Жаңазеландиялық драматург Роджер Холл өмірі мен шығармалары

Кіріспе

Жаңа Зеландия драматургы (туған 1939)

Сэр Роджер Лейтон Холл (туған 17 қаңтар 1939) – Жаңа Зеландияның ең табысты драматургтерінің бірі. Ол әлеуметтік сынға толы және қайғылы сезімдерді қамтитын комедияларымен ең көп танылған.

Мансап

Холл 1960 жылдары теледидар үшін жазуды бастады. Келесі төрт онжылдықта оның теледидардағы туындылары бір реттік пьесалар, деректі фильмдер, Жаңа Зеландияның алғашқы телесериалдары «Бак Хаус» және «Пукеману», сондай-ақ саяси сатиралық «Спин Докторлар» сериалдарын қамтыды. Жазумен қатар, ол актер Грант Тиллимен бірге 60-шы жылдардағы «Кезеңдер көзқарасында» скетч-шоуында көрінді. Холлдың Жаңа Зеландиядағы ең танымал туындысы, әдетте, оның 1976 жылғы «Glide Time» пьесасы болып саналады, ол үкімет кеңсесінде жұмыс істейтін, «мемлекеттік қызметкерлер» деп аталатын топтың көңілсіздігі мен шағын жеңістерін бейнелейді. Ол радио шоуының, теледидарға бейімделудің және кейіннен 1980-ші жылдардағы танымал «Gliding On» телесериалының пайда болуына себепкер болды. «Market Forces» атты жалғас пьесасы мен телесериал да Жаңа Зеландияның Рожерномикадан кейінгі кезеңіндегі «қайта құрылымдалған» мемлекеттік қызмет ортасында орын алды. «The Share Club» (1987, қор нарығының құлдырауынан бұрын) және «After the Crash» (1988) кейіпкерлері «Neighbourhood Watch» телесериалдарында көрінді. Холлдың халықаралық деңгейдегі ең танымал туындылары – «Middle Age Spread» (1978, қайта қарастырылған 1980) және «Conjugal Rites» (1991). «Middle Age Spread» жас мұғаліммен қарым-қатынаста болған мектеп директорының оқиғасын баяндайды. Бұл трагикомедия Вест-Эндте 15 ай бойы көрсетіліп, Лондон театры қоғамының «Жыл комедиясы» сыйлығын жеңіп алды және 1979 жылы Жаңа Зеландияның толық метражды фильмге айналған алғашқы пьесаларының бірі болды. «Conjugal Rites» кейіпкерлері Холлдың соңғы пьесасында қайта пайда болады – «Winding Up», ол 2020 жылы Окленд театры компаниясында көрсетілді. Ол Филип Норманмен және А.К. Грантпен бірлесіп «Footrot Flats the Musical» мюзиклын жазды, ол Жаңа Зеландия мен Австралияда 120-дан астам қойылымда орындалды. Олардың «Love Off the Shelf» атты келесі бірлескен туындысының премьерасы 1986 жылы Дунединдегі Fortune театрында өтті. Ол Ұлыбританияда Вест-Эндте екі рет сынақтан өтті, екіншісі 1993 жылы Сэр Алан Айкборнның Скарборо театрында режиссерлік етті, ал либреттосы Samuel French Limited баспасынан шықты. Соңғы жылдары «Кім 100 жасқа толады?» (Anyone Who's 99) (2008), «Four Flat Whites in Italy» (2009) және «A Shortcut to Happiness» (2011) пьесалары Жаңа Зеландияда өте сәтті қойылды. Оның әже-шешелер туралы «You Can Always Hand Them Back» (2012) шоуы британдық орындаушы/әндерші Питер Скелерннің әндерін қамтиды және Жаңа Зеландияда көрсетілді, сондай-ақ Ұлыбританияда бір маусым болды. Холл радиода көптеген пьесалар, сериалдар мен сұхбаттар өткізді, соның ішінде Би-би-си үшін «The Dream Factory». Холл өнерге басқа да көптеген жолдармен үлес қосты. Ол 1989 жылы Дунединде өткен алғашқы Жаңа Зеландия жазушылары апталығын ұйымдастырды, онда жиырма тоғыз жаңа Зеландия жазушысы қатысты, Жаңа Зеландия пьесалары қойылды және жергілікті жазуға байланысты түрлі көрмелер ұйымдастырылды. Мыңдаған адамдар қатысты, екі жылдан кейін тағы бір Жазушылар апталығы өтті, және бұл іс-шара Дунединде әр екі жылда бір рет өзгертілген форматта жалғасады. 2005 жылы ол 1930 жылдары Рождество күні Такапуна жағасындағы көріністі Брюс Мейсонның «Алтын ауа райының соңы» атты бір адамдық пьесасынан сол жағада Рождество күні сахналау үшін ұйымдастырды. Актер Стивен Ловат жыл сайын қойылатын бір адамдық шоуды орындайды. Бұл шара қалыпты дәстүрге айналды, оған 500-ге дейін адам тегін қатысады. OXFAM жинақтан түскен қаражаттан пайда көреді, ал Ловат гонорарын сол қайырымдылық қорына сыйлайды. 1980-ші жылдары Холл балалар теледидарларын жақсарту үшін қоғам құрды («Monitor») және NZ Әдебиет қоры консультациялық комитеті, Дунедин қоғамдық өнер галереясы, Fortune театры кеңесінің төрағасы, Фрэнк Саргессон қоры, Джанет Фрейм Иден Стрит қоры және Жаңа Зеландияның өнер қорының губернаторы сияқты көптеген өнер кеңестері мен ұйымдарында қызмет етті. Холлдың «Бамс на сидяках» атты автобиографиясы 1998 жылы Penguin Books баспасынан жарық көрді. Ол сондай-ақ балалар мен отбасылық аудиторияға арналған туындылар жазды (Circa театрында 2005 жылдан 2012 жылға дейін және 2014–2015 жылдары жыл сайын қойылатын пантомималар сериясымен). XXI ғасырда ол «New Zealand Listener», «New Zealand Herald» және «Dominion Post» сияқты басылымдарда кітап сыншысы және саяхат журналисі болып жұмыс істеді. Оның ұл мен қызы бар. Оның қызы Пип Холл драматург және теледидар продюсері.

Hall began writing for television in the 1960s – over the next four decades his television output would grow to include one off plays, documentaries, pioneering New Zealand television series Buck House and Pukemanu and time on political satire Spin Doctors. Alongside his writing, he appeared on screen with actor Grant Tilly on 60s sketch show In View of the Circumstances. Hall's best known work in New Zealand is probably his breakthrough play Glide Time (1976), which depicts the frustrations and petty triumphs of a group of so called 'public servants' working in a government office. It gave rise to a radio show, a one off television adaptation, then popular 1980s television series Gliding On. A sequel play and television series, both called Market Forces also followed, set in the "restructured" public service environment of New Zealand's post Rogernomics era. The characters of The Share Club (1987, before the Stock Market crash) and After the Crash (1988) were seen on television series Neighbourhood Watch. Hall's best known works internationally are Middle Age Spread (1978, revised 1980) and Conjugal Rites (1991). Middle Age Spread revolves around a headmaster who has an affair with a young teacher. The tragi comedy had a 15 month run in the West End and won the Comedy of the Year Award (Society of London Theatre) and in 1979 became one of the first New Zealand plays to be transformed into a feature film. The characters from Conjugal Rites reappear in Hall's final play to date, Winding Up, which premiered at the Auckland Theatre Company in 2020. He was co writer with Philip Norman and A K Grant of Footrot Flats the Musical, which has had more than 120 productions in New Zealand and Australia. Their follow up collaboration, Love Off the Shelf, premiered at the Fortune Theatre, Dunedin, in 1986. It had two pre West End try out productions in the United Kingdom, the second in 1993 directed by Sir Alan Ayckbourn at his Scarborough Theatre, and the libretto was published by Samuel French Limited. In recent years, his plays Who Wants to be 100? (Anyone Who's 99) (2008), Four Flat Whites in Italy (2009), and A Shortcut to Happiness (2011) had hugely successful runs throughout New Zealand. His show about grandparenting, You Can Always Hand Them Back (2012), has songs by British performer/songwriter Peter Skellern, and has been performed throughout New Zealand and had a season in the UK. Hall has had many plays, series, and talks on radio, including The Dream Factory for the BBC. Hall has contributed to the arts in several other ways. Most notably he organised the first NZ Writers' Week, held in Dunedin in 1989, where twenty nine NZ writers appeared, NZ plays were performed, and various exhibitions linked to local writing were held. Thousands of people attended, and another Writers’ Week was held two years later, and the event continues in Dunedin in a modified form every two years. In 2005, he arranged for a scene set on Takapuna Beach on Christmas Day in the 1930s from Bruce Mason's one man play The End of the Golden Weather to be performed on Takapuna Beach on Christmas Day. Actor Stephen Lovatt does the one man show that is presented every year. It has now become an established tradition, with up to 500 people attending the free event. OXFAM benefits from a collection and Lovatt donates his fee to the same charity. In the 1980s, Hall set up a society to improve children's television (Monitor) and has also served on many arts boards and organisations including the NZ Literary Fund Advisory Committee, the Dunedin Public Art Gallery, chairman of Fortune Theatre Board, Frank Sargeson Trust, Janet Frame Eden Street Trust, and Governor of the Arts Foundation of New Zealand. Hall's autobiography, Bums on seats, was published by Penguin Books in 1998. He has also written for children and family audiences (with a series of pantomimes, staged annually at Circa Theatre from 2005 to 2012 and 2014–2015). in the 21st century has also been a frequent book reviewer and travel journalist in publications such as the New Zealand Listener, New Zealand Herald and Dominion Post. He has a son and a daughter. His daughter, Pip Hall, is a playwright and television producer.

Құрметтер мен марапаттар

Холл 1977 және 1978 жылдары Бернс стипендиаты болды. 1987 жылғы Жаңа жылдық наградалар салтанатында ол қоғамға қызмет еткені үшін Корольдік қызмет орденінің серігі атағымен марапатталды. Виктория университеті 1996 жылы оған әдебиет докторының құрметті дәрежесін берді. 2003 жылғы Королеваның туған күні құрметіне драматур ретіндегі қызметі үшін ол Жаңа Зеландияның Артықшылық орденінің серігі болып тағайындалды. 2006 жылы оның өмірі мен шығармашылығы туралы "Кім соңғы күледі" атты деректі фильм түсірілді. 2014 жылы ол Жаңа Зеландияның Variety Artists Club Inc. ұйымынан өнер саласындағы өмірлік жетістіктері үшін Құрмет грамотасын алды. 2015 жылы ол көркем әдебиет саласындағы жетістіктері үшін Премьер-министрдің сыйлығымен марапатталды. 2019 жылғы Королеваның туған күні құрметіне Холл театр өнеріне қосқан үлесі үшін Жаңа Зеландияның Артықшылық орденінің рыцары атағына ие болды.