Кіріспе

Виктория штатындағы темір жол желісі, Австралия.

Гиппленд желісі (Орбост темір жолы немесе Бейрнсдейл темір жолы деп те аталады) – Австралияның Виктория штатындағы Латроб аңғары және Гиппленд аймақтарын қамтитын темір жол желісі. Ол штат астанасы Мельбурннен шығысқа қарай Мо, Морвелл, Траралгон, Сэйл қалалары арқылы өтеді және Бэрнсдейлде аяқталады. 1994 жылы жойылғанға дейін желі Орбостқа дейін созылған. Жойылған бөлігі қазір Шығыс Гиппсленд темір жолының орнында, велосипед, жаяу және атпен жүруге арналған жол ретінде пайдаланылады.

Қызметтер

Metro Trains Melbourne Пакенхам бағыты бойынша қала маңындағы жолаушылар тасымалын жүзеге асырады, ал V/Line Traralgon және Bairnsdale бағыттары бойынша қызмет көрсетеді. Жүк тасымалын Qube Holdings компаниясы жасайды.

Тарих

1870 жылдары Гиппслендке темір жол желілері салынды және бастапқыда Гиппслендегі ауыл шаруашылығы салаларын, сондай-ақ туризмді дамытуда маңызды рөл атқарды. Ол сондай-ақ 1920 жылдары Латроуб аңғарында көмір өндірудің дамуында да маңызды рөл атқарды. Ең жақсы күнінде темір жол шығысқа қарай Орбостқа дейін созылып, көптеген қалаларға үнемі қызмет көрсетіп тұрды. Кейбір пайдаланылмай қалған темір жол желілері туристік темір жолдарға және/немесе темір жол жолдарына айналдырылды. Мельбурн және қала маңы темір жолы компаниясы 1859 жылы Пренсс-бридж темір жолы станциясынан Пунт-роудқа (Ричмонд) және Оңтүстік Ярраға, 1859 жылы Праранға, ал 1860 жылы Виндзорға дейін желі ашты, бұл Сент-Килда және Брайтон темір жолы компаниясының желісімен байланысты. Бұл желі 1877-1879 жылдар аралығында Данденонг, Пакенхэм, Уоррагул, Мо, Морвелл, Траралгон, Сэйл, Стратфорд және Бейрнсдейлге дейін ұзартылды. 1916 жылы Орбостқа дейін ұзартылды. Орбостқа темір жол 1916 жылы ашылып, 1987 жылға дейін жұмыс істеді, негізінен ағаш және ауыл шаруашылығы өнімдерін тасымалдады. Темір жолдың алғашқы жылдарында арнайы жолаушылар пойыздары жүрді, бірақ олар 1930 жылдары тоқтатылды. 1994 жылы темір жол инфрақұрылымы демонтаждалды. Желі егістік жерлер, төбелер және тығыз орманды аймақтардан өтті, соның ішінде Викториядағы ең үлкені – Стоуни Крик аспалы көпірі сияқты көптеген көпірлерді қамтыды. 1954 жылы Данденонгтан Траралгонға дейінгі желі электрлендірілді, негізінен Латроуб аңғарындағы қоңыр көмір кеніштерінен күтілетін брикеттер тасымалының артуына байланысты. Келесі екі жылда Данденонг пен Пакенхэм арасындағы көптеген желілер екі еселенді және электр сигналдамасымен жабдықталды, бірақ Нарре Уоррен мен Бервик аралық бөлігі 1962 жылға дейін аяқталмады. Уақыт өте келе брикеттерді темір жолмен тасымалдау тоқтап, өнеркәсіп табиғи газға, ал үйлер жылу берудің басқа түрлеріне көшті. 1987 жылы электрлендіру Уаррагулға дейін қысқартылды, сол жерден Мельбурнға қала маңындағы пойыздар қызмет көрсетті. Электрмен жабдықтау 1998 жылы Буньипке дейін қысқартылды, ал 2001 жылы Пакенхемнен тыс жерде толығымен тоқтатылды. Саледен шығысқа қарайғы желі 1994 жылы жабылды, бірақ 2004 жылы Бейрнсдейлге қайта ашылды. 2005 жылы Аймақтық жылдам темір жол жобасы Пакенхэм мен Траралгон арасындағы екі желінің бірін жаңартты. Бұл жоба сонымен қатар Пакенхэм шығысынан Траралгонға дейінгі қалған электр инфрақұрылымын жоюды қамтыды, Буньиптегі мұраға алынған бөлігінен басқа.

Бөлімше желілері

Ноожи темір жолы 1890 жылдардан бастап Уарагулдан солтүстікке қарай кезең-кезеңмен салынды және 1919 жылы Ноожиге жетті. 1954 жылдан 1958 жылға дейін кезең-кезеңмен жабылды. 1910 жылы 762 Вальхалла темір жолы Моеден Эрика мен Вальхаллаға дейінгі таулы аймақ арқылы толыққанды аяқталды. Платинадан Вальхаллаға дейінгі бөлігі 1944 жылы, Эрикадан Платинаға дейін 1952 жылы, ал Моеден Эрикаға дейін 1954 жылы жабылды. Томсон мен Вальхалла стансалары арасындағы ең солтүстік бөлігі «Уолхалла Голдфилдс» темір жолымен туристік темір жол ретінде қайта ашылды және жүйелі пойыз қатынасын ұсынады. Торпдейл темір жолы 1888 жылы Моеден Торпдейлге дейін ашылды, ол 1958 жылы жабылды. Яллоурн тармағы 1922 жылы Хернес Оуктан (Мое мен Морвелл арасында) Яллоурнға дейін ашылды. 1953 жылы Моеден Яллоурнға дейінгі жаңа желіге алмастырылды, себебі бұрынғы бағыты қоңыр көмірді өндіруге қажет болды, бірақ жаңа желі 1970 жылдардың соңында қолданыстан шығып, 1987 жылы жабылды. Мирбу Солтүстік тармақ желісі 1885 және 1886 жылдар аралығында Морвеллден Мирбу Солтүстікке дейін кезең-кезеңмен ашылды, бірақ 1974 жылы жабылды. Желінің бір бөлігі Хазелвуд ашық карьерінің құрамына кірді. Мэривейл қағаз тіркемесі Морвеллдегі басты желіге қосылып, бүгінгі күні жүк тасымалы үшін қолданыста болып келеді. Мафра арқылы айналма жол 1887 жылы Траралгоннан Хейфилдке, Мафра мен Стратфордқа дейін ашылды және 1987-1993 жылдар аралығында кезең-кезеңмен жабылды. 1889 жылы Мафрадан Бриаголаңға дейінгі тармақ желісі ашылып, 1952 жылы жабылды. Бұрын Пакенхам мен Ярагон арасындағы бірнеше стансаларға қатынайтын бірнеше ағаш трамвайлары болған.

Маңыздылығы

1870-ші жылдардың аяғында темір жолдың кеңейтілуі Гиппсленд аймағының дамуына ықпал етті. Ол батыс Гиппслендтен келген сүтті Мельбурн қаласына таза түрде сатуға мүмкіндік берді, ал шығыс Гиппслендтің мал шаруашылығы ірімшік пен май өнімдерін қамтамасыз етті. Бұдан бөлек, батыс Гиппслендтің базарлық бақша және жеміс бақтарын Мельбурн нарықтарында сату үшін дамытуға жағдай жасалды. Сонымен қатар, туризм саласының дамуына, әсіресе Лейкс-Энтреенс ауданында, қолдау көрсетілді. Дегенмен, бұл жағалаудағы кемелердің қатынасын және Сале мен Бейрнсдейл қалаларын порттар ретінде пайдалануды тоқтатты. 1920 жылдары Гиппсленд темір жолы лигнит көмірін өндіруді және Латроуб аймағын электр энергиясын өндіру үшін дамытуда маңызды рөл атқарды, бұл негізінен Мельбурн және Виктория штатын қамтамасыз етті. Осының нәтижесінде Яллоурн, Морвелл, Траралгон, Мо, Уаррагул және Друин сияқты қалаларда өнеркәсіп дамыды. Гиппсленд темір жолының дамуы 1870 жылдары Мельбурн жерлерінің құнының өсуіне (жер бағамының көтерілуіне) септі. Темір жолдың алғашқы бағыты Оукли болды, ал Оукли мен Мельбурнды байланыстыратын желі 1879 жылға дейін салынбады. Виктория темір жолдары Оуклиде шеберханалар үшін жер сатып алды. Оукли «темір жол шуы» деп аталатын орталыққа айналды, өйткені құрылысшылар Оукли мен басқа да қала маңындағы темір жол бойындағы үйлерді жұмысшыларға сатуға және маркетинг жасауға кірісті, олар жұмыстарын барып-келу үшін осы үйлерді пайдаланды. 1888 жылы жерді сатудың ең жоғары нүктесінде ауданда аптасына екі-үш рет жер аукционы өтті. 1889 жылы жер бағасының құлдырауы 1893 жылы банктердің банкроттығына және 1890 жылдардағы үлкен экономикалық депрессияға әкелді. Гиппсленд темір жолы V/Line желісінде маңызды жолаушылар бағыты болып қала береді, бірақ жүк тасымалы көлемі қазір тек бір ірі тұтынушыға дейін төмендеді – Australian Paper компаниясының Мэривеллдегі зауытынан экспорттық тасымалы.