Кіріспе

Үндістанға христиан миссионері (1867–1951)

Эми Беатрис Кармайкл (16 желтоқсан 1867 – 18 қаңтар 1951) – Үндістанда жетімдер үйін ашқан және Дохнавурда миссия құрған ирландтық христиан миссионері. Ол Үндістанда 55 жыл қызмет етіп, миссионерлік қызметі туралы 35 кітап жазды.

Ерте өмір

Эми Беатрис Кармайкл 1867 жылы Ирландияның Даун графтығындағы Миллисл атты шағын ауылда жеті бауырластың үлкені ретінде дүниеге келді. Оның ата-анасы – діншіл христиандар, Дэвид Кармайкл, диірменші және оның әйелі Кэтрин еді. Эми жастығында төрт жыл бойы Харрогейт әйелдер колледжінде білім алды. Ол 16 жасқа келгенде әкесі отбасын Белфастқа көшірді, бірақ екі жылдан кейін ол қайтыс болды. Белфаста Кармайклдар «Қош келдіңіздер» евангелистік шіркеуін құрды. 1880-ші жылдардың ортасында Кармайкл Розмари-стрит пресвитериан шіркеуінің залында «Шоулилер» (бас киімдерінің орнына шапан киетін диірмен қыздары) үшін жексенбілік сабақтарды бастады. Бұл миссия тез арада бірнеше жүз адамды қамтыды. Осы кезде Эми «The Christian» газетінде 500 фунт стерлингке орнатылатын және 500 адамға сыятын темір зал туралы жарнаманы көрді. Мисс Кейт Митчелльтен алған 500 фунт және диірмен иесінен алған жер учаскесі 1887 жылы Камбрей көшесі мен Хизер көшесінің бұрышында алғашқы «Қош келдіңіздер залының» салынуына себеп болды. Эми 1889 жылы Манчестердегі диірмен қыздары арасында жұмыс істеуге шақырылғанға дейін «Қош келдіңіздер» шіркеуінде қызмет етті. 1887 жылы Кесуик конгресінде ол Қытай ішкі миссиясының (CIM) негізін қалаушы Хадсон Тейлордың миссионерлік өмір туралы айтқан сөздерін естіді; көп ұзамай ол миссионерлік қызметке шақырылғанына көз жеткізді. Ол Қытай ішкі миссиясына өтініш берді және Лондондағы әйелдер үшін арналған оқу үйінде тұрды, онда ол Қытайға миссионерлік қызмет атқаруға ынталандырған автор және миссионер Мэри Джеральдин Гиннеспен танысты. Кармайкл Азияға аттануға дайын еді, бірақ денсаулығының жағдайы оны осы жұмыстың үлкен жүктемесіне шыдамауы анықталды. Ол CIM-дегі миссионерлік мансабын кейінге шегерді және кейіннен Шіркеу Миссионерлік Қоғамына қосылуға шешім қабылдады.

Үндістанда жұмыс

Алғашында Кармайкл Жапонияға сапар шегіп, он бес ай тұрды, бірақ денсаулығына байланысты үйіне қайтып келді. Кейін ол Сейлонға (Шри-Ланка) қызметке барып, қысқа ғана уақыт өткен соң, денсаулығын жақсарту үшін Бангалорға (Үндістан) барды. Ол Англия шіркеуінің Зенана миссиясымен жіберілді. Кармайклдің ең танымал жұмысы – қыздар мен жас әйелдермен жұмыс істеу болды, олардың кейбіреулері мәжбүрлі түрде жезөкшелікке итермеленген әдет-ғұрыптардан құтқарылды.

Кармайкл 1901 жылы Дохнавур қорынын құрып, өз жұмысын жалғастырды, бұл туралы ол кейін "Алтын жіп" (1932) кітабында жазды. Дохнавур Тамил Наду штатында, Үндістанның оңтүстік ұшынан отыз шақырым қашықтықта орналасқан. Атауы 19 ғасырдың басында осы жердегі неміс миссионерлерін қаржылаған граф Дохнаның есімімен байланысты. Кейін, пастор Томас Уокер мектеп ашты. Кармайклдың қоры Дохнавурды мыңнан астам балаға пана болған орынға айналдырды. Кармайкл жиі айтатын, храмнан құтқарылған балаларды іздеу миссиясы Преина есімді қызбен басталғанын айтатын. Прина өз қалауынша емес, храмға қызмет етуге мәжбүр болды, бірақ қашып құтылуға үміттенді. Эми Кармайкл оған баспана беріп, жаңа миссиясын бастады. Үндістан мәдениетіне құрмет көрсету мақсатында, Дохнавур ұйымының мүшелері үнді киімдерін киіп, құтқарылған балаларға үнді есімдерін қойды. Кармайкл өзі де үнді киімдерін киіп, терісін қара кофемен бояды. Үндістанда қызмет етіп жүргенде, Кармайкл миссионерлік өмірге қатысты сұрақтарымен келген жас әйелден хат алды. Кармайкл оған: "Миссионерлік өмір – жай ғана өлу мүмкіндігі" деп жауап берді. 1912 жылы Дохнавурда аурухана салуға көмектесетін қаржы мен жұмыс күші табылды. 1913 жылы Дохнавур қоры 130 қызға көмек көрсетті. 1918 жылы Дохнавурға жас ұлдарға арналған үй қосылды, олардың көпшілігі бұрынғы храм жезөкшелерінен туған балалар еді. Сонымен қатар, 1916 жылы Кармайкл "Жалпы өмірдің қарындастары" деп аталатын протестанттық діни орденін құрды.

Мұра

Эми Кармайкл Үндістанда миссионер болып қызмет еткен кезіндегі тәжірибелері туралы көптеген кітаптар мен мақалалар жариялаған өнімді жазушы еді. Кармайкл 1951 жылы 83 жасында Үндістанда қайтыс болды. Ол Дохнавурдағы қабірінің үстіне ешқандай тас қоймауды өтінді. Басқа христиан миссионерлері де оның ықпалымен болғандарын айтты. Үндістанда храмдағы жыныстық қызмет 1948 жылы тыйым салынды. Дегенмен, Дохнавур қоры әлі де жұмыс істеп келеді, қазір 400 акр жерде 16 балабақша мен ауруханамен қамтамасыз етіп, шамамен 500 адамды қолдап тұр. Қазіргі таңда бұл қорды 1896 жылы құрылған C.S.I. Тирунелвели діншілдік округінің басшылығымен үндістер басқарады. Үндістан заңнамасына сәйкес жаңа саясат Дохнавурда туған немесе келген барлық баланың 6-сыныпқа дейін білім алуын талап етеді. Сонымен қатар, 1982 жылдан бері нәресте ұлдар қоғамда қалудың орнына асырап алуға беріледі. Эми Англия шіркеуінде 18 қаңтарда еске алынады. Австралияның Квинсленд штатындағы Моретон шығанағындағы Морейфилд қаласындағы Кармайкл колледжі оның құрметіне аталған.