Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Геральдикадағы жасыл түс
Tincture of green in heraldry
Британдық геральдикада vert (/v/ɜːr/t/) жасыл түсті білдіретін настойка. Ол түстер деп аталатын бес қара настойканың бірі. Жасыл түс көбінесе қазіргі заманғы тулар мен гербтерде, сондай-ақ, Кейінгі Орта ғасыр мен Жаңа заманның классикалық геральдикасында кездеседі. 13 ғасырда Богемияның Оттокар II жасыл желектерді алып жүрген. Қазіргі кезде ирланд кемелері жасыл жалау ұшырып жүрді, ол 19 және 20 ғасырларда ирланд ұлтшылдығының символына айналды. Бразилия империясы 1822 жылдан бастап жасыл фонда сары ромбты пайдаланды, ол қазір Бразилияның туында көрінеді. 20 ғасырда жасыл фон көптеген ұлттық тулардың дизайны үшін таңдалды, әсіресе араб және мұсылман әлемінде, себебі жасыл исламда символдық мағынаға ие, соның ішінде Ливия Араб Джамахириясының толық жасыл туы (1977). Верт гербінде 45 градус бұрышпен жүргізілген сызықтармен бейнеленеді немесе гербті сипаттағанда v. немесе vt аббревиатурасымен көрсетіледі.
In British heraldry, vert (/v//ɜːr//t/) is the tincture equivalent to green. It is one of the five dark tinctures called colours. Vert is commonly found in modern flags and coat of arms, and to a lesser extent also in the classical heraldry of the Late Middle Ages and the Early Modern period. Green flags were historically carried by Ottokar II of Bohemia in the 13th century. In the modern period, a green ensign was flown by Irish vessels, becoming a symbol of Irish nationalism in the 19th and 20th century. The Empire of Brazil used a yellow rhombus on a green field from 1822, now seen in the flag of Brazil. In the 20th century, a green field was chosen for a number of national flag designs, especially in the Arab and Muslim world because of the symbolism of green in Islam, including the solid green flag of the Libyan Arab Jamahiriya (1977). Vert is portrayed in heraldic hatching by lines at a 45 degree angle from upper left to lower right, or indicated by the abbreviation v. or vt. when a coat of arms is tricked.
Этимология
Vert – француз тіліндегі "жасыл" деген сөз. Ол 16 ғасырдың басынан бері ағылшын тілінде геральдикалық түс ретінде қолданылып келеді. Верт қазіргі француз геральдикасында қолданылмайды. Оның орнына, синопель кем дегенде 16 ғасырдан бері жасыл түсті білдіреді. Дегенмен, орта ғасырларда vert жасыл түс үшін қолданылса, sinople бастапқыда жасылмен байланыстырылмас бұрын қызыл түстің бір түрін білдірген. Испан геральдикасында жасыл түс үшін sinople немесе verde қолданылуы мүмкін. Португалияда да verde қолданылады. Испан және португал тілдерінде verde сөзі тікелей "жасыл" деп аударылады. Голланд геральдикасында sinopel деп жазылады. Немец геральдикасында grün қолданылады, ол да "жасыл" дегенді білдіреді.
Vert is simply the French word for "green". It has been used in English in the sense of a heraldic tincture since the early 16th century. Vert is not used in modern French heraldry. Instead, sinople has been used for green since at least the 16th century. Earlier in the medieval period, however, vert was used for green while sinople originally referred to a shade of red before becoming associated with green. In Spanish heraldry, either sinople or verde can be used for green. Verde is also used in Portugal. In both the Spanish and Portuguese languages, verde literally translates as "green". Sinopel is the spelling used in Dutch heraldry. In German heraldry, they use grün, which also translates as "green".
Классикалық геральдика
XVI ғасырда жасыл түс қанаттың өрісі үшін әлі де сирек қолданылатын, бірақ ол қанатта бейнеленген геральдикалық суреттерде, әсіресе ағаштар мен басқа өсімдіктерді көрсетуде жиірек пайдаланылды. Осылайша, Венгрияның елтаңбасында Арпад әулетінің символы ретінде "төбедегі қос айқыш" бейнеленген, онда айқыш күміс (argent) түсімен, ал төбе 14 ғасырдың соңынан бастап жасыл түспен көрсетілген. Ханс Бургкмайрдың (шамамен 1510) "Кватернион бүркітіндегі" Киелі Рим империясы мемлекеттерінің қаруларындағы жалғыз жасыл түс – Саксонияның кранцелині мен Аугсбургтің цирбельнусы. Франшимонт маркизатының үш арыстаны, жасыл түсті (verts), 16 ғасырда расталған. 1605 жылғы Зибмахердің герб кітабы қалалардың гербтерінде көптеген жасыл геральдикалық элементтерді көрсетеді. Мысалы, Вальдкапель ("орманша капелласы") қаласының гербінде қызыл өрісте орман ішіндегі капелла бейнеленген, капелла тұрған жер және капелланың артындағы төрт ағаш жасыл түспен салынған. Зибмахердің жасыл "тау" (қанаттың төменгі жағындағы геральдикалық "тау", онда геральдикалық нышан "тұр") ретінде басқа да көптеген мысалдар бар. Грунберг қаласы үшін Зибмахер сары өрісті көрсетеді, онда шабандоз атқа мінген, оның аты жасыл "тауда" жүгіріп, шабандоз жасыл туды желбіретіп тұр.
During the 16th century, green was still rare as a tincture for the field of a coat of arms, but it was used increasingly for the heraldic designs shown in the field, especially when depicting trees or other vegetation. Thus, the coat of arms of Hungary shows a "double cross on a hill" as a symbol of the Árpád kings, where the cross was shown in silver (argent) and the hill in green, from the late 14th century. The only green shown in the arms of the states of the Holy Roman Empire in the Quaternion Eagle by Hans Burgkmair (c. 1510) are the crancelin of Saxony and the Zirbelnuss of Augsburg. The three lions rampant, verts of the Marquessate of Franchimont are attested in the 16th century. Siebmachers Wappenbuch of 1605 shows a number of green heraldic devices in the coat of arms of cities. For example, the coat of arms of the town of Waldkappel ("forest chapel") as depicting a chapel in a forest on a red field, with the ground on which the chapel is standing, and four trees behind the chapel, drawn in green. There are a number of other examples where Siebmacher as a green "mount" (the heraldic "hill" at the bottom of the shield on which the heraldic charge is "standing"). For the town of Grünberg, Siebmacher shows a yellow field on which a knight is riding, his horse running on a green "hill" and the knight flying a green banner.