Кіріспе

Сэр Уильям Дуглас, 1-ші баронет (1809 жылы қайтыс болды) – шотландтық жер иесі және өнеркәсіпші, ең белгілісі Кирккюдбрайттың Стюартриясында (қазір Думфрис және Галлоуэй аймағында), Шотландияның оңтүстік-батысында Дуглас қамалының жоспарланған қаласын құрғандығымен танымал. Ол қарапайым саудагер ретінде өмірін бастаған, бірақ көп ұзамай белгісіз "американдық саудасынан" байлыққа ие болды. 18-ші ғасырдың соңында Шотландияға оралған ол, мақта фабрикаларын және Карлингварк көлінің жанындағы қаланы дамытумен айналысты. Бұл қала, сол кездегі Эдинбургтің Жаңа қаласы сияқты, көшелердің торлы жүйесі бойынша жоспарланған. 1792 жылы бұл қала Дуглас қамалы деп аталды, ал бұрын "Карлингварк" деп белгілі болған. Сэр Уильям Ньютон-Стюартта да мақта фабрикаларын ашты, ол оның құрметіне уақытша "Ньютон-Дуглас" деп өзгертілді, сондай-ақ Дуглас қамалында сыра зауыты, жүн тоқу фабрикасы, сабын және тері өңдеу шеберханалары сияқты бірнеше өнеркәсіптік кәсіпорындарды құрды. 1801 жылы Дуглас баронеттік атаққа ие болды. 1805 жылы ол Гельстон қамалында өзіне сарай салды, оның архитекторы Роберт Крихтон болған деп есептеледі. Бүгінгі күні бұл сарай құлазып, тек қабырғалары қалған. Гельстон ауылында оның есіне ескерткіш обелиск орнатылды. 1809 жылы үйленбеген күйінде қайтыс болған ол, жерлерін туыстарына – немерелері мен шөберелеріне бөліп берді, ал баронеттік атағы жойылды. Оның денесі архитектор Уолтер Ньюэлл салған "Дуглас кесенесі" деп аталатын мавзолейге жерленді, және жылдар бойы кем дегенде 20 туысқанның денелері де сол жерге қойылды. Келтон төбесіндегі бұл орын Карлингварк көлі мен Дуглас қамалын көрінеді.