Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Субкомандес Элиса (туған тегі Мария Глория Бенавидес Гевара; 1955 жылдың қаңтары) – Мексиканың Монтеррей, Нуэво-Леон штатынан шыққан белсенді. 1980-ші және 90-шы жылдардың басында ол Zapatista Ұлттық Азаттық Армиясында (EZLN) субкомандес болып қызмет етті. 1994 жылғы Zapatista көтерілісіне қатысы болды деген айыппен 1995 жылдың ақпан айында тұтқындалды. 1996 жылы Мексика үкіметі оның қамауға алынуының заңсыз екенін мойындап, барлық айыптан босатты. Қазір ол Мексиканың Әлеуметтік Қозғалыстар Автономиялық Университетінде профессор (Мексика Ынтымақтастық Желісінің бір бөлігі).
Subcomandante Elisa (born María Gloria Benavides Guevara; January 1955) is a Mexican activist from Monterrey, Nuevo León. In the 1980s and early 90s, she served as a subcomandante in the Zapatista Army of National Liberation (EZLN). She was arrested in February 1995 in connection with the 1994 Zapatista uprising. In 1996, the Mexican government acknowledged it was a wrongful arrest and acquitted her of all charges. Today, she is a professor at the Autonomous University of Social Movements (part of the Mexican Solidarity Network).
Радикалды бастамалары мен FLN (1970 жылдар)
Бенавидес 1971-1972 жылдары Медицина факультетінде оқыды, онда ол әртүрлі радикалды ағымдардан, әсіресе Juventud Comunista de México (Мексиканың коммунистік жастары), Liga Leninista Espartaco (Спартак Лениншіл Лигасы) және Obra Cultural Universitaria (Жоғары оқу орнының мәдени жұмысы) жиналған солшыл идеялармен танысты. "23 қыркүйек коммунистік лигасы" партиясының көрнекті партизаны Гектор Эскамилла Лираның сөзіне қарағанда, солшыл қозғалыстардың осы кезеңде дамуының бір себебі 1960 жылдардың соңы мен 1970 жылдардың басында репрессияның болмауы еді. Ол былай деді: "Коммунистерге қарсы ашу [Ньюэво-Леон әкімі] Альфонсо Мартинес Домингес келгеннен кейін күшейді". Саяси еркіндіктің осы кезеңі Бенавидеске жас радикалды көшбасшы ретінде қалыптасуға мүмкіндік берді. Осы сәттен бастап ол Мексиканың революциялық қозғалыстарына белсенді түрде қатысты, олардың бірі ақырында жеңіске жетті: сапатисттер. 1970 жылдары Бенавидес 1969 жылы құрылған Мексикадағы ең радикалды топ – FLN (Ұлттық азаттық күштері) – қатарына қосылды. FLN Ұлттық азаттық армиясының (EZLN) алдағы іргесі деп саналады. Екі топтың да радикалды солшыл идеологиясы және Мексиканың жергілікті халқының қанаушылығына қарсы күресу ниеті болды. Бенавидес алғаш рет 1974 жылы үйге шабуыл жасалған кезде тұтқындалды, сол кезде ол күйеуінен айырылды. Бостандыққа шыққаннан кейін ол қайтадан қозғалысқа қосылды, бірақ екінші күйеуі мен нәресте қызын келесі әскери шабуылда жоғалтты.
Benavides studied at the Faculty of Medicine from 1971 to 1972, where she was exposed to leftist ideas converging from multiple radical currents, particularly Juventud Comunista de México (Communist Youth of Mexico), Liga Leninista Espartaco (Spartacus Leninist League), and Obra Cultural Universitaria (University Cultural Work). According to Héctor Escamilla Lira, a prominent guerilla in the Liga Comunista 23 de Septiembre (September 23 Communist League), one of the reasons left wing movements thrived during this time was the lack of repression in the late 1960s and early 70s. He notes that “the anti communist fury broke out later, with the arrival of [Nuevo León governor] Alfonso Martínez Domínguez." This period of political freedom allowed the teenage Benavides to come of age as a budding radical leader. From this point on, she was deeply involved in Mexico's revolutionary movements, one of which would eventually win out: the Zapatista. The 1970s saw Benavides join the FLN (National Liberation Forces), the foremost radical group in Mexico since its founding in 1969. The FLN is widely considered to be a precursor to the Zapatista Army of National Liberation (EZLN). Both groups had a radical leftist ideology and a desire to actively combat the exploitation of indigenous Mexicans. Benavides was first arrested in 1974 during a house raid, during which she also lost her husband. After her release, she rejoined the movement, only to lose her second husband and infant daughter in another military raid.
Сапатистердің қатысуы (1983-1996)
1980 жылдардың басында Бенавидес қозғалыста маңыздырақ көшбасшылық рөлге ие болды. Ол 1983 жылдың 17 қарашасында FLN-нің жергілікті емес мүшелерінің қатарында EZLN-ді құрғандардың бірі болды. FLN басшысы Сезар Герман Яньез Муньос Ла Гаррапата деп аталатын лагерьде алты революционерді (үшіншісі жергілікті, үшіншісі жергілікті емес) жинап, іс-қимылға бағытталған жаңа бастама құруға кірісті. 1994 жылы Радио UNAM (Мексиканың Ұлттық автономды университеті) берген сұхбатында Бенавидес сапатистік армияға қосылу және қалу себептерін былай түсіндірді: "Мен сонда адамдардың қалай өмір сүретінін көрдім. Сондықтан бұл мәселені қалай шешуге болатынын ойладым, себебі тауларда жолдастар бар ма, жоқ па, білмедім. Бірақ маған халық үшін күресіп жатқан жолдастар тобы бар екенін айтқанда, бір күні көтерілісші жолдастар ауылға түсіп, олар не қалайтынын, не үшін күрескенін түсіндірді". 1983 жылдан кейін Бенавидес белсенділігінің көп бөлігі Чиапастың шағын ауылдарында, әсіресе Лакандон орманында жергілікті топтар үшін аудармашы болып жұмыс істеумен байланысты болды. Осы кезде EZLN Чиапастағы әлеуметтік жұмысына, соның ішінде маргиналды жергілікті халыққа қол жетімді емес денсаулық сақтау және білім беру бағдарламаларына елеулі қаржы жұмсады. Барлық шешімдер аймақтық жергілікті кеңестермен бірлесіп қабылданды. Бұл тәжірибе EZLN-нің басты мақсатына сәйкес келеді: бейбітшілікпен қадағалау арқылы азаматтық қоғамдағы сәйкестік пен егемендіктің үнемі қайта жаңғыруына қажетті жағдайларды жасау. Қозғалысқа итальяндық марксистік философ Антонио Грамшидің ықпалы зор болды, ол "ұжымдық ерік" құрудың немесе "әртүрлі мақсаттары бар, шашыраңқы еріктердің жалпы және жеке әлем туралы ортақ түсінік негізінде бір мақсатқа біріктірілуі" қажеттігін баса көрсетті. Бұл – үстем тап ұсынған тарихи блоктың орнына балама тарихи блок құрудың алғашқы қадамы, ол гегемонияны кері қайтару және қанаушы мемлекеттің құлатылуын бастаудың кілті деп санайды.
In the early 1980s, Benavides took on a more significant leadership role in the movement. She was among the non indigenous members of the FLN who founded the EZLN on November 17, 1983. FLN leader César Germán Yáñez Muñoz gathered six revolutionaries (three indigenous, three non indigenous) at a camp called La Garrapata to establish a more action based initiative. In an interview with Radio UNAM (National Autonomous University of Mexico) in 1994, Benavides commented on her reasons for joining and remaining with the Zapatista army: "I entered there because I saw the situation that people lived. So I thought about how to solve this problem, because I didn't know if there are companions in the mountains. But when they told me that there is a group of comrades who are fighting for the people, then one day the insurgent comrades came down in the village, that's when they explained to me what they wanted, why they fought." Much of Benavides' activism after 1983 involved working as a translator for indigenous groups in the small villages of Chiapas, particularly in the Lacandon Jungle. At this point in time, the EZLN was devoting considerable resources to its social work in Chiapas, including health and education programs otherwise unavailable to the marginalized indigenous population. All decisions were made in tandem with indigenous councils in the individual regions. This practice was in keeping with the EZLN's larger goal: to produce, through a sort of peaceful vigilantism, the conditions that were necessary for the continuous reproduction of identity and sovereignty in civil society The movement itself was heavily influenced by the Italian Marxist philosopher Antonio Gramsci, who emphasized the necessity of forming a "collective will," or "the attainment of a cultural social unity through which a multiplicity of dispersed wills, with heterogeneous aims, are welded together with a single aim, on the basis of an equal and common conception of the world, both general and particular." This is the first step in constructing an alternative historical bloc to the one put forth by the ruling class, which he believes is the key to inverting hegemony and beginning to dismantle an oppressive state.
Феминисттік нанымдар
Бенавидес гендерлік теңдікке берілген адам еді. Ол сапатист қозғалысын гендерлік қатынастардағы ерекше прогрессивтілік ретінде қарастырды, онда ерлер мен әйелдер барлық деңгейде ынтымақтастықпен жұмыс істейді. Бұл сол кездегі Мексикадағы басым әлеуметтік нормалардан өзгеше еді. Бенавидес сапатист лагерінен тыс, бірақ барлық жерде кездесетін жүйелі сексизмге наразылық білдірді: "Сапатист армиясында ерлер мен әйелдер арақатынасы жақсы. Демократия, әділдік, барлығы бар, біз ер адамдармен бірге өмір сүріп, бірдей жұмыс істейміз. Өйткені шаруа әйел ретінде үкімет бізді мойындамайды. Әйел әрқашан төменде, ал ер адам әрқашан басшы болып табылады, бірақ қазір үкіметтің айтқанының рас емес екенін көріп отырмыз. Әйелдер де жұмыс істей алады, олар да басшылыққа таласа алады, ерлермен бірдей басшы бола алады, сондықтан біз әйелдердің де осы жұмыстарға мүмкіндік алуы үшін күресіп жатырмыз". Сапатист қозғалысындағы әйелдер сыныптық күрес пен жергілікті халықты қанауға қарсы күресте феминистік іс-қимылға деген бейілділіктерімен белгілі. Олар EZLN-нің «Әйелдердің революциялық заңы» қабылдануына бағытталған науқанды бастады, бұл қозғалыс үшін гендерлік теңдіктің нақты жариялануы болды. Осыдан бері ол осы ұстанымды сақтап келеді. 1995 жылдың 8 ақпанында Мексика полициясы Бенавидестің Мехикодағы үйіне шабуыл жасап, оны және революционер Элорриаганы тұтқындады. Республиканың Бас прокуроры оны терроризм, қылмыстық бірлестік, бүлік және тыйым салынған қару-жарақ иелігі үшін айыптап, ресми түрде түрмеге қамау туралы бұйрық шығарды. Бенавидестің адвокаты түрмеге қамау туралы бұйрықтың Конституцияның 19-бабының талаптарына сәйкес келмейтінін, Бенавидестің нақты көтеріліске қатысқандығын дәлелдейтін жеткіліксіз дәлелдер бар екенін айтқаннан кейін терроризм және қылмыстық бірлестік айыптары бойынша ампаро шешімі шығарылды. Сот процесінде ол өзінің кінәсін мойындауына психологиялық қысым көрсетілгенін мәлімдеді. Бұл қорғаныс тарапының ампаро жеңісіне ықпал етті, бірақ оның мүшелігі туралы пікірталасқа одан әрі күйреу тудырды, өйткені оның өз еркімен әрекет еткенін көрсететін көптеген дереккөздер бар. Бүлік және заңсыз қару-жарақ иелігі айыптары күшінде қалды, бірақ Бенавидес кепілдікпен босатылуы мүмкін екендігі айтылды. Кейіннен Бенавидестің үйіне шабуыл жасау үшін үкімет пайдаланған көршілік оқиғаның жалған екені анықталды, ал Бас прокурордың иеленгенін мәлімдеген бүлікшілік құжаттарының көпшілік халыққа тиесілі жалпы саяси әдебиет екені белгілі болды. 1996 жылдың 1 қарашасында ол барлық айыптардан ақталды. Оның тұтқындалуы мен одан кейінгі жағдайлардың саяси мотивацияланғаны кеңінен мойындалды, әсіресе ол 1994 жылғы көтеріліспен байланысты сол кезде тұтқындалған он жеті адамның бірі болғандықтан.
Benavides was a staunch believer in gender equality. She viewed the Zapatista movement as uniquely progressive in gender relations, with men and women collaborating at all levels. This stood in contrast to dominant social norms in Mexico at the time. Benavides expressed her frustration at the systematic sexism that was present everywhere but within the bounds of the Zapatista camp: "In the Zapatista army, men and women get along. There is democracy, there is justice, there is everything there [W]e live together with men and do the same work That is what we are looking for right now. Because as a peasant woman the government does not recognize us. The woman is always down and the man is always the boss, but right now we see that what the government says is not true. Women can also do the jobs, they can also take charge, they can also lead the same as men, that's why we are fighting so that women also have that opportunity to do those jobs." Women in the Zapatista movement are known for their commitment to feminist action in addition to their fight against class struggle and indigenous exploitation. They spearheaded the campaign for the EZLN to adopt a "Women's Revolutionary Law," an unequivocal proclamation of gender equality for the movement going forward. This has been her public stance since then. On February 8, 1995, the Mexican police raided Benavides' house in Mexico City and arrested her and Elorriaga, who was also a revolutionary. A formal prison order was issued by the Attorney General of the Republic accusing her of terrorism, criminal association, rebellion and possession of prohibited weapons. An amparo was granted in regards to the allegations of terrorism and criminal association after Benavides' attorney argued that the prison order "[did] not conform to the provisions of article 19 of the Constitution,"—there was insufficient evidence to prove Benavides' involvement in that specific uprising. During the proceedings, she claimed that her initial confession of guilt was induced by psychological torture. This was key to the defense's amparo win, but further complicates the discussion of her membership, because of the abundant source material that suggests she acted on her own will. The charges of rebellion and illegal weapon possession were upheld, but deemed minor enough that Benavides could be released on bail. Later, the neighborhood incident establishing the government's pretense for invading Benavides' house was found to have been fabricated, and the insurrectionist documents the Attorney General claimed she possessed were revealed to be common political literature owned by much of the population. She was acquitted of all charges on November 1, 1996. Her arrest and its aftermath were widely considered to be politically motivated, especially as she was only one of seventeen people to be arrested around that time in conjunction with the 1994 uprising.