Халықаралық бейбітшілік жасақтары Шығыс Тимор үшін
International Force East Timor
INTERFET: Шығыс Тимор дағдарысын шешу үшін Австралия басшылығымен құрылған халықаралық бейбітшілік күші. ТМБ резолюциясы, референдум, гуманитарлық апат.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Көпұлтты бейбітшілік сақтау тобы
Multinational peacemaking taskforce
Халықаралық күш Шығыс Тимор (INTERFET) – 1999–2000 жылдар аралығында Шығыс Тиморда болған гуманитарлық және қауіпсіздік дағдарысын шешу үшін Біріккен Ұлттар Ұйымының қаулыларына сәйкес Австралия ұйымдастырған және басқарған, Біріккен Ұлттар Ұйымына кірмейтін көпұлтты бейбітшілік сақтау тобы. 1998 жылдың соңында Австралия премьер-министрі Джон Говард, сыртқы істер министрі Александр Даунермен бірге, Хабибиге автономия идеясын қолдайтын, бірақ Шығыс Тимор халқының өзін-өзі анықтау мәселесін ұзақ мерзімді перспективада шешудің ең тиімді жолы – Шығыс Тимор халқына автономиядан кейін референдум өткізу мүмкіндігін беру екенін ұсынған хат жазды. Бұл Франция мен Жаңа Каледония арасындағы Матиньон келісімдерімен салыстырылды. Хат Хабибиді ашуландырды, ол оны Индонезияны "колониялық держава" ретінде көрсетуге тырысу деп түсінді және жауап ретінде алты ай ішінде кезектен тыс референдум жариялауға шешім қабылдады. Көптеген Шығыс Тимор халқы қаза тапты, шамамен 500 000 адам қоныс аударды, ал олардың жартысы ел аумағынан қашып кетті. 6 қыркүйекте "Спитфайр" операциясы басталды, Австралия Корольдік әуе күштерінің (RAAF) C 130 Hercules ұшақтары UNAMET қызметкерлерін, шетел азаматтарын және босқындарды, соның ішінде епископ Белоны, Дили мен Баукау әуежайларынан қарусыз Арнайы әуе күштері полкінің (SASR) сарбаздарының күзетуімен Дарвинге эвакуациялады.
The International Force East Timor (INTERFET) was a multinational non United Nations peacemaking task force, organised and led by Australia in accordance with United Nations resolutions to address the humanitarian and security crisis that took place in East Timor from 1999–2000 until the arrival of UN peacekeepers. In late 1998, the Australian prime minister, John Howard, with his foreign minister, Alexander Downer, drafted a letter to Habibie supporting the idea of autonomy but incorporating a suggestion that the long term issue of East Timorese self determination could best be defused by providing the East Timorese with an opportunity for a plebiscite after a substantial period of autonomy. The explicit comparison was with the Matignon Accords involving France and New Caledonia. The letter upset Habibie, who saw it as implying Indonesia was a "colonial power", and he decided in response to announce a snap referendum to be conducted within six months. Many East Timorese were killed, with as many as 500,000 displaced and around half fleeing the territory. On 6 September, Operation Spitfire commenced with Royal Australian Air Force (RAAF) C 130 Hercules aircraft evacuating UNAMET staff, foreign nationals and refugees, including Bishop Belo, to Darwin from Dili and Baucau airfields with protection provided by unarmed Special Air Service Regiment (SASR) soldiers.
Біріккен Ұлттар Ұйымының қарары
Бұл зорлық-зомбылық Австралия, Португалия және басқа да елдерде кең таралған халықтың наразылығын тудырды, ал Португалия, Австралия, АҚШ және басқа елдердің белсенділері үкіметтеріне шаралар қабылдау үшін қысым жасады. Австралияның оппозициялық сыртқы істер жөніндегі өкілі Лори Бреретон Индонезия әскерінің интеграциялық зорлық-зомбылыққа қатысқандығына дәлелдер келтіріп, Шығыс Тимордың референдумына қолдау көрсету үшін БҰҰ бейбітшілік күштерін жөнелтуді қолдады. Австралиядағы католик шіркеуі Австралия үкіметін зорлық-зомбылықты тоқтату үшін Шығыс Тиморға қарулы бейбітшілік күштерін жіберуге шақырды. Индонезияның Дарвиндегі консулдығы мен Канберрадағы елшілігі алдында наразылық акциялары өтті. Австралияның премьер-министрі Джон Говард Біріккен Ұлттар Ұйымының Бас хатшысы Кофи Аннан мен АҚШ президенті Билл Клинтоннан Шығыс Тимордағы зорлық-зомбылықты тоқтату үшін Австралия басшылығымен халықаралық бейбітшілік күштерін кіргізуге қолдау алды. 12 қыркүйекте Клинтон былай деп мәлімдеді:
The violence was met with widespread public anger in Australia, Portugal and elsewhere, and activists in Portugal, Australia, the United States and other nations pressured their governments to take action. Australia's Opposition Spokesman on Foreign Affairs, Laurie Brereton, was vocal in highlighting evidence of the Indonesian military's involvement in pro integrationist violence and advocated United Nations peacekeeping to support the East Timor's ballot. The Catholic Church in Australia urged the Australian Government to send an armed peacekeeping force to East Timor to end the violence. Protests occurred outside the Indonesia Consulate in Darwin and the Indonesian Embassy in Canberra. The Australian prime minister, John Howard, gained the support of United Nations Secretary General Kofi Annan and U. S. President Bill Clinton for an Australian led international peacekeeping force to enter East Timor to end the violence. On 12 September, Clinton announced:
Индонезия, ауыр экономикалық жағдайда, мойынсұнды. Халықаралық қысымға ыңғайласып, халықаралық бейбітшілік күштерін жіберуге рұқсат берген президент Б.Ж. Хабиби 12 қыркүйекте осылай деп хабарлады. Ол баспасөз конференциясында: "Резолюция сондай-ақ Шығыс Тимордағы ұсынылып отырған көпұлтты күштердің басшылығын қабылдауға және күштерге маңызды үлес қосуға Австралияның ниетін білдірген хатына ризашылық білдірді."
Indonesia, in dire economic straits, relented. Under international pressure to allow an international peacekeeping force, President B. J. Habibie announced on 12 September that he would do so. He told a press conference: The resolution also welcomed Australia's letter to accept the leadership of a proposed multinational force in East Timor and to make a substantial contribution to the force itself.
Әскери операциялар
Операцияға дейінгі кезең саяси және әскери жағынан шиеленісті болды. Корольдік Австралия әуе күштері (RAAF) солтүстікке қарай, Түндік территориядағы Тиндалға Ф/А 18 және Ф-111 истребитель-бомбалаушыларын қайта орналастырды. Бұл Индонезия әскерінің қақтығысты күшейтуіне қарсы тоқтату және қажет болған жағдайда десантқа әуеден қолдау көрсету, сондай-ақ әуе қорғанысын қамтамасыз ету мақсатында жасалды. P-3C Orion теңіздік патрульдік ұшақтары да жұмылдырылды. Ең жоғары деңгейде RAAF-тың әуеден қолдау активтеріне 10 F-111, 12 F/A 18, бес P-3C Orion, үш B707 жанармай құю танкері, екі B200 King Air, үш PC-9A алдыңғы бақылау ұшағы және бір Falcon F900 VIP ұшағы кірді. Сонымен қатар, 13 C-130 Hercules және үш DHC-4 Caribou көліктік ұшақтарын қамтитын маңызды әуе көлігі тобы да қолдау көрсетті. Жаңа Зеландия RAAF F-111 ұшақтарына қолдау көрсету үшін Тиндал RAAF базасына C-130 Hercules, Bell UH-1H Huey тікұшақтары мен A-4K Skyhawk ұшақтарын орналастырды. Бұған қоса, Ұлыбритания, АҚШ, Канада, Франция және Таиландқа қарасты бірнеше ұшақтар да жұмылдырылды. Кем дегенде бір рет австралиялық P-3C ұшағы индонезиялық ұшақтармен тоқтатылды, ал INTERFET күштері Дили портына жақындағанда индонезиялық суасты кемесі Коалицияның бақылауында анықталды. Ақырында, ешқандай ауыр оқиғалар болған жоқ және араласу сәтті аяқталды. Дегенмен, Австралия мен Индонезия арасындағы қарым-қатынастың қалпына келуіне бірнеше жыл уақыт кетті. SASR десантынан кейін бір күн өткен соң, 5/7 RAR-дан төрт БМП және 2 RGR-дан Гуркхалар взводы десанттық кемеден түсірілді. Қырқ жасақшы тұтқынға алынды, ал қалғандары Батыс Тиморға қашқан деп есептеледі. Қарашаның ортасында 3 RAR Oecussi Enclave үшін жауапкершілікті өз мойнына алды. 2000 жылдың 28 ақпанында INTERFET әскери операциялардың басқаруын Шығыс Тимор бойынша Біріккен Ұлттар Ұйымының Уақытша әкімшілігіне (UNTAET) тапсырды. Жаңа Зеландия сарбазы, рядовой Леонард Мэннинг 2000 жылдың 24 шілдесінде ұрыс кезінде қаза тапты, БҰҰ қолдаған күштер келгеннен бергі алғашқы жауынгерлік қаза болды. Мэннинг оңтүстік-батыс Суай қаласында жасақшылар тобы шабуыл жасаған кезде қаза тапты. БҰҰ басқаруды қолға алғаннан кейін Жаңа Зеландия күштерінен гранаталар мен клеймор миналары алынып тасталды, бірақ Мэннингтің қазасынан кейін бұл шешім қайта қарастырылды. 2000 жылы Шығыс Тиморда екі австралиялық сарбаз да қаза тапты: Ланс-капрал Рассел Эйзенхут 17 қаңтарда аурудан, ал капрал Стюарт Джонс 10 тамызда қарудың кездейсоқ оқ атуынан қаза тапты.
The lead up to the operation remained politically and militarily tense. The Royal Australian Air Force (RAAF) re deployed frontline combat aircraft—F/A 18s and F 111s—northward to Tindal in the Northern Territory to act as a deterrent against escalation of the conflict by the Indonesian military and provide close air support and air defence in support of the landing if required. P 3C Orion maritime patrol aircraft were also deployed. At peak strength the RAAF aerial support assets available to INTERFET included 10 F 111s, 12 F/A 18s, five P 3C Orions, three B707 aerial refuelling tankers, two B200 King Airs, three PC 9A forward control aircraft, and a Falcon F900 VIP jet. Also in support was a significant airlift group, with Australian transport aircraft including thirteen C 130 Hercules and three DHC 4 Caribou. New Zealand deployed C 130 Hercules, Bell UH 1H Hueys, and A 4K Skyhawks to RAAF Base Tindal to support RAAF F 111s. In addition, a number of British, United States, Canadian, French and Thai aircraft were also deployed. On at least one occasion Australian P 3C aircraft were intercepted by Indonesian aircraft, while an Indonesian submarine was also detected by Coalition surveillance within the vicinity of Dili Harbour as INTERFET forces approached. Ultimately no serious incidents occurred and the intervention was successful; however, Australia–Indonesia relations would take several years to recover. A day after the SASR landed, a platoon from 5/7 RAR with four APCs and a platoon of Gurkhas from 2 RGR were landed from the landing craft. Forty militia were captured while the remainder were believed to have fled to West Timor. In mid November, 3 RAR took over responsibility for the Oecussi Enclave. On 28 February 2000, INTERFET handed over command of military operations to United Nations Transitional Administration in East Timor (UNTAET). A New Zealand soldier, Private Leonard Manning, was shot dead during a contact on 24 July 2000, becoming the first combat fatality since the United Nations backed forces had arrived in September. Manning was killed in the south west town of Suai when his patrol was attacked by a group of militia. Grenades and claymore mines had been withdrawn from New Zealand's forces after the UN took over, a change which was rescinded after Manning's death. Two Australian soldiers also died in East Timor in 2000—Lance Corporal Russell Eisenhuth through illness on 17 January and Corporal Stuart Jones after a weapon accidentally discharged on 10 August 2000.
INTERFET-ке үлес қосатын елдер
INTERFET операциясына ең көп әскер, техника және жабдық Австралия ұсынды – ең жоғары деңгейде 5500 адам, одан кейін Жаңа Зеландия. Жаңа Зеландияның үлесі 1200 адамды құрады. Бұл Корея соғысынан бері Жаңа Зеландияның шетелдегі ең ірі әскери миссиясы болды. Ақырында INTERFET-ке 22 мемлекет қатысты, оның құрамы 11 500-ден асты. Басқа елдер (әліпбилік тәртіппен): Бангладеш, Бразилия, Канада, Дания, Египет, Фиджи, Франция, Германия, Ирландия, Италия, Иордания, Кения, Малайзия, Норвегия, Филиппин, Португалия, Сингапур, Оңтүстік Корея, Таиланд, Ұлыбритания және Америка Құрама Штаттары. Австралия АҚШ-тың жердегі әскерлерін алудан бас тартты, бірақ әуе көлігі, логистика, арнайы барлау, алыс қашықтықтан қорқыту және «дипломатиялық ықпал» үшін маңызды қолдауға қол жеткізе алды. Қатысушылар Австралия үкіметімен марапатталған Халықаралық Шығыс Тимор күштері медалін алды. Басшы мемлекет ретінде Австралия өзінің қажеттіліктерімен қатар, бірқатар басқа елдерге де логистикалық қолдау көрсетті. Қазан және қараша айларында 10-шы күштерді қолдау батальонының (10 ФСБ) негізінде күштерді логистикалық қолдау тобы орналастырылды, оған жабдықтау, көлік, порт операторлары, су көлігі және техникалық қызмет көрсету қызметкерлері кірді, сондай-ақ алдыңғы хирургиялық топ, алдын алу медициналық бөлімі, байланыс эскадрильясы және 17-ші құрылыс эскадрильясының инженерлері мен 19-шы бас инженерлік жұмыстар бөлімі де қосылды. Осы уақытта 9-шы күштерді қолдау батальоны Дарвинге қосымша қолдау көрсету үшін жіберілді, кейін Шығыс Тимордағы 10 ФСБ-мен ауыстырылды. Дарвиндегі маңызды азаматтық және әскери инфрақұрылымның жақын орналасуына қарамастан, бұл қолдауды қамтамасыз ету Австралия үшін үлкен қиындық болды, себебі ол Екінші дүниежүзілік соғыстан бері орналастырылған күшке толыққанды логистикалық қолдау көрсетуге міндетті болған емес. Соңғы он жылда қорғаныс шығыстарын қысқарту оның логистикалық қолдау күштерін әлсіретуге әкелді, нәтижесінде осы кемшіліктерді жою үшін бірқатар жедел шараларды жүзеге асыру қажет болды. Қатынас желілері салыстырмалы түрде қысқа болғанымен, оқ-дәрі, отын және басқа да материалдық ресурстардың жұмсалуы төмен болды, сондай-ақ персонал мен жабдықтардың жоғалтуы шектеулі болды, бірақ бұл операция АДФ-тың шектеулі логистикалық мүмкіндіктерін сынап көрсетеді және оның одан да қарқынды орналасуын ұстап тұра алатыны күмәнді болып көрінеді.
Australia provided the largest contingent of troops, hardware and equipment for the INTERFET operation—5,500 personnel at its peak—followed by New Zealand. New Zealand's contribution peaked at 1,200 personnel. It was New Zealand's largest overseas military deployment since the Korean War. Eventually 22 nations contributed to INTERFET which grew to over 11,500 strong. Other countries to contribute include (in alphabetical order), Bangladesh, Brazil, Canada, Denmark, Egypt, Fiji, France, Germany, Ireland, Italy, Jordan, Kenya, Malaysia, Norway, Philippines, Portugal, Singapore, South Korea, Thailand, the United Kingdom, and the United States of America. Australia was refused US ground troops but was able to secure vital support for airlift, logistics, specialised intelligence, over the horizon deterrence, and "diplomatic muscle". Participants were awarded the International Force East Timor Medal by the Australian Government. As lead nation Australia provided logistic support for a number of other nations in addition to its own requirements. A Force Logistic Support Group was deployed during October and November based on the 10th Force Support Battalion (10 FSB), which included supply, transport, port operators, water transport and maintenance personnel, while a forward surgical team, preventative medical section, signals squadron, and engineers from the 17th Construction Squadron and a section of the 19th Chief Engineer Works were also attached. Meanwhile, the 9th Force Support Battalion was deployed to Darwin to provide additional support, and later rotated with 10 FSB in East Timor. Despite the proximity of considerable civilian and military infrastructure in Darwin, the provision of this support proved a major challenge for Australia, which had not been required to provide full logistic support for a deployed force since the Second World War. Reductions in defence spending over the previous decade had led to the run down of its logistic support force, resulting in the requirement to quickly implement a range of ad hoc measures to overcome these shortfalls. Despite relatively short lines of communication, low expenditure of ammunition, fuel and other consumables, and limited personnel and equipment casualties, the operation strained the ADF's limited logistic capability and it was questionable whether it could have sustained a more high intensity deployment.