Кіріспе

Кабо-Верде Республикасының бірпалаталы заң шығару органы – Ұлттық жиналыс (португалша: Assembleia Nacional). Ұлттық жиналыс – Кабо-Верде Республикасының заң шығару функциясын атқаратын бірпалаталы орган.

Ұлттық халық жиналысы (1975-1991)

Елдегі алғашқы заң шығару сайлауы 1975 жылғы маусымда өтті. Бұл орган Ұлттық халық ассамблеясы деп аталды, ал оның мүшелері кандидаттарды тікелей ұсынуға рұқсат етілген жалғыз саяси партия – Гвинея және Кабо-Верде тәуелсіздігі үшін Африка партиясынан (PAIGC) шықты. Олар 1975 жылғы 5 шілдеде, ел Португалиядан ресми түрде тәуелсіздік алған күні, PAIGC бас хатшысы Аристидс Перейраны президент етіп сайлады. 1980 жылғы 7 желтоқсанда бір партиялық парламент сайлауы тағы да өтті, ал 1981 жылғы 12 ақпанда Ассамблея Перейраны қарсылықсыз қайта сайлады. Сол жылы Гвинея-Бисауда билікте болған PAIGC партиясының Кабо-Вердедегі филиалы Африка Кабо-Верде тәуелсіздігі партиясы (PAICV) деп қайта аталды. 1985 жылғы 7 желтоқсанда 83 орынға дейін кеңейтілген Ұлттық халық ассамблеясына парламент сайлауы өтті. Алғаш рет бірнеше тәуелсіз кандидаттар, PAICV қолдауымен, заң шығарушы органға өтті. 1990 жылы Кабо-Верде Африка елдерінің арасында бірінші болып бір партиялық жүйені қорғап, көп партиялық демократияны қабылдады.

Ұлттық жиналыс (1991-2016 жж.)

Ұлттық жиналыстың алғашқы көппартиялық сайлауы 1991 жылдың 13 қаңтарында өтті. Биліктегі ПАИКВ партиясы оппозициялық Демократия қозғалысымен (МПД) күйреуге ұшырады, ол ПАИКВ-ның 23 мандатына қарсы 79 мандаттың 56-сын жеңіп алды. Сайлаулар ашық, еркін және әділ деп танылды. 1995 жылдың 17 желтоқсанында өткен келесі сайлауда жиналыстың мандаттарының саны 79-дан 72-ге дейін азайтылды. МПД 50 мандатқа, ал ПАИКВ 21 мандатқа ие болды. Қалған мандатты Демократиялық конвергенция партиясы (ПКД) жеңіп алды. 2001 жылдың 14 қаңтарында өткен сайлаудан кейін жиналыста 72 тікелей сайланған депутат бар, олардың өкілеттік мерзімі бес жылды құрайды. Олар 16 көпмандатты округтен партиялық тізімдер бойынша пропорционалды өкілдік жүйесінің Д’Хондт әдісі арқылы сайланады. 2001 жылғы сайлауға төрт партия және бір коалиция қатысты: ПАИКВ, МПД, Демократиялық жаңару партиясы (ПРД) және Социал-демократиялық партия (СДП). Үш партия – Демократиялық конвергенция партиясы (ДКП), Демократиялық және тәуелсіз Кабо-Верде одағы (ДМББ) және Еңбек және ынтымақ партиясы (ТЖП) – «Демократиялық өзгеріс альянсы» (ДОА) деп аталатын коалиция құрды. Сайлау қорытындысы төмендегідей болды:

ПАИКВ – дауыстардың 49,50% және 40 мандат
МПД – дауыстардың 40,55% және 30 мандат
ДОА – дауыстардың 6,12% және 2 мандат
ПРД – дауыстардың 3,38% және мандат жоқ
СДП – дауыстардың 0,45% және мандат жоқ

Ұлттық жиналысқа сегіз әйел депутат сайланды.

Ұлттық жиналыс (2016 жылдан қазіргі уақытқа дейін)

2016 жылдың наурызында өткен парламент сайлауында Демократия қозғалысы партиясы сайлауда көпшілік орындарды жеңіп алды. Бұл билеуші ПАИКВ партиясының парламенттегі көпшілігін жоғалтқан алғашқы реті болды. Сайлаудан кейін Улис Коррейя э Сильва премьер-министр, ал Хорхе Педро Маурисио дос Сантос Ұлттық Ассамблеяның төрағасы болып сайланды. Бұл жеңілістен кейін бұрынғы билеуші ПАИКВ партиясының рухы құлдырады және сол жылы жергілікті және президенттік сайлауларда жеңіліске ұшырады.

Сайлау округтері

Кабо-Вердеде Ұлттық Ассамблея үшін он үш сайлау округі бар, оның 10-ы Кабо-Вердеде, ал қалған үшеуі шетелде.

Сайлау округі | Мүшелер саны
---|---
Санту-Антау | 7
Сан-Висенте | 11
Сан-Николау | 2
Сал | 3
Боа-Вишта | 2
Сантьягу Солтүстік | 14
Сантьягу Оңтүстік | 18
Майу | 2
Фого | 5
Брава | 2
Африка | 2
Америка | 2
Еуропа және әлемнің қалған бөлігі | 2
Барлығы | 72