Кіріспе

Чехиядағы ұлттық парк Богемиялық Швейцария (; Böhmische Schweiz), сондай-ақ Чехиялық Швейцария деп те аталады, – Чехияның солтүстік-батысындағы Эльба құмтасты тауларында орналасқан және ұлттық парк ретінде қорғалатын табиғи аймақ. Бұл аймақ 1972 жылдан бері қорғалған (Эльба құмтасты тауларының қорғалған ландшафт аймағы ретінде) мәртебесіне ие. Эльба өзенінің оң жағалауындағы аймақ 2000 жылы ұлттық парк болып жарияланды және Германиядағы Саксон Швейцариясы ұлттық паркімен іргелес жатыр. Бұл екі аймақ бірлесіп Саксония-Богемиялық Швейцария деп аталады.

Этимология

Богемиялық Швейцария тұжырымдамасы 18-шы ғасырда Германиядағы Эльба құмтасты тауларының бөлігі – Саксон Швейцариясының кеңеюі ретінде қалыптасты. Бұл атау швейцариялық суретшілер Адриан Зингг пен Антон Граффқа Солтүстік Богемияның географиясы өз Отаны туралы естеліктерді ойлатқандықтан берілді.

География

Богемиялық Швейцария Елба құмтасты тауларының Чехия бөлігінің шығысын қамтиды. Ол Дěчín-нің солтүстік-шығысында, Эльба өзенінің оң жағалауында орналасқан, өзен қысқа ғана уақытқа оның шекарасын құрайды. Ол шығысқа қарай Лузация тауларына, ал батысқа қарай Рудные горы тауларына дейін созылады. Оның ең биік нүктесі – Růžovský vrch төбесі, теңіз деңгейінен жоғары орналасқан.

Тарих

Богемиялық Швейцария аймағында сауда жолдарын күзету үшін көптеген қамалдар салынған. Осы қамалдардың бірнешеуі ортағасырлық қарақшылардың бекінісі ретінде де пайдаланылған. Бұл аймақ ежелгі заманнан бері герман, славян және келт тайпаларымен сиреп қоныстанған, бірақ 12 ғасырда неміс тілді қоныс аударушылармен толық қоныстандырылды. Екінші дүниежүзілік соғыс аяқталғанға дейін ол неміс богемиялықтарының (кейіннен судет немістері деп аталды) мекені болды. 1945 жылдан кейін неміс халқы қуылғаннан бері, аймақты негізінен чехтар қоныстандырып келеді. Аймақ 19 ғасырдың екінші жартысынан бастап көптеген туристерді тарта бастады. Романтизм дәуірінің суретшілері таулардың қаушатырлы сұлулығынан шабыттанды. Мысалы, суретші Людвиг Рихтер немесе композитор Карл Мария фон Вебер, өзінің танымал "Der Freischütz" операсын Ратен маңындағы жерлерде өткізді.

Ұлттық парк

1972 жылы Богемиялық Швейцарияның барлық аймағы қорғауға алынды. 1990 жылы Саксония Швейцариясының мәртебесі ұлттық парк мәртебесіне көтерілген кезде, Саксония-Богемия Швейцариясының Богемия бөлігін де ұлттық парк қорғауына алу жөніндегі күш-жігер күшейді. 1991 жылы жасалған жоспарда бұл Růžovský vrch-ті де қамту көзделген. Алайда, бұл жоспарға аң аулау жерлерінің иелері және орман шаруашылығы саласының өкілдері сияқты түрлі топтар қарсылық танытты. Ұсынылған келісімге келу әрекеттері де сәтсіз аяқталды. 1999 жылы Чехия үкіметі Богемиялық Швейцария ұлттық паркін бастапқыда жоспарланған аумақта құру туралы шешім қабылдады. 2000 жылдың 1 қаңтарында құнды орман және таулы ландшафт, Каменице шатқалы және Růžovský vrch төңірегіндегі аймаққа ұлттық парк мәртебесі берілді. Ұлттық парк басқармасының кеңсесі Красна Липа қаласында орналасқан, ал Хренско және Жетиховицеде ақпараттық орталықтар жұмыс істейді.