Педро Пирес: Саяхатшы, премьер-министр және Кабо-Верде президенті
Pedro Pires
Педро Пирес – Кабо-Верде саяхатшысы, премьер-министр (1975-1991) және президент (2001-2011). Биографиясы, саяси жолы туралы ақпарат. Кабо-Верде тарихы.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
2001 жылдан 2011 жылға дейін Кабо-Верде президенті, канадалық кинорежиссер.
President of Cape Verde from 2001 to 2011
the Canadian film director
Педро де Верона Родригес Пирес (29 сәуір 1934 жылы туған) – Кабо-Верде саяхатшысы, 1975 жылдан 1991 жылға дейін Кабо-Верде премьер-министрі қызметін атқарған, ал кейін 2001 жылдан 2011 жылға дейін президент болған.
Pedro de Verona Rodrigues Pires (ˈpeðɾu vɨˈɾonɐ ʁuˈðɾiɣɨʃ ˈpiɾɨʃ; born 29 April 1934) is a Cape Verdean politician who served as Prime Minister of Cape Verde from 1975 to 1991, and later as President from 2001 to 2011.
Өмір және мансап
Пирес 1950 жылдары Минделодағы Лисеу Гил Эанес (Ескі жоғары мектеп) және Хорхе Барбоса мектебінде оқыды. Кейін Португалиядағы Лиссабон университетінің Ғылым факультетінде білім алды. 1962 жылы Конакриге қашып кетті, содан кейін Ганаға, ал одан соң Алжирге бағытталды; Кубада, Кеңес Одағында және Гвинея-Бисауда оқудан өтті. 1973 жылы екінші ПАИГК конгресіне қатысты. Тәуелсіздік алғанға дейін, 1974 жылдың 13 қазанында португал әскери кемесімен Праяға, Кабо-Вердеге қайтып келді. Ол Луис Родригес Пирес пен Мария Фидальга Лопестің отбасында, Кабо-Верде, Фого аралының Сан-Филиппе қаласында дүниеге келген.
Pires was born in São Filipe, Fogo, Cape Verde to Luís Rodrigues Pires and wife Maria Fidalga Lopes. Later, he studied at Liceu Gil Eanes (Old High School) and Escola Jorge Barbosa in Mindelo during the 1950s and later abroad at the University of Lisbon in Portugal at the Faculty of Sciences. He fled to Conakry in 1962, then Ghana and afterwards headed to Algeria; he was trained in Cuba, the Soviet Union and Guinea Bissau. He attended the Second PAIGC Congress in 1973. Before independence, he returned to Praia, Cape Verde on a Portuguese military ship on October 13, 1974.
Премьер-министр
1975 жылы ел тәуелсіздік алғаннан кейін үш күн өткен соң, ол Кабо-Вердедің бірінші премьер-министрі болды; сол кезде ел Кабо-Верде тәуелсіздігі үшін Африка партиясының (PAICV) билігімен бір партиялық мемлекет еді. Ол Оңтүстік Африкадағы апартеидке қарсы және Африкаға шетелдік араласуға қарсы болды. 1980 жылы 20-22 қазанда Парижге сапар шекті. Ол 1989 жылы осы қалаға тағы да барды және 1989 жылдың 11 мамырында Франция премьер-министрі Мишель Рокармен кездесті. 1986 жылдан 1990 жылға дейін ол Қаржы министрінің міндетін қосымша атқарды. 1990 жылдың ақпанында үкімді PAICV көппартиялық демократияны орнатуға шешім қабылдағаннан кейін, Пирес 1990 жылдың тамызында PAICV-тің Бас хатшысы лауазымына президент Аристидс Перейраның орнына келді. 1991 жылдың басында өткен көппартиялық парламенттік және президенттік сайлауда PAICV жеңіліске ұшырап, оппозицияда қалды.
Three days after the country became independent in 1975, he became the first Prime Minister of Cape Verde; the nation at the time was a one party state under the rule of the African Party for the Independence of Cape Verde (PAICV). He opposed apartheid in South Africa and opposed foreign intervention in Africa. On October 20–22, 1980, he visited Paris. He visited that city again in 1989 and met with French Prime Minister Michel Rocard on 11 May 1989. He held additional portfolio of Minister of Finance from 1986 to 1990. After the ruling PAICV decided to institute multiparty democracy in February 1990, Pires replaced President Aristides Pereira as General Secretary of PAICV in August 1990. The PAICV lost the multiparty parliamentary and presidential elections held in early 1991 and was left in opposition.
Премьер-министр болғаннан кейін
1993 жылдың тамызында партия съезінде Пирес Бас хатшы лауазымынан Аристид Лимамен ауыстырылып, орнына ПАИКВ президенті болып сайланды. 1997 жылдың қыркүйегінде ПАИКВ съезінде партия президенттігіне кандидат ретінде Хосе Мария Невеспен бақ сынасып, дауыстардың 68%-ын алып жеңіске жетті. 2000 жылы ПАИКВ президенті лауазымынан келіп, келесі жылғы сайлауда президенттікке түсуге дайындалды, ал оның орнына Невес келді. Пирес 2001 жылдың ақпанында өткен президент сайлауында ПАИКВ атынан түсті, екінші турда Демократия қозғалысы (MpD) бұрынғы премьер-министрі Карлос Вейганы бар болғаны 12 дауыспен жеңді. Пирес 22 наурызда қызметке кірісті; MpD оның инаугурациясын бойкоттап, сайлаудың "ашық емес процесспен" бұзылғанын мәлімдеді. Президент ретінде Пирес Невесті премьер-министр етіп тағайындады. 2005 жылдың 7 маусымында президент Серхио Фрусониге құрмет көрсетіп, оны ең ұлы криуло ақындарының бірі деп жариялады. Бірнеше күннен кейін, 16 және 17 маусымда ол Францияның ынтымақтастық министрі Брижит Жирардинмен Праяда кездесіп, Еуропалық Одақтан ерекше мәртебе алу және қауіпсіздіксіздікке қарсы күресу мәселелерін талқылады. Президенттігі кезінде, 2005 жылдың қазан айында Бразилияның астанасы Бразилиаға сапар шегіп, сол кездегі президент Луис Инасио Лула да Силвамен кездесті. 2006 жылдың 12 ақпанында өткен президент сайлауында екінші мерзімге кандидат болып түсіп, тағы да Вейганы жеңіп, бұл жолы бірінші турда 51% 49% есебімен жеңіске жетті.
At a party congress in August 1993, Pires was replaced as General Secretary by Aristides Lima and was instead elected as President of PAICV. As a candidate for the party presidency at PAICV's September 1997 congress, he faced José Maria Neves and prevailed with 68% of the vote. He stepped down as PAICV President in 2000 in preparation for a presidential bid in the next year's election and he was succeeded by Neves. Pires was the PAICV candidate in the February 2001 presidential election, defeating former Prime Minister Carlos Veiga of the Movement for Democracy (MpD) in the second round by just 12 votes. Pires took office on March 22; the MpD boycotted his inauguration, saying that the election was marred by a "non transparent process". As President, Pires appointed Neves as Prime Minister. On June 7, 2005, the president paid hommage to Sergio Frusoni and declared him one of the Greatest Crioulo poets. Days later on 16 and 17 June, he met and talked with the French Minister of Cooperation Brigitte Girardin in Praia for discussions with the Europe Union for obtaining special status, fight against insecurity. When he was president, in October 2005, he visited Brazil, the capital city Brasília and met the president at the time Luiz Inácio Lula da Silva. He ran for a second term in the presidential election held on 12 February 2006 and again prevailed over Veiga, this time winning in the first round by a 51% 49% margin.