Кіріспе

Мария ам Гестаде (Мария жағалауда) – Австрияның Вена қаласындағы готикалық шіркеу. Қаланың ең көне шіркеулерінің бірі – Санкт-Петер шіркеуі және Санкт-Руперт шіркеуімен қатар, Венадағы готикалық сәулеттің сақталған аз ғана мысалдарының бірі. Дунай каналына жақын, Иннер Штудтте, Сальваторгассе 12 мекенжайында орналасқан бұл шіркеу дәстүрлі түрде Дунай өзенінде жүретін теңізшілерге арналған. Атауы Дунай өзенінің бір саласының флювиалдық террасасындағы бұрынғы орналасқан жерін көрсетеді, бұл жер кейіннен реттелген. Шіркеуді қоршаған баспалдақтардың көптігінен ол Мария Стиген деп аталатын болды.

Қабырға

Шіркеудің ең көзге түсетін ерекшелігі – 1419-1428 жылдары готикалық өрнекпен салынған 56 м (180 фут) биіктіктегі ашық конструкциялы мұнарасы. Оны алыстан тануға болады және қаланың ең көне бейнелерінде көрсетілген.

Хор

Хор, құрылысы шамамен 1330 жылы мұнарамен бірге басталған, екі биік готикалық панельді (1460) қамтиды. Терезелерде орта ғасырлық әйнектердің сақталған бөліктері бар.

Кеме

Кеме, шектеулі кеңістікке байланысты, хордан тар. Дунайдың сол кездегі бағытының салдарынан кеме сәл қисайған. Құрылысы 1400 жылы басталды, және герцог Альбрехт III-тің өзі құрылысқа қатысқан деседі. Хор мен мұнараның құрылысшысы Михаэль Кнаб болды, ол сонымен қатар Санкт-Стефан соборының мұнараларының (кейіннен өзгертілген) жоспасын жасады, ал одан кейін де шебер құрылысшы Питер Прачатиц жұмысты жалғастырды.

Портикалар

Ғимараттың үш порталы рельефтермен және мүсіндермен әшекейленген. Хор есігінде 1350 жылға жуық мерзімге жататын Мейірімді Мария мен Марияның тәж кигізілуі бейнеленген. Орталық порталдың ішіндегі реалистік стильде бейнеленген періштелердің музыкалық аспаптарда ойнайтын суреттерінен бұл анықталды. Батыс фасадындағы басты порталда екі Әулие Жоханның (Жылаушы және Жазбашы) рельефіне аркалар орнатылған, олар шамамен 1410 жылға дейін жасалған. Бұл стиль Прагадағы Әулие Вит соборында да кездеседі. Сонымен қатар, 20 ғасырға жататын мүсіндер мен мозаикалық әшекейлер де бар.

Өнер және әшекейлеу

Шіркеудің басты бөлігіндегі "Жақсы хабар" (Annunciation) суреті шамамен 1360 жылға жатады және оның авторы Майстер дер Миноритенверкштат деп есептеледі. Оның туындылары Венадағы Миноритенкирхеде де кездеседі. Құдай ананың қабырғадан жартылай бөлінуі және қимыл-қозғалыстардың кеңістіктегі тәуелсіздігі осы туындыны жоғары готикалық стильдің маңызды кезеңіне жатқызады. Мінбар 1820 жылы шіркеуді жаңарту кезінде орнатылған, готикалық стильді қайта жаңғырту құрылысы болып табылады, ол шіркеудің ортағасырлық келбетін қалпына келтіруді мақсат еткен. Ағаш конструкция кеме мен хордың арасындағы ортағасырлық үлкен тіреуге бекітілген, сондай-ақ солтүстік қабырғадағы есікке жалғасқан көпірмен байланыстырылған. Түс схемасы – зәйтүн және алтын, ал балюстрада мен артқы қабырғада соқыр терезелермен (blind tracery) әшекейленген. Абат воустың үстінде әлемді құтқарушы (Salvator Mundi) ретінде бейнеленген Мәсіхтің мүсіні орнатылған, оның үстінде тік бұрышты шатыр (pinnacled baldachin) бар. Бұрынғы мінбар 1727 жылы барокко стилінде осы жерге орнатылған.