Кіріспе

Велинара – Сенегалдың Колда аймағында орналасқан қала. Ол 48 км-лік үлкен Велингара кратерінен сәл солтүстікте жатыр, бірақ осы құрылымның метеорит соққысынан пайда болғандығы әлі расталмаған. Халықтың көп бөлігі фулани, сонинке, волоф және мадинго тайпаларынан құралған. 2002 жылғы халық санауы бойынша, қаланың халқы 20 806 адамды құрады. 2007 жылы ресми есептерге сәйкес, халық саны 23 775-ке жеткен.

Негізгі кезеңнен 1940-шы жылдарға дейін

Велингара фулани тілінде «Егер жағдай жақсы болса, келіңіз» деген мағына береді. Бұл жердің табиғи мүмкіндіктері ауылдың негізін қалаушы Али Ниана Балдеге осы жерге қоныстануға түрткі болды. Фуладу аймағының барлық бөлігі сияқты, бұл жер де жануарларға толы және ауыл шаруашылығына қолайлы еді. Бұл алғашқы ауыл шамамен 1900 жылы құрылды. 1927 жылы Велингара Фулбеде туған Эльхаджи Диаоның айтуынша, оның негізі одан да ертерек, шамамен 1870 жылға дейін барады. Шындығында, 1880 жылғы Фуладу картасында алғашқы ауылдың орналасқан жеріне жақын жерде орналасқан Вэлингара деген елді мекен көрсетілген. Бұл ауыл кейін қалаға айналды ма? 1903 жылы Мусса Моло Гамбияға қашқаннан кейін француздықтар Фуладуды аннексиялады. Велингара сол кезде Патим Кандиае жаңа округіне қосылды. Бұл кезеңнің көп бөлігін Иро Мулай Балде басқарды, ал оның әкесі Алансо Кумбири Мусса Молоның басшылығымен Фуладу провинциясын басқарды. Француз үкімдігі кезінде Велингара біртіндеп дамыды. 1924 жылы ол бөлімшеге айналды. Алғашқы бөлімше басшыларының бірі Пусси 1931 жылы тағайындалды. Бұрын денсаулық сақтау және білім беру инфрақұрылымы құрылған болатын. Бірінші мектеп 1924 жылы ашылды, ал алғашқы медициналық пункт 1930 жылы салынды. Кейіннен Салум және Француздық Африка компаниясы (CFAO) сияқты сауда компаниялары фуланилер өсірген жер жаңғағын жинау үшін осы жерге келді. Ауылдың дамуы Велингараға әртүрлі шыққан адамдарды тартты. Біз көргендей, алғашқы қоныстанғандар фуланилер болды. Олар сол кезде халықтың көптеген топтарының бірі болды. Олар Велингара Эскалесінің, колониялық әкімшіліктің орталығының солтүстік-шығысына қарай екі шақырым жердегі Фулбе ауылында шоғырланды. Бұл фуланилер, елдің түпкі тұрғындары, сұхбаттасқандардың барлығының айтуынша, анимистер болған. Исламның баяу дамуына себеп бар. Фуладу исламды қабылдағысы келмейтін фуланилердің панасы болды. Олардың көптегісі Бунду, Мацина және Фута Тородағы мұсылмандық төңкерістерден кейін сонда қоныстанды, бұл мұсылмандық теократиялардың құрылуына мүмкіндік берді. Алайда Альфа Моло тұсында ислам, әсіресе элита деңгейінде, алға жылжуда. Бұл төңкеріс құлдар бастады, олардың көптегісі исламды қабылдады, ал ақсүйектер ежелгі сенімдеріне адал болды. Кейін бұл фуланилерге Гаабудан келген мандинкалар қосылды. Ислам ХХ ғасырдың басында осы Гаабункелердің Токулор маработы Аль Хадж Аали Каамның басшылығымен жаппай келуімен дамыды. Гаабу тұрғындары француздықтарға қарағанда қатал болған португалдық колониялық үкімнен қашып жүрді. Марабұт өзінің шәкірттерімен бірге көптеген ауылдарға, соның ішінде Мадина Гунасқа негіз салды. Бірақ Велингарадағы Гаабу мұсылмандары Биджиннен келген мандиголар болды. Бұл Морикунда, яғни Гаабу билігі астындағы марабұттар ауылы еді. Велингараның бұл мандиголары арасында екі есім сақталған: Сагна Ба Саманг және Абу Саманг. Кейін бұрынғысы Шериф Самсидин Айдараның әкесі Шериф Бекае Велингара мешітінің имамы болып тағайындалды. Велингарада басқа да шетелдік мұсылман азшылықтары өмір сүрді. Бұл сараколдар, атап айтқанда Фута Джалонның Сомбунду және Пюльхтары, соның ішінде Сеерно Мустафа Барри және Сеерно Мумини Ба. Соңғылары негізінен Велингарадағы алғашқы күндері Құранды оқытумен айналысты. Бұл қауымның кейбір мүшелері Фута-Тородан келген. Бұл Расин Джигуо мен Серно Мумини Ба туралы. Анимист фуланилердің арасында орналасқан мұсылмандардың бұл кішкентай тобы француз компанияларының тапсырысымен келген жаңа жұмысшылардың келуіне байланысты баяу өсті. Нәтижесінде мұсылман қауымы Шериф Бекае Айдараның басшылығымен ұйымдаса бастады. Ол алғашқы мешіттің орнын таңдап, оны белгілеген алғашқы имам Сагна Ба Самангты тағайындады.

География

Құс ұшқан жерден ең жақын елді мекендер: Диоурору, Кадиалин, Бадимбур, Кампото, Бункилинг, Куади Байнук, Кандиалон және Маниора Мандигу. Дакар, ел астанасы, 570 км қашықтықта.

Геологиялық физика

Велингарадан оңтүстікке қарай шамамен он екі шақырым жерде 48 км диаметрлі кратер орналасқан, бұл, әдетте, метеориттің соқтығысуынан пайда болған. Бұл құбылыс 1999 жылға дейін белгілі болған жоқ. Ол NASA спутниктік суреттері арқылы табылды.

Халық саны

Халықтың көп бөлігі фулани, сонинке, волоф және мандинго тайпаларынан тұрады. 1988 және 2002 жылғы халық санақтарында Велингарада сәйкесінше 14 068 және 20 806 адам тұрды. 2007 жылы халық саны ресми түрде 23 775 адам деп есептелді.

Экономика

Бұл негізінен жергілікті ауылшаруашылық өнімдерімен сауда жасаудан көрінетін шағын қала.

Мәдениет

2007 жылы Vélingara алғаш рет мәдениаралық күндерді, Carrefour халықаралық фестивалін (FESICAR) ұйымдастырды. Осыған орай, Шәриф Самсидин Айдара жоғары мектебі мен Велингараның аудандық кеңесі 2015 жылдың 15, 16 және 17 мамырында мәдени демалыс күндерін ұйымдастырады. Осы мүмкіндікті пайдаланып, мамандар панафриканизм және Нельсон Манделаның өмірі тақырыбында екі лекция оқыды. 2013 жылы біз жыл сайын өткізілетін Vélingara жас таланттары (VJT) атты жергілікті жас суретшілер арасындағы ең ірі мәдени сайысқа қатыстық.