жабайы даласын керемет сипаттайды, ол кейіннен көп бөлігі жойылды. Сапар барысында топ елік (Эдди оны тірідей ұстап әкелуге тырысады), суыр және көптеген форельдерге кездеседі, олардың біріншісі бұл аймақта қазір өте сирек кездеседі, сондай-ақ мыңдаған көбелектер, еліктер, қара көбелектер, қансорушы шыбықтар және уақ шыбықтар кездеседі, олардың барлығы өкінішке орай, бүгінгі күнге дейін көптеп табылады. Кітапта сипатталған көптеген аймақтар, сол кезде дерлік зерттелмеген және картаға түсірілмеген, қазір Кейжимкуджик саябағы мен Тобеатикалық жабайы аймақтағы саяхатшыларға жақсы танымал. Кітаптағы Орталық Жаңа Шотландия ормандарының сипаттамалары әдемі жазылған және керемет дәл келеді, ал Пайн мен Бректі Жаңа Шотландияға әкелген форельдің саны азайған, бұл ішінара қышқыл жаңбыр мен балық аулаудың күшеюіне байланысты, бірақ олар әлі де балық аулаушыларға жақсы ойын береді. Жаңа Англияның белгілі романісі және өмірбаян жазушысы Пэйн бастапқыда лагерьдегі тұрмыстың қарапайымдылығына бейімделуде қиындықтарға тап болды, бірақ көп ұзамай орманның қатал сұлулығы мен жалғыздығын жақсы көре бастады. Ал басқа саяхатшыларға ол мына кеңесін береді:
The book chronicles a three week fishing trip through central Nova Scotia, and is an excellent account of the unspoiled Nova Scotia wilderness that existed at the time, which has been largely diminished since. The group encounters moose (which Eddie tries to capture and bring back alive), beaver, and numerous trout, the first of which is now very scarce in the region, and legions of mosquitos, moose flies, black flies, noseeums, and midges, all of which are regrettably abundant to this day. Many of the areas described in the book, then virtually unexplored and uncharted, are now well known to back country campers in Kejimkujik Park and the Tobeatic Wilderness Area. The descriptions of the central Nova Scotia woods contained in the book are beautifully written and uncannily accurate, and while the trout which brought Paine and Breck to Nova Scotia are less abundant, due in part to acid rain and increased fishing pressure, they still provide good sport for anglers. Paine, a famous New England novelist and biographer, initially had some difficulties with the lack of modern amenities in camp life, but soon came to love the rugged beauty and solitude of the woods. As advice to other potential campers, he has this to offer:
"Егер сіз суланып, суланып қалуға, суықтап, суықтап қалуға, сырқырап, қабынуға, шағылысуға, ашығып, шөлдеуге, және бұлшық еттеріңізді әдеттен тыс жүктемеден ширықтырып, ауыртуға дайын болсаңыз: егер сіз осының бәрін бір рет емес, көп рет қабылдасаңыз, таза жеңістің сәттері үшін және лагерьтің жайлылығымен және жабайы даланы бағындырумен байланысты үлкен қуаныш үшін, онда барыңыз! Жабайы дала сізді құшақтап, үйретеді, жүрегіне алады. Сонда сіз өзіңіздің жаныңызды табасыз, және осы жаңалықтың құны зор болады!"
" if you are willing to get wet and stay wet to get cold and stay cold to be bruised, and scuffed, and bitten to be hungry and thirsty, and to have your muscles strained and sore from unusual taxation: if you will welcome all these things, not once, but many times, for the sake of moments of pure triumph and that larger luxury which comes with the comfort of the camp and the conquest of the wilderness, then go! The wilderness will welcome you, and teach you, and take you to its heart. And you will find your own soul there; and the discovery will be worth while!"
Қабылдау және мұра
"Шатырда тұратын адамдар" кітабы 1908 жылы алғаш жарық көрген кезде сыншылар мен оқырмандар тарапынан жақсы қабылданып, кең танылды. Кітапқа Nova Scotia жартастарындағы табиғат пен оның тұрғындарының әзілге толы, көрнекті суреттемелері, сондай-ақ кемпинг пен балық аулаудың қуаныштары мен қиындықтары туралы терең ойлар жазылғаны үшін жоғары баға берілді. Кітап сол кездегі табиғат аясында демалуға және оны қорғауға деген үлкен қызығушылықты да қамтыды. "The New York Times" газеті оны "орман мен судың рухымен, ашық ауадағы өмірге тән жақсы тілектермен толы керемет кітап" деп атады.
The Tent Dwellers was well received by critics and readers alike when it was first published in 1908. The book was praised for its humorous and vivid descriptions of the Nova Scotia wilderness and its inhabitants, as well as for its insights into the joys and challenges of camping and fishing. The book also appealed to the growing interest in outdoor recreation and conservation at the time. The New York Times called it “a delightful book, full of the spirit of the woods and waters, and of the good fellowship that goes with a life in the open.” 1
Кітап жылдар бойы балық аулаушылардың, кемпингке баратындардың және табиғатты жақсы көретіндердің арасында танымал болып келеді және бірнеше рет қайта басылды, соңғы рет 2000 жылы Nimbus Publishing баспасынан жарық көрді. Кітап сонымен қатар көптеген адамдарды Пейне мен оның серіктері саяхаттаған аймақтарды зерттеуге шабыттандырды, бұл аймақтар қазір Kejimkujik ұлттық паркінің және Tobeatic жабайы табиғат аймағының құрамына кіреді. Кітап Nova Scotia-ның табиғи және мәдени мұрасының маңызды тарихи және әдеби ескерткісі ретінде мойындалды. 2002 жылы Nova Scotia кітапханалар қауымдастығы кітапты Nova Scotia-ның 100 үздік кітабының бірі деп таңдады. Кітап басқа жазушылар мен суретшілерге де әсер етті және олардың еңбектерінде сілтеме жасалды. Мысалы, канадалық каноэші және жазушы Кевин Каллан 2017 жылы "Шатырда тұратын адамдар" кітабындағы 1906 жылғы маршрутты қайтадан өтті және саяхатын видео сериясы түрінде жариялады. Кітап сонымен қатар Nova Scotia драматургы Шелли Томпсонның музыкалық пьесасына негіз болды, ол 2018 жылы Честер театрында тұңғыш рет қойылды. Линден МакИнтайрдың "Бишоптың адамы" және Ами МакКейдің "Туған үй" сияқты бірнеше романда да осы кітап туралы айтылған.
The book has remained popular among anglers, campers, and nature lovers over the years and has been reprinted several times, most recently in 2000 by Nimbus Publishing. The book has also inspired many people to visit and explore the areas that Paine and his companions travelled through, which are now part of Kejimkujik National Park and the Tobeatic Wilderness Area. The book has been recognized as an important historical and literary document of Nova Scotia’s natural and cultural heritage. In 2002, the book was selected as one of the 100 best books of Nova Scotia by the Nova Scotia Library Association. The book has also influenced and been referenced by other writers and artists. For example, Kevin Callan, a Canadian canoeist and author, retraced the 1906 route of The Tent Dwellers in 2017 and documented his trip in a series of videos. The book has also been adapted into a musical play by Nova Scotia playwright Shelley Thompson, which premiered at the Chester Playhouse in 2018. Several novels have also mentioned the book, such as The Bishop’s Man by Linden MacIntyre and The Birth House by Ami McKay.
Тарихи және мәдени контекст
"Шатыр тұрғындары" - Альберт Бигелоу Пэйннің кітабы, ол доктор Эдвард "Эдди" Брекпен және нұсқаушылар Чарльз "Күшті" (Милфордтан Чарли Чарльтон, НС) және Дель "Бекзат" (Милфордтан Дель Томас, НС) серігінде 1900 жылдардың басында маусым айында ішкі Nova Scotia аймалына шапан балық аулау сапарына шыққан оқиғасын баяндайды. Бұл кітап сыртқы әдебиеттің классикасы болып есептеледі және Nova Scotiaның табиғаты бұзылмаған жабайы жерлерінің тарихи есебі саналады. Кітап ғасыр басында Nova Scotia-да балық аулау мен кемпингтің қандай роль атқарғанын көрсетеді, сол кезде провинция АҚШ және Еуропадан келген балықшылар мен оқиғақұмарлар үшін танымал мақсат болған. Кітап сонымен қатар Nova Scotia халқының мәдениеті мен қонақжайлылығын, әсіресе Микмак халқын көрсетеді, олар осы жердің түпкілікті тұрғындары және көптеген келушілердің нұсқаушылары болған. Кітап сондай-ақ кітап жарық көргеннен бері болған қоршаған орта мен әлеуметтік өзгерістерді де қамтиды, мысалы, қышқыл жаңбыр мен шамадан тыс балық аулау салдарынан шапан балықтың популяциясының азаюы, жолдар мен теміржолдардың дамуы, бұл жабайы табиғатты қолжетімдірек және таза емес етіп, аймақтың табиғи және мәдени мұрасын қорғауға бағытталған қорықтар мен саябақтардың құрылуы. Бұл кітап Nova Scotia және оның жабайы табиғатын зерттеген және жазған басқа жазушылар мен саяхатшыларға, мысалы Эрнест Томпсон Сетон, Фарли Моват, Гарри Турстон және Сильвер Дональд Кэмеронға әсер етті. Сондай-ақ, бұл кітап көптеген адамдарды "Шатыр тұрғындарының" ізімен жүруге және Nova Scotiaның шет аймандарының сұлулығы мен оқиғаларын бастан кешіруге шабыттандырды.
The Tent Dwellers is a book by Albert Bigelow Paine, chronicling his travels through inland Nova Scotia on a trout fishing trip with Dr. Edward “Eddie” Breck and with guides Charles “the Strong” (Charlie Charlton of Milford, NS) and Del “the Stout” (Del Thomas of Milford, NS), one June in the early 1900s. The book is considered a classic of outdoor literature and a historical account of the unspoiled Nova Scotia wilderness. The book reflects the role of fishing and camping in Nova Scotia at the turn of the century when the province was a popular destination for anglers and adventurers from the United States and Europe. The book also showcases the culture and hospitality of the Nova Scotians, especially the Mi’kmaq people, who were the original inhabitants of the land and the guides for many of the visitors. The book also captures the environmental and social changes that have occurred since the book was published, such as the decline of the trout population due to acid rain and overfishing, the development of roads and railways that made the wilderness more accessible and less pristine, and the establishment of conservation areas and parks that aimed to protect the natural and cultural heritage of the region. The book has influenced other writers and travellers who have explored and written about Nova Scotia and its wilderness, such as Ernest Thompson Seton, Farley Mowat, Harry Thurston, and Silver Donald Cameron. The book has also inspired many people to follow in the footsteps of the Tent Dwellers and experience the beauty and adventure of the Nova Scotia backcountry.
Қайта қалпына келтіру және бүгінгі күні келу мүмкіндігі
Жылдар бойы "Шатыр тұрғындары" кітабында еске алынған Кофан үйі қайта жаңартылды және ол кітапта сипатталған жабайы табиғаттың мәңгілік тартымдылығының куәсі болып тұр. Бүгінде келушілер осы тарихи үйді зерттеп, 20 ғасырдың басындағы бай сыртқы мұрамен байланысуға ерекше мүмкіндік алады. 1917 жылы қалпына келтірілген Кофан үйі өткенге саяхат жасауға мүмкіндік береді және Альберт Бигелоу Пэйннің ізімен Жаңа Шотландияның жабайы жерлерін зерттегендердің ерлік рухына арналған құрметтің нышаны болып табылады.
Over the years, the Cofan cabin mentioned in "The Tent Dwellers" has been restored, and it stands as a testament to the enduring allure of the wilderness documented in the book. Today, visitors can explore and experience this historic cabin, offering a unique opportunity to connect with the rich outdoor heritage of the early 20th century. The restored Cofan cabin in 1917 provides a glimpse into the past and serves as a tribute to the adventurous spirit of those who explored the Nova Scotian wilderness in the footsteps of Albert Bigelow Paine.
Шатырда тұратын адамдар
Кітапта сипатталған жабдықтар қазіргі кезде көне заттар деп есептеледі. Кітап бойына қайықтан жасалған каноэлер мен кенеп шатырлар жиі кездеседі. Кітаптың үлкен бөлігі балық аулау құралдарына, әсіресе балық аулауға арналған қамыстар мен жемдерге арналған.
The gear described in the book would today be considered antique. Birchbark canoes are used throughout the book, as well as canvas tents. Large sections are devoted to the fishing gear used, specifically the fishing rods and flies.
Шатырда тұратын адамдардың экологиясы
Көптеген жерлерде "Шатырлы адамдар" орманға экологиялық әсердің тиюіне назар аударады. Пайн "балық шошқасын" – қажетінен артық балық аулап, өлтіретін адам деп аңғартып сипаттайды. Ол орман кесудің жерге қалдырған іздері және жердің бір бөлігін әрдайым жабайы және адам қоныстанбаған күйде қалдыру қажеттігі туралы жазады. Көп ұзамай құрып кетуге жақын болған сусар туралы ол былай деп жазды:
In many places The Tent Dwellers draws attention to ecological impact on the forest. Paine derisively describes the 'fish hog' as one who catches and kills more fish than he has use for. He writes about the marks left on the land by logging, and about the necessity of always leaving part of the land wild and uninhabited. On the beaver, which was then being trapped nearly to extinction, he wrote:
"Ежелгі заманда ол адамдарға үйлер мен бөгеттер салуға, құрғақшылыққа дайындық үшін азық-түлік пен су жинауға үйретті. Егер ол енді бізге қажет болмаса да, ол біздің қорғауымыз бен құрметті күтімімізге лайық." Орманды тұрақты және жауапкершілікпен пайдалануды жақтаған Пейн өз заманынан озып кеткен. Пэйн мен Брек саяхат еткен аймақтар қазір Кежимкуджик ұлттық паркі мен Тобеатикалық жабайы аймағына кіреді. Бұл аймақта балық, бұғы, сусар және кірпіктер әлі де көптеп кездеседі, бірақ осы кітапта жиі айтылған лось (Alces americana) құрып кету қаупі төніп тұр және Нова-Скотияның бұл бөлігінде сирек көрінеді. Россиньоль көлі мен оны қоршаған көлдер осы кітап жазылғаннан бері көп өзгерді. 1929 жылы көлден су шығатын жер бөгеттелді, соның салдарынан Россиньоль көлі бұрын жеке-жеке болған бірнеше кішкентай көлдерді қамтыды.
"Long ago he taught men how to build their houses and dams, and to save up food and water for a dry time. Even if we no longer need him, he deserves our protection and our tender regard." In advocating sustainable and responsible use of forest lands, Paine was ahead of his time. The regions through which Paine and Breck made their journey are now encompassed by Kejimkujik National Park and Tobeatic Wilderness Area. Although fish, deer, beaver and porcupines still abound within this area, the moose referred to many times in this book (Alces americana) is endangered and rarely can be seen in this part of Nova Scotia. Lake Rossignol and the surrounding lakes have changed considerably since this book was written. The outlet to the lake was dammed in 1929, so that Rossignol has expanded to encompass several smaller, formerly separate lakes.
Әдебиеттік талдау
"Шатыр тұрғындары" – саяхат, естелік, юмор және табиғат жазбалары элементтерін біріктіретін кітап. Кітапта түрлі тақырыптар қарастырылады, мысалы, өркениет пен даланың қарама-қайшылығы, саяхатшылардың достығы мен әріптестігі, балық аулау мен кемпингтің қиындықтары мен қуаныштары, табиғи орта мен оның тұрғындарына деген құрмет пен ризашылық. Кітап әңгімелесу және бейресми стильде жазылған, жиі халық тіліндегі сөздер, жаргон және диалект қолданылады. Сондай-ақ, кітапта ирония, гипербола, литота және образды суреттеу сияқты әдеби тәсілдер қолданылады, олар көңілді және жарқын атмосфера құруға көмектеседі. Кітапта ақылға қонымды және күлкілі оқиғалар, байқаулар мен әңгімелер көп, олар көбінесе баяндаушының қателіктері мен кемшіліктерін, серіктері мен жергілікті тұрғындардың ерекшеліктерін әжуалайды. Кітапта терең мағынаны жеткізу үшін де символдар мен метафоралар қолданылады. Мысалы, форель – даланың тартымдылығы мен сыйлығын, сондай-ақ балықшылардың шеберлігі мен күшін көрсетеді. Шатыр – кемпингке келгендердің баспанасы да, шектелуі де, орман ішіндегі олардың уақытша және нәзік болуын да білдіреді. От – лагерьдегі өмірдің жылуы мен қауіптілігін, сондай-ақ олардың өркениеті мен мәдениетінің символын көрсетеді. Кітапта баяндаушы мен оның серіктері де есімдерімен және мінездерімен ерекшеленетін, есте қаларлық кейіпкерлер ретінде бейнеленген. Баяндаушы, Альберт Бигелоу Пэйн – кітаптың басты кейіпкері және дауысы, ол жаңалықты іздейтін және оқиғаға құштар зерттеуші, ынталы және оптимистік әңгімеші, сондай-ақ бірақ салмақты емес және ұқыпсыз жаңадан бастаған адам рөлінде көрінеді. Доктор Эдвард “Эдди” Брек – баяндаушының досы және серігі, ол тәжірибелі және білімді балықшы, сабырлы және логикалық ойлайтын жетекші, батыл және тәуекелге баратын саяхатшы рөлінде бейнеленген. Шарль “Құдіретті” және Дель “Бекзат” – саяхатшылардың жетекшілері мен көмекшілері, олар шебер және адал орманшылар, көңілді және әзілге құмар серіктестер, сондай-ақ дана және құпия ұстаздар рөлінде көрінеді. Кітап Генри Дэвид Тороның "Уолден", "Мэн Вудс", Джек Лондонның "Жабайы шақыруы" және Норман Маклиннің "Өзен ағысымен" сияқты басқа да табиғат туралы әдебиеттермен салыстырылады және олардан өзгешелігі айқындалады. Кітапта осы туындылармен ортақ тақырыптар мен мотивтер бар, мысалы, өзіне сенуге ұмтылыс, табиғатқа құрмет және қоғамды сынау. Алайда, кітап осы туындылардан дыбысы, мақсаты және көзқарасы тұрғысынан да ерекшеленеді. Бұл кітап көбінесе осы туындыларға қарағанда жеңіл және көңілді, ал олар көбінесе күрделі және философиялық. Кітап көбінесе осы туындылардан гөрі ойын-сауық пен демалысқа арналған, ал олар көбінесе білім беруге және шабыттандыруға бағытталған. Кітап көбінесе осы туындылардан гөрі жеке және субъективті, ал олар көбінесе ғаламдық және объективті.
The Tent Dwellers is a book that combines elements of travelogue, memoir, humour, and nature writing. The book explores various themes, such as the contrast between civilization and wilderness, the friendship and camaraderie among the travellers, the challenges and joys of fishing and camping, and the appreciation and respect for the natural environment and its inhabitants. The book is written in a conversational and informal style, with frequent use of colloquialisms, slang, and dialect. The book also employs various literary devices, such as irony, exaggeration, understatement, and imagery, to create a humorous and vivid tone. The book is full of witty and amusing anecdotes, observations, and dialogues that often poke fun at the narrator’s mishaps and shortcomings and the eccentricities and quirks of his companions and the locals. The book also uses symbolism and metaphors to convey deeper meanings and messages. For example, the trout represents both the lure and the reward of the wilderness, as well as the challenge and the skill of the anglers. The tent represents both the shelter and the confinement of the campers, as well as the symbol of their temporary and fragile presence in the woods. The fire represents both the warmth and danger of the camp life and the symbol of their civilization and culture. The book also portrays the narrator and his companions as distinct and memorable characters, each with their own personality, background, and role. The narrator, Albert Bigelow Paine, is the main protagonist and the voice of the book, who acts as the curious and adventurous explorer, the enthusiastic and optimistic storyteller, and the naive and clumsy novice. Dr. Edward “Eddie” Breck, is the narrator’s friend and fellow traveller, who acts as the experienced and knowledgeable angler, the calm and rational leader, and the daring and reckless adventurer. Charles “the Strong” and Del “the Stout” are the guides and helpers of the travellers, who act as the skilled and loyal woodsmen, the cheerful and humorous companions, and the wise and mysterious mentors. The book also compares and contrasts with other works of outdoor literature, such as Walden by Henry David Thoreau, The Maine Woods by Henry David Thoreau, The Call of the Wild by Jack London, and A River Runs Through It by Norman Maclean. The book shares some common themes and motifs with these works, such as the quest for self reliance, the appreciation of nature, and the critique of society. However, the book also differs from these works in some aspects, such as the tone, the purpose, and the perspective. The book is more light hearted and humorous than these works, which are often more serious and philosophical. The book is more recreational and entertaining than these works, which are often more educational and inspirational. The book is more personal and subjective than these works, which are often more universal and objective.