Кіріспе

Қытай-американдық композитор, дирижер және пианист

Брайт Шенг (; 6 желтоқсан 1955 жылы туған) – Қытайда туған американдық композитор, пианист және дирижер. Шенг музыкасы мен шығармалары үшін көптеген наградаларға ие болды, соның ішінде 2001 жылғы MacArthur Fellowship; ол екі рет Пулитцер сыйлығының финалисі атанды. Оның музыкасын дерлік барлық ірі американдық симфониялық оркестрлері, сондай-ақ Париж оркестрі, Корольдік Concertgebouw оркестрі, Торонто симфониялық оркестрі, BBC симфониялық оркестрі, Лондон Sinfonietta, Санкт-Петербург филармониялық оркестрі, Ресей ұлттық оркестрі, Фин радиосының симфониялық оркестрі, Сидней симфониялық оркестрі, Тайваньтың ұлттық симфониялық оркестрі, Шанхай филармониялық оркестрі, Токио филармониялық оркестрі және Сеул филармониялық оркестрі тағы басқалар орындады. Оның музыкасын дирижерлер Леонард Бернштейн, Курт Масур, Кристоф Эшенбах, Чарльз Дютойт, Майкл Тилсон Томас, Леонард Слаткин, Джерард Шварц, Дэвид Робертсон, Дэвид Зинман, Ниме Ярви, Роберт Спано, Хью Вольф; виолончельшілер Йо-Йо Ма, Линн Харрелл және Алиса Вейлерштейн; пианиношылар Эммануэль Акс, Ефим Бронфман және Питер Серкин; скрипкашылар Гил Шахам және Чо Лянг Лин; және перкуссияшы Эвелин Гленни орындаған. Шанхайда дүниеге келген ол төрт жасында анасынан фортепиано ойнауды үйренді. Шанхай консерваториясын бітіріп, білімін Куинс колледжінде және Колумбия университетінде жалғастырды. 1995 жылы Мичиган университетінің профессорлық құрамына қабылданды. Шенгтің музыкалық карьерасының көп бөлігі батыс және азия мәдениеттерін біріктіру жолымен дамыды, нәтижесінде оның музыкасы Азияда, АҚШ-та және бүкіл әлемде орындалды.

Ерте өмір және білім

Брайт Шенг 1955 жылдың 6 желтоқсанында Қытайдың Шанхай қаласында дүниеге келген. Оның алғашқы фортепиано сабақтарын анасы берген, ол төрт жасында ойнауға кіріскен. Шенг Қытайдың Цинхай провинциясына жіберіліп, жеті жыл тұрды. Ол фортепиано мен соқпалы аспаптарда орындаушы болды. Сонымен қатар, Шенг студенттерге фильмде қара бет суреті бар екендігін ескертпегендігі айтылады.

Музыкалық стиль

Музыкалық мансабының бастапқы кезеңінде Шэн қытай және батыс музыкасын араластыратын қарапайым шығармалар жасаумен айналысты, себебі ол ерте жасынан бастап дәстүрлі қытай музыкасымен де, «көпке танымал» батыс музыкасымен де таныс болған. Мансабы дамыған сайын ол қытайдың дәстүрлі музыкалық әдістерін батыс музыкасының қазіргі заманғы үлгілерімен үйлестірудің жолдарын тапты. Шэн өзінің композиторлық жолының басынан аяғына дейін өзі туған қытай мәдениетін және көшіп келген батыс мәдениетін бірге көрсете білді. Осының нәтижесінде Шенгтің тыңдармандары Азия мен АҚШ-тан бүкіл әлемге тарады. Ол Кеннеди орталығының сыйлығын (1995) және ASCAP концерттік музыкасының сыйлығын (2002) алды. Оның 1988 жылы Нью-Йорк камералық симфониясымен тұсауы кесілген «H’un» («Жарақаттар») атты оркестрлік шығармасы, Қытайдағы Мәдени революция құрбандарына арналған ескерткіш болды және 1989 жылғы Пулитцер сыйлығына ие болды. Екі жыл өткен соң, 1991 жылы фортепиано триосы үшін жазылған «Төрт бөлім» атты шығармасы да Пулитцер сыйлығына ие болды.

Құралдық

Құрамы Құрал Жыл3 Этюд Флейта19823 Пьеса Скрипка, фортепиано1986Х'ун ['Жарақаттар']Оркестр1988 Менің Әнім Пиано19894 Қозғалыс Пиано триосы1990Ағын Скрипка1990Кончертино Кларнет, скрипка квартеті1993Скрипка квартеті No. 3 Стринг квартеті19937 Ұзын Ядхтриб Вариациялары Басуно1994China Dreams Оркестр19957 Қытайда естілген мелодиялар Челло1995 Көктемгі армандар Дауыс, қытай оркестрі19972 Өлең Қытай оркестрі1998Флейта Ай Соло Флейта, Арфа, Пиано, Перкуссия, Струнный квартет1999Қызыл Жібек Биі Пиано, оркестр19993 Ән Пипа, Дауыс1999 Нанкин! Нанкин! Пипа, оркестр2000Скрипка квартеті No. 4 "Үнсіз ғибадатхана" Стринг квартеті2000Алыс туған күн қоңыраулары Пиано2001Тибет биі Кларнет, скрипка, пиано2001Тибет Свингі Оркестр2002Жастық ән мен биі Скрипка, дауыс, пипа, шенг, оркестр2003Тәтті мамыр қайтадан Контрабас, пиано2007Солтүстік жарық Челло, пиано2009Ыстық бұрыш Скрипка, маримба2010Флейтаның әуендері Флейта/альто флейта, скрипка, виолончель, маримба, ілмелі цимбалдар2011